38
2) รัฐบาลโดย ยธ. ควรพัฒนาระบบการช่วยเหลือ
เยี ย วยาผู ้ ถู ก ละเมิ ด สิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนและผู ้ เ สี ย หายจาก
การถูกละเมิดสิทธิมนุษยชนให้สอดคล้องกับกติกา ICCPR
และปฏิญญาว่าด้วยหลักการพื้นฐานเกี่ยวกับการอ�ำนวย
ความยุติธรรมฯ และควรด�ำเนินการทบทวนหลักเกณฑ์
ที่อาจมีข้อจ�ำกัดในการเป็นผู้มีสิทธิหรือเงื่อนไขในการ
ได้รับความช่วยเหลือ ตาม พ.ร.บ. ค่าตอบแทนผู้เสียหาย
และค่าทดแทนและค่าใช้จ่ายแก่จ�ำเลยในคดีอาญา พ.ศ.
2544 และ พ.ร.บ. กองทุนยุติธรรม พ.ศ. 2558 ซึ่ง
รวมถึงการปรับปรุงองค์ประกอบของคณะอนุกรรมการ
ให้ความช่วยเหลือประจ�ำจังหวัด เพือ่ ให้ประชาชนมีสว่ นร่วม
และมีความสมดุลระหว่างตัวแทนภาครัฐและภาคประชาชน
มากขึ้น
2 ปัญหาเรือนจ�ำแออัด
สถานการณ์ ปัญหาหรืออุปสรรค
เรื อ นจ� ำ ทั่ ว ประเทศไทย มี พื้ น ที่ เ รื อ นนอน
372,323.08 ตารางเมตร สามารถรองรับผู้ต้องขังได้
232,587 คน (เฉลี่ยคนละ 1.6 ตารางเมตร)95 จากข้อมูล
ของกรมราชทั ณ ฑ์ มีจ�ำนวนผู้ต้องขังในระบบเรือนจ�ำ
ทัง้ ประเทศ 262,285 คน96 ลดลงจากจ�ำนวนผู้ต้องขังในปี
2564 ซึ่งมี 279,694 คน97 จากจ�ำนวนผู้ต้องขังดังกล่าว
เป็นผู้ต้องขังในคดีความมั่นคงจ�ำนวน 2 คน98 ที่อยู่ใน
เรือนจ�ำชั่วคราวแขวงทุ่งสองห้อง ซึ่งเป็นเรือนจ�ำสังกัด
เรือนจ�ำพิเศษกรุงเทพมหานคร แต่มีพื้นที่อยู่ในกองพัน
ทหารราบ มณฑลทหารบกที่ 1199 ทั้งนี้ ในการพิจารณา
ผู้ต้องขังแบ่งตามประเภท100 แบ่งเป็นนักโ��ษเด็ดขาด
210,801 คน ผูต้ อ้ งขังระหว่างการสอบสวนและพิจารณาคดี
49,219 คน ผู้ถูกกักกัน 56 คน ผู้ต้องกักขัง 2,191 คน101
เฉพาะในส่วนผู้ต้องขังในคดีที่เกี่ยวกับยาเสพติด
มีจ�ำนวน 206,346 คน คิดเป็นร้อยละ 78.67 จากจ�ำนวน
ผู ้ ต ้ อ งขั ง ทั้ ง หมด 102 ลดลงจากจ� ำ นวนผู ้ ต ้ อ งขั ง ในคดี
ยาเสพติดเมือ่ ปี 2564 ทีม่ จี ำ� นวน 227,970 คน หรือร้อยละ
81.51 ของจ�ำนวนผู้ต้องขังทั้งหมด
ปี
2562
308,596
2563
281,964
2564
59,397
57,117
224,990
54,704
51,484
210,801
2565
0
50,000 100,000 150,000 200,000 250,000 300,000 350,000 400,000
จ�ำนวน (คน)
นักโทษเด็ดขาด
ผู้ต้องขังระหว่างการสอบสวนและพิจารณาคดีและอื่น ๆ
ภาพที่ 3.3 : จ�ำนวนผู้ต้องขังในระบบเรือนจ�ำ (เปรียบเทียบข้อมูลในปี พ.ศ. 2562 - 2565)
ที่มา : กรมราชทัณฑ์
001-234 V9 CS6.indd 38
3/14/23 8:40 PM