23
สิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนแห่ ง ชาติ ที่ ก� ำ หนดไว้ ใ นรั ฐ ธรรมนู ญ
แห่ ง ราชอาณาจั ก รไทย พุ ท ธศั ก ราช 2560 และ
พระราชบั ญ ญั ติ ป ระกอบรั ฐ ธรรมนู ญ ว่ า ด้ ว ย
คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พ.ศ. 2560
ได้ ท� ำ ให้ มี เ รื่ อ งค้ า งการพิ จ ารณาเป็ น จ� ำ นวนมาก
ไม่สามารถด�ำเนินการให้แล้วเสร็จภายในปีงบประมาณ
พ.ศ. 2562 ที่ส�ำคัญ ได้แก่ การพิจารณามีมติรับเรื่อง
ร้องเรียนไว้พิจารณา การพิจารณารายงานผลการ
ตรวจสอบการละเมิดสิทธิมนุษยชน ข้อเสนอแนะ
มาตรการหรือแนวทางในการส่งเสริมสิทธิมนุษยชน
การพิจารณาให้ความเห็นชอบร่างเอกสารแนวปฏิบัติ
แถลงการณ์ภายใต้กรอบความร่วมมือระหว่างสถาบัน
สิทธิมนุษยชนแห่งชาติในภูมิภาคเอเชียตะวันออก
เฉียงใต้ การพิจารณาให้ความเห็นชอบรายงานความ
สอดคล้องกับหลักการปารีสและเอกสารที่เกี่ยวข้อง
เพื่อจัดส่งให้แก่ฝ่ายเลขานุการของคณะอนุกรรมการ
ประเมินสถานะ (SCA) ในเครือข่ายพันธมิตรสถาบัน
สิทธิมนุษยชนแห่งชาติระดับโลก (GANHRI) รวมทั้ง
การพิจารณาเรื่องเกี่ยวกับการบริหารงานบุคคลที่อยู่
ในหน้าที่และอ�ำนาจของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชน
แห่งชาติในฐานะองค์กรกลางการบริหารงานบุคคล
2) การไม่ได้รับข้อมูลอย่างครบถ้วนและเป็น
ไปตามกรอบระยะเวลาในการจัดท�ำรายงานผลการ
ประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศ
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช
2560 มาตรา 247 (2) และพระราชบัญญัตปิ ระกอบ
รัฐธรรมนูญว่าด้วยคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
มาตรา 26 (2) ประกอบมาตรา 40 ก�ำหนดหน้าที่และ
อ�ำนาจของ กสม. ในการจัดท�ำรายงานผลการประเมิน
สถานการณ์ดา้ นสิทธิมนุษยชนของประเทศ ซึง่ การจัดท�ำ
รายงานผลการประเมิ น สถานการณ์ ดั ง กล่ า วนี้
ต้องรวบรวม วิเคราะห์ สังเคราะห์ขอ้ มูลด้านสิทธิมนุษยชน
อย่ า งรอบด้าน ครบถ้วน และเป็นปัจ จุบั น ซึ่ ง ใน
ปีงบประมาณ พ.ศ. 2562 คณะกรรมการสิทธิมนุษยชน
แห่งชาติได้มกี ระบวนการท�ำงานร่วมกับหน่วยงานของรัฐ
และภาคประชาสั ง คมที่ มี บ ทบาทหน้ า ที่ เ กี่ ย วข้ อ ง
กับสถานการณ์สิทธิมนุษยชนแต่ละด้าน โดยมีการ
จัดสัมมนารับฟังความเห็น การมีหนังสือขอข้อมูล
สถานการณ์สทิ ธิมนุษยชน สถิตแิ ละผลการด�ำเนินงาน
ที่เกี่ยวข้อง เพื่อน�ำมาใช้ประกอบการจัดท�ำรายงาน
ผลการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชน โดยพบว่า
ในภาพรวมได้รบั ความร่วมมือจากหน่วยงานทีเ่ กีย่ วข้อง
เป็ น อย่ า งดี แต่ อ ย่ า งไรก็ ต าม พบข้ อ เท็ จ จริ ง ว่ า
ในการจัดสัมมนารับฟังความเห็นต่อร่างรายงานผล
การประเมินสถานการณ์ ปี 2562 มีบางหน่วยงานไม่ได้
จัดส่งผู้แทนเข้าร่วมการสัมมนา รวมทั้งในการขอ
ข้อมูลเป็นหนังสือมีบางหน่วยงานไม่ตอบกลับ และ
บางหน่วยงานไม่จดั ส่งข้อมูลภายในก�ำหนดระยะเวลา
นอกจากนี้ ยังปรากฏปัญหาเกี่ยวกับช่วงเวลาในการ
จัดเก็บข้อมูล โดยหน่วยงานส่วนใหญ่จดั เก็บข้อมูลตาม
ปีงบประมาณ แต่รายงานผลการประเมินสถานการณ์ฯ
เป็นการจัดท�ำรายงานตามปีปฏิทนิ จึงส่งผลให้ได้ขอ้ มูล
ในการจัดท�ำรายงานไม่ครบถ้วนเท่าที่ควร
4.1.4 ปัญหาอุปสรรคด้านแนวคิดเกี่ยวกับบทบาท
หน้ า ที่ และการด� ำ เนิ น งานของคณะกรรมการ
่ เทียบกับมาตรฐานสากล
สิทธิมนุษยชนแห่งชาติ เมือ
ของสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติตามหลักการปารีส
1) หน้ า ที่ แ ละอ� ำ นาจของคณะกรรมการ
สิ ท ธิ มนุ ษ ยชนแห่ งชาติ ใ นการชี้ แ จงและรายงาน
ข้อเท็จจริงทีถ่ กู ต้องโดยไม่ชกั ช้าในกรณีทมี่ กี ารรายงาน
สถานการณ์เกี่ยวกับสิทธิมนุษยชนในประเทศไทย
โดยไม่ถูกต้องหรือไม่เป็นธรรม ไม่สอดคล้องกับ
หน้��ทีแ่ ละอ�ำนาจของสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
ตามหลักการปารีส
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช
2560 มาตรา 247 (4) และพระราชบัญญัติประกอบ
รั ฐ ธรรมนู ญ ว่ า ด้ ว ยคณะกรรมการสิ ท ธิ ม นุ ษ ยชน
แห่งชาติ พ.ศ. 2560 มาตรา 26 (4) และมาตรา 44
บัญญัติให้คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติชี้แจง
และรายงานข้อเท็จจริงที่ถูกต้องโดยไม่ชักช้าในกรณี
ที่มีการรายงานสถานการณ์เกี่ยวกับสิทธิมนุษยชน
ในประเทศไทยโดยไม่ถกู ต้องหรือไม่เป็นธรรม เพือ่ เผย
แพร่ให้ประชาชนทราบเป็นการทัว่ ไป ซึง่ คณะกรรมการ
สิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนแห่ ง ชาติ ไ ด้ รั บ การตั้ ง ข้ อ สั ง เกตจาก