109 รายงานผลการประเมินสถานการณ์ ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๒ เช่น การให้ความรูเ้ กีย่ วกับพัฒนาการของเด็กแต่ละช่วงวัย การส่งเสริมให้พอ่ แม่มปี ฏิสมั พันธ์และท�ำกิจกรรมร่วมกับเด็ก การดูแลความปลอดภัยของเด็กรวมถึงภัยจากสื่อ การรับฟังความเห็นของเด็ก การอบรมเลี้ยงดูเด็กโดยไม่ใช้ ความรุนแรง การรับมือกับปัญหาพฤติกรรมวัยรุ่น ตลอดจนการจัดการปัญหาความสัมพันธ์ระหว่างสมาชิก ในครอบครัวซึ่งเป็นปัจจัยที่อาจท�ำให้มีการใช้ความรุนแรงต่อเด็ก 2. รัฐควรมีมาตรการป้องกันการใช้ความรุนแรงต่อเด็กในครอบครัวและการกระท�ำผิดของเด็ก โดยการศึกษา และวิเคราะห์ปจั จัยทีเ่ ป็นสาเหตุของการใช้ความรุนแรงต่อเด็กและการกระท�ำผิดของเด็กเพือ่ น�ำมาก�ำหนดแนวทาง แก้ไขปัญหาที่เหมาะสม 3. รัฐควรพิจารณาให้มกี ลไกระดับชุมชนในการเฝ้าระวังปัญหาเด็ก เช่น การใช้ความรุนแรงต่อเด็ก การแสวง ประโยชน์ต่อเด็กในรูปแบบต่าง ๆ และปัญหาเด็กกระท�ำผิด รวมทั้งให้มีกลไกจัดการกับปัญหาที่เกิดขึ้นในพื้นที่ เพือ่ ให้ปญ ั หาได้รบั การแก้ไขอย่างทันท่วงที โดยให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิน่ เข้ามามีสว่ นช่วยด�ำเนินการตามมาตรา 250 วรรคหนึ่งของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 และเปิดให้องค์กรพัฒนาเอกชน และภาคเอกชนที่มีความพร้อมเข้ามามีส่วนช่วยรัฐขับเคลื่อนการคุ้มครองเด็กในด้านต่าง ๆ ภาพรวม ปัจจุบันยังไม่มีสนธิสัญญาระหว่างประเทศของผู้สูงอายุโดยเฉพาะ แต่สิทธิของผู้สูงอายุได้รับการ รับรองในสนธิสัญญาหลักระหว่างประเทศด้านสิทธิมนุษยชน 2 ฉบับ คือ กติกา ICCPR และ กติกา ICESCR นอกจากนี้ ยังมีสนธิสญ ั ญาฉบับอืน่ ทีม่ คี วามเกีย่ วข้องและอาจน�ำมาปรับใช้ในการคุม้ ครองผูส้ งู อายุได้ เช่น ผู้หญิงสูงอายุได้รับการคุ้มคร��งตามอนุสัญญา CEDAW ส่วนผู้สูงอายุที่มีความบกพร่องทางร่างกาย ได้รับความคุ้มครองตามอนุสัญญา CRPD เป็นต้น ทั้งนี้ เมื่อปี 2534 ที่ประชุมสมัชชาสหประชาชาติได้มี มติที่ 46/91 รับรองหลักการ 18 ประการส�ำหรับผูส้ งู อายุ (United Nations Principles for Older Persons) โดยรับรองสิทธิของผู้สูงอายุใน 5 ด้าน ได้แก่ 1) ด้านการมีอิสรภาพในการพึ่งตนเอง (Independence) 2) การมีส่วนร่วม (Participation) 3) การดูแล (Care) 4) การบรรลุความต้องการ (Self-fulfilment) และ 5) ความมีศักดิ์ศรี (Dignity)227 นอกจากนี้ ยังมีตราสารระหว่างประเทศด้านผู้สูงอายุที่ส�ำคัญ ได้แก่ แผนปฏิบัติการระหว่างประเทศมาดริดว่าด้วยเรื่องผู้สูงอายุ (The Madrid International Plan of Action on Ageing) ซึง่ เป็นผลจากการประชุมสมัชชาระดับโลกว่าด้วยผูส้ งู อายุ ครัง้ ที่ 2 (The 2nd World Assembly on Ageing) ณ กรุงมาดริด ประเทศสเปน ในปี 2545 โดยมีเป้าหมายหลักของการพัฒนาผู้สูงอายุ ใน 3 ประเด็น คือ 1) ผู้สูงอายุกับการพัฒนา 2) สูงวัยอย่างสุขภาพดีและมีสุขภาวะ และ 3) การสร้าง ความมั่นใจว่าจะมีสภาพแวดล้อมที่เกื้อหนุนและเหมาะสม 227 From United Nations Principles for Older Persons Adopted by General Assembly resolution 46/91 of 16 December 1991, by United Nations Human Rights Office of the High Commissioner, 1991 Retrieved from http://www.ohchr.org/EN/ProfessionalInterest/Pages/OlderPersons.aspx บทที่ 4 การประเมินสถานการณ์ สิทธิมนุษยชนของกลุ่มบุคคล 4.2 สิทธิผู้สูงอายุ