พันธกรณีด้านสิทธิมนุษยชนของประชาคมอาเซียน Human Rights Obligations of the ASEAN Community ๒.๒.๑ กฎบัตรสหประชาชาติ (UN Charter) กฎบัตรสหประชาชาติเป็นตราสารก่อตั้งองค์การสหประชาชาติ (United Nations) ซึ่งระบุถึง ข้อตกลงระหว่างประเทศสมาชิกในการสร้างเสถียรภาพและรักษาสันติภาพระหว่างประเทศต่าง ๆ ภายหลังสงครามโลก ครั้งที่ ๒ และประกาศเจตจำนงในการ “ยืนยันความเชื่อมั่นในสิทธิมนุษยชน อันเป็นหลักมูลในเกียรติศักดิ์ และคุณค่าของ บุคคลผู้เป็นมนุษย์ ในสิทธิอันเท่าเทียมกันของบุรุษและสตรี และของประชาชาติทั้งใหญ่และเล็ก” ดังข้อความที่ปรากฏใน หมวดที่ ๑ ของกฎบัตรว่า “ความมุ่งประสงค์ของสหประชาชาติ คือ เพื่อให้บรรลุถึงการร่วมมือระหว่างประเทศ ในอันที่จะ แก้ปัญหาระหว่างประเทศทางเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรมหรือมนุษยธรรม และในการส่งเสริมและสนับสนุนการเคารพต่อ สิทธิมนุษยชน และต่ออิสรภาพอันเป็นหลักมูลสำหรับทุกคน โดยไม่เลือกปฏิบัติในเรื่องเชื้อชาติ เพศ ภาษา หรือศาสนา” ความสำคัญของกฎบัตรสหประชาชาติในบริบทสิทธิมนุษยชน คือ การจัดตัง้ องค์กรต่าง ๆ ทีม่ บี ทบาทในการพัฒนามาตรฐาน และตราสารสิทธิมนุษยชน โดยเฉพาะคณะมนตรีความมั่นคง (Security Council) สมัชชาใหญ่ (General Assembly) คณะมนตรีเศรษฐกิจและสังคม (Economic and Social Council) และศาลยุตธิ รรมระหว่างประเทศ (International Court of Justice) นอกจากนั้น องค์การสหประชาชาติยังได้จัดตั้งคณะมนตรีสิทธิมนุษยชน (Human Rights Council) เพื่อเป็นองค์กรที่มีพันธกิจในด้านการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชนโดยตรงด้วย โดยสมัชชาใหญ่ ได้มีมติจัดตั้งคณะมนตรีสิทธิมนุษยชนขึ้นในปี พ.ศ. ๒๕๔๙ เพื่อทำหน้าที่แทนคณะกรรมาธิการสิทธิมนุษยชน (Human Rights Commission) ที่ถูกจัดตั้งในปี พ.ศ. ๒๔๘๙ คณะมนตรีสิธิมนุษยชนมีสมาชิก ๔๗ ประเทศที่ ได้รับแต่งตั้งจากสมัชชาใหญ่ตามจำนวนประเทศสมาชิกในแต่ละภูมิภาคและมีวาระ ๓ ปี โดยอาจได้รับแต่งตั้งเป็น สมาชิกได้ติดต่อกันไม่เกินสองวาระ คณะมนตรีสิทธิมนุษยชนได้สร้างกลไกการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชน หลายรูปแบบ ได้แก่ ๑. การทบทวนสถานการณ์สิทธิมนุษยชน (Universal Periodic Review) สมัชชาใหญ่แห่งองค์การสหประชาชาติได้มีมติให้จัดทำกระบวนการทบทวนสถานการณ์ สิทธิมนุษยชนขึน้ ในปี พ.ศ. ๒๕๔๙ โดยให้มคี ณะทำงานเพือ่ การทบทวนสถานการณ์สทิ ธิมนุษยชน (Working Group on the UPR) ซึ่งได้แก่ คณะมนตรีสิทธิมนุษยชนที่มีสมาชิก ๔๗ ประเทศ โดยกำหนดให้ประเทศสมาชิกของ องค์การสหประชาชาติ (๑๙๓ ประเทศ) จัดทำรายงานสถานการณ์สิทธิมนุษยชนของตนเสนอต่อคณะทำงานและ เปิดโอกาสให้ประเทศสมาชิกขององค์การสหประชาชาติอื่น ๆ ซักถามและเสนอแนะต่อประเทศที่เสนอรายงานได้ ทั้งนี้ รายงานดังกล่าวจัดทำขึ้นทุกระยะเวลา ๔ ปี โดยเริ่มมีการพิจารณารายงานเป็นครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. ๒๕๕๑ และสำหรับประเทศไทยได้จัดทำรายงานดังกล่าวเสนอต่อคณะทำงานครั้งแรกในปี พ.ศ. ๒๕๕๔ และครั้งที่สองใน ปี พ.ศ. ๒๕๕๙ สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ 27

Select target paragraph3

Connect to a paragraph
Connect to an entity
Disable highlights
Add to table of contents