2.1.3 ผลกระทบด้านสิทธิมนุษยชน และมาตรการเยียวยา
การแพร่ระบาดของโรคโควิด 19 ท�ำให้รัฐต้องออกมาตรการที่เข้มงวดหลายประการ เช่น การจ�ำกัด
การเดินทางเข้า-ออกประเทศ และการปิดสถานที่เสี่ยงต่อการแพร่ระบาดของโรคโควิด 19 เป็นต้น ส่งผลกระทบ
ต่อเศรษฐกิจของไทยในหลายภาคส่วนทั้งภาคการท่องเที่ยว การบริการ การส่งออกสินค้า แม้ว่าจะมีการผ่อนคลาย
มาตรการตามความเหมาะสมต่อสถานการณ์ โดยธนาคารแห่งประเทศไทยได้รายงานว่า เศรษฐกิจไทยปี 2563
มีแนวโน้มหดตัวร้อยละ 6.6 น้อยกว่าที่เคยประเมินไว้ เนื่องจากเศรษฐกิจในไตรมาสที่ 3 ฟื้นตัวได้เร็ว รวมถึง
การบริโภคของภาคเอกชนทีป่ รับดีขนึ้ หลังการผ่อนปรนมาตรการควบคุมการระบาดในประเทศ และการออกมาตรการภาครัฐ
ซึ่งช่วยพยุงก�ำลังซื้อครัวเรือน อย่างไรก็ดี ภาคการท่องเที่ยวและการลงทุนของภาคเอกชนยังคงหดตัวสูง อย่างไรก็ตาม
เมื่อมีการแพร่ระบาดของโรคโควิด 19 ระลอกใหม่ส่งผลให้ภาวะเศรษฐกิจฟื้นตัวช้า17 การที่ไทยได้รับผลกระทบ
ทางด้านเศรษฐกิจตั้งแต่การแพร่ระบาดของโรคโควิด 19 ระลอกแรกจนถึงการแพร่ระบาดระลอกใหม่นี้ นอกจากจะ
ส่งผลต่อผูป้ ระกอบการธุรกิจต่าง ๆ ทีไ่ ม่สามารถพยุงธุรกิจต่อไปได้ การหยุดประกอบกิจการของสถานประกอบการต่าง ๆ
ท�ำให้เกิดการเลิกจ้าง ส่งผลต่อการประกอบอาชีพของประชาชนท�ำให้ไม่มีรายได้เพียงพอแก่การยังชีพ แม้ว่ารัฐบาล
จะมีมาตรการในการลดค่าครองชีพรวมถึงการออกมาตรการฟืน้ ฟูทางเศรษฐกิจภายใต้พระราชก�ำหนดให้อ�ำนาจกระทรวง
การคลังกูเ้ งินเพือ่ แก้ไขปัญหา เยียวยา และฟืน้ ฟูเศรษฐกิจและสังคมทีไ่ ด้รบั ผลกระทบจากการระบาดของโรคติดเชือ้ ไวรัส
โคโรนา 2019 พ.ศ. 2563 และกระทรวงแรงงานมีนโยบายจัดตั้งศูนย์อ�ำนวยการแรงงานแห่งชาติเพื่อเป็นศูนย์ขับเคลื่อน
ด้านแรงงานทุกมิติ และพัฒนาแพลตฟอร์มของกรมการจัดหางานเพื่อให้สามารถแลกเปลี่ยนเชื่อมโยงข้อมูลระหว่าง
ภาครัฐและภาคเอกชนเพื่อให้เป็นศูนย์รวมการจัดหางาน อย่างไรก็ตาม ผลกระทบด้านเศรษฐกิจและการว่างงาน
ยังเป็นปัญหาในระยะยาวที่รัฐบาลต้องด�ำเนินการแก้ไขปัญหาต่อไป
นอกจากนี้ การแพร่ ร ะบาดของโรคโควิ ด 19 มี ผ ลคุ ก คามต่ อ ชี วิ ต และสุ ข ภาพของประชาชน
โดยเฉพาะกลุม่ เปราะบางต่าง ๆ เช่น ผูส้ งู อายุ คนพิการ คนทีม่ รี ายได้นอ้ ย คนว่างงาน เป็นต้น ในมิตกิ ารเข้าไม่ถงึ อุปกรณ์
ในการป้องกันตนเองซึ่งในช่วงแรกที่มีการแพร่ระบาด อุปกรณ์ต่าง ๆ ทั้งหน้ากากอนามัย แอลกอฮอล์ล้างมือ
มีไม่เพียงพอและมีราคาสูงส่วนมาตรการควบคุมการแพร่ระบาดของโรคมีผลเป็นการจ�ำกัดสิทธิเสรีภาพของประชาชน
ในบางด้านตามความจ�ำเป็น เช่น การจ�ำกัดเสรีภาพในการเดินทาง การประกอบอาชีพ การประกอบพิธีกรรมตาม
ศาสนาและความเชื่อ สิทธิทางการศึกษาสิทธิในการแสดงออกและการรวมตัวกัน โดยเฉพาะในช่วงที่มีการประกาศใช้
มาตรการตามพระราชก�ำหนดการบริหารราชการในสถานการณ์ฉกุ เฉิน พ.ศ. 2548 ทัง้ นี้ ผลกระทบด้านสิทธิมนุษยชนต่อ
คนกลุ่มต่าง ๆ มีดังนี้
2.1.3.1 ผลกระทบต่อแรงงาน
แรงงานในระบบได้รับผลกระทบด้านการประกอบอาชีพ เช่น ถูกพักงานโดยไม่ได้รับ
เงินเดือน ถูกปรับลดเงินเดือน ถูกปรับลดวันท�ำงานต่อสัปดาห์ ท�ำให้ไม่ได้รับเงินค่าจ้างในวันที่ไม่ได้มาปฏิบัติงาน
ไม่ ส ามารถท�ำงานล่ ว งเวลาได้ รายได้ ล ดลง และปั ญ หาที่ ส�ำคั ญ และเป็ น ปั ญ หา���นระยะยาวคื อ การถู ก เลิ ก จ้ า ง
หรือไม่ต่อสัญญา ท�ำให้มีรายได้ไม่เพียงพอต่อการด�ำรงชีพ และท�ำให้เกิดปัญหาความเครียด ซึ่งสอดคล้องกับรายงาน
สถานการณ์การว่างงานและการเลิกจ้างของกระทรวงแรงงาน ซึ่งพบว่าในเดือนกันยายน 2563 มีผู้ประกันตน
17
จาก รายงานนโยบายการเงิน ธันวาคม 2563, โดย ธนาคารแห่งประเทศไทย, สืบค้นจาก https://www.bot.or.th/
Thai/MonetaryPolicy/MonetPolicyComittee/MPR/DocLib/MPRthai_December2563_hge65g.pdf
46
คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
National Human Rights Commission of Thailand