รายงานการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทย ปี ๒๕๕๘
๔
การประเมินสถานการณ์
การคำนึงถึงสิทธิของผู้ถูกกล่าวหา/ผู้ต้องหา ยังพบว่า
เจ้าหน้าที่ของรัฐมีการนำตัวผู้ถูกกล่าวหาว่ากระทำความผิดแถลง
ข่าวต่อสื่อมวลชน/การนำตัวไปทำแผนประกอบคำรับสารภาพ
โดยหลักแล้วบุคคลผูถ้ กู กล่าวหาว่ากระทำความผิดอาญา ย่อมได้รบั
การสั น นิ ษ ฐานว่ า เป็ น ผู ้ บ ริ สุ ท ธิ์ จ นกว่ า ศาลจะมี ค ำ พิ พ ากษา
ตั ด สิ น ว่ า มี ค วามผิ ด และก่ อ นที่ จ ะมี ค ำ พิ พ ากษาอั น ถึ ง ที่ สุ ด
แสดงว่าบุคคลใดกระทำความผิดจะปฏิบัติต่อบุคคลนั้นเสมือน
ผูก้ ระทำความผิดมิได้ การนำตัวผูต้ อ้ งหาในคดีอาญาไปชีท้ เี่ กิดเหตุ
ประกอบคำรับสารภาพ อาจจะจำเป็นต้องดำเนินการในกรณีคดี
ที่ไม่มีประจักษ์พยานและพยานหลักฐานที่หาได้โดยยาก จึงทำให้
ต้องหาพยานหรือเหตุแวดล้อมประกอบ รวมทั้งวัตถุพยานต่าง ๆ
เช่น อาวุธทีใ่ ช้ในการกระทำความผิด ซึง่ หากไม่นำ ตัวผูต้ อ้ งหาไปชี้
ทีเ่ กิดเหตุกจ็ ะทำให้ไม่ได้พยานหลักฐานประกอบการพิสจู น์ทเี่ กิดเหตุ
เพื่อให้พบพยานหลักฐานต่าง ๆ โดยในการนำตัวผู้ต้องหาไป
ชี้ที่เกิดเหตุประกอบคำรับสารภาพจะต้องคำนึงถึงความปลอดภัย
ของผู้ต้องหา ป้องกันมิให้มีการกระทำที่เป็นการกระทบต่อสิทธิ
และเสรีภาพในชีวิตและร่างกาย รวมถึงสิทธิในข้อมูลส่วนบุคคล
เพื่อมิให้กระทบต่อชื่อเสียงของผู้ต้องหาและบุคคลในครอบครัว
และต้องไม่กระทำให้เกิดลักษณะทีเ่ ป็นการประจาน และการแถลง
ข่าวต่อสื่อมวลชนอาจเป็นไปเพื่อป้องปรามบุคคลไม่ให้กระทำ
ความผิดและเป็นการกระตุน้ เตือนภัยให้สงั คมเกิดความระมัดระวัง
แต่ ไ ม่ จ ำเป็ น ต้ องนำผู้ต ้องหาไปแถลงข่าวก็สามารถกระทำ ได้
แต่ ยั ง คงพบว่ า เจ้ า หน้ า ที่ ต ำ รวจยั ง คงมี ก ารน ำ ตั ว ผู ้ ต ้ อ งหา
มาตั้ ง โต๊ ะ แถลงข่ า วต่ อ สื่ อ มวลชนอย่ า งต่ อ เนื่ อ ง ในลั ก ษณะที่
ไม่มกี ารปกปิดใบหน้า มีการให้ชอื่ -นามสกุลผูต้ อ้ งหา และมีการนำ
เสนอข่าวดังกล่าวในสื่อหลัก ซึ่งหากจะมีการแถลงถึงการจับกุม
ตัวหรือความคืบหน้าของคดีเจ้าหน้าที่ตำรวจสามารถดำเนิน
การแถลงข่าวต่อสือ่ มวลชนได้โดยไม่จำ เป็นต้องเปิดเผยใบหน้า
ของผู้ต้องหาได้ ส่วนกรณีการนำตัวผู้ต้องหาในคดีอาญาไปชี้
ที่ เ กิ ด เหตุ แม้ จ ะให้ ผู ้ ต ้ อ งหาใส่ เ สื้ อ เกราะและมี เ จ้ า หน้ า ที่
ของรัฐคอยให้ความคุม้ ครอง แต่กย็ งั คงมีความเสีย่ งต่อการถูกรุม
ประชาทัณฑ์ อีกทั้ง ในกรณีที่มีการนำตัวผู้ต้องหาที่เป็นเด็ก
อายุไม่เกิน ๑๘ ปีบริบรู ณ์ ไปชีท้ เี่ กิดเหตุประกอบคำรับสารภาพ
ซึง่ ไม่สอดคล้องกับแนวทางตามคำสัง่ สำนักงานตำรวจแห่งชาติ
ที่ ๘๕๕/๒๕๕๘ เรือ่ ง การปฏิบตั เิ กีย่ วกับการให้ขา่ ว การแถลงข่าว
การให้สมั ภาษณ์ การเผยแพร่ภาพต่อสือ่ มวลชน และการจัดทำ
สื่ อ ประชาสั ม พั น ธ์ การกระท ำ ดั ง กล่ า วเป็ น การกระท ำ ที่
ส่งผลกระทบต่อผู้ต้องหาหรือจำเลย และญาติของผู้ต้องหา
หรื อ จ ำ เลย ซึ่ ง สั ง คมจะเกิ ด ความไม่ ไ ว้ ว างใจต่ อ บุ ค คลนั้ น
รวมทั้งคนในครอบครัวของบุคคลนั้นด้วย เป็นการกระทำ
ที่กระทบต่อสิทธิของผู้ต้องหาหรือจำเลยในการที่จะได้รับการ
สันนิษฐานว่าเป็นผูบ้ ริสทุ ธิ์ และกระทบต่อเกียรติยศชือ่ เสียงด้วย
42
บทที่ ๓ สถานการณ์สิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง
ในปี ๒๕๕๘ กสม. ได้รับเรื่องร้องเรียนเกี่ยวกับสิทธิในกระบวนการยุติธรรมโดยมีการกล่าวอ้างว่าเจ้าหน้าที่ของรัฐกระทำการละเมิด
สิทธิมนุษยชนมากที่สุด เมื่อเทียบกับสิทธิในด้านอื่น ๆ แม้จะมีจำนวนน้อยกว่าปี ๒๕๕๗ ก็ตาม โดยมีการกล่าวอ้างว่าเจ้าหน้าที่ของรัฐ
ในกระบวนการยุติธรรมกระทำการอันไม่เป็นไปตามหลักกฎหมายและหลักสิทธิมนุษยชน ซึ่งรัฐมีพันธกรณีที่จะต้องปฏิบัติตามพันธกรณี
ระหว่างประเทศที่เป็นภาคี ในการเคารพ คุ้มครอง และทำให้สิทธิเกิดผลในทางปฏิบัติ โดยในการปฏิบัติตามกติการะหว่างประเทศ
ว่าด้วยสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง ยังคงมีการดำเนินการที่อาจจะไม่สอดคล้องกับหลักการดังกล่าว และยังคงเป็นสถานการณ์
ที่น่าห่วงใยที่รัฐควรที่จะตระหนักและให้ความสำคัญ ดังนี้
اختر الفقرة المستهدفة3
الاتصال بفقرة
Connect to an entity
Disable highlights
أضف إلى جدول المحتويات