สถานการณ์ด้านสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง
พบว่า มีการร้องเรียนว่าเจ้าหน้าที่ตำรวจมีการละเมิดสิทธิมนุษยชนมากกว่าเจ้าหน้าที่ในหน่วยงานอื่น และมีการละเมิด
สิทธิมนุษยชนในหลาย ๆ ขั้นตอน เช่น การใช้กำลังในขั้นจับกุม การไม่แจ้งสิทธิตามกฎหมาย การทำร้ายเพื่อให้รับสารภาพ
การนำผู้ต้องหาแถลงข่าวหรือทำแผนประกอบคำรับสารภาพ เป็นต้น๖๒ ปัญหาที่เกิดขึ้นในชั้นเจ้าหน้าที่ตำรวจจะเป็นปัญหา
ในทางปฏิบัติที่เจ้าหน้าที่ไม่ปฏิบัติตามกฎหมายเพราะมุ่งที่จะป้องปรามอาชญากรรมและนำตัวผู้กระทำความผิดเข้าสู่
กระบวนการยุติธรรม
๒.๒) กระบวนการยุติธรรมกลางน้ำ ได้แก่ ในชั้นอัยการ และชั้นศาล พบว่า มีปัญหาเกี่ยวกับเรื่องการปล่อยตัว
ชัว่ คราวทีม่ กี ารกำหนดหลักประกัน หากไม่มหี ลักประกันจะไม่ได้รบั การปล่อยตัวชัว่ คราว ปัญหาการนำคดีเข้าสูก่ ระบวนการ
ยุติธรรมจำนวนมากโดยไม่มีการนำมาตรการชะลอการฟ้องมาใช้ ปัญหาทนายอาสาที่ขาดความเชี่ยวชาญในการว่าความ
ปัญหาการมีโทษทางอาญาที่มากจนเกินไป ปัญหาการพิจารณาคดีพลเรือนในศาลทหาร ปัญหาที่เกิดขึ้นมีทั้งปัญหาในทาง
ปฏิบัติและปัญหาในทางกฎหมายซึ่งส่งผลกระทบต่อสิทธิเสรีภาพของบุคคล
๒.๓) กระบวนการยุติธรรมปลายน้ำ ได้แก่ ในชั้นราชทัณฑ์ มีการศึกษาพบว่า ปัญหาที่สำคัญคือ ปัญหานักโทษ
ล้นเรือนจำ จากสถิตผิ ตู้ อ้ งขังในรอบ ๑๐ ปีทผี่ า่ นมาพบว่า จำนวนผูต้ อ้ งขังเกินความจุปกติทเี่ รือนจำจะรองรับได้ทำ ให้มสี ภาพ
ความแออัดยัดเยียดของผู้ต้องขังในเรือนจำ หรือที่เรียกว่า “สภาวะผู้ต้องขังล้นเรือนจำ” นั้น จะส่งผลต่อสภาพความเป็นอยู่
ของผู้ต้องขังในทางลบ และยังส่งผลกระทบต่อการบริหารจัดการเรือนจำอีกด้วย เพราะทำให้การจัดสวัสดิการและการดูแล
ผู้ต้องขังในด้านต่าง ๆ ทำได้ด้วยความยากลำบาก ผู้ต้องขังต้องนอน กินและใช้ชีวิตความเป็นอยู่อย่างแออัด ผู้ต้องขัง
จำนวนมากต้องว่างงานเนื่องจากไม่มีสถานที่และปริมาณงานเพียงพอที่จะจ่ายให้ผู้ต้องขัง ทำให้ผู้ต้องขังต้องอยู่ว่าง ๆ
คิดฟุง้ ซ่าน และหันไปมีพฤติกรรมละเมิดกฎระเบียบของเรือนจำ ไม่วา่ จะเป็นการเล่นการพนันหรือแม้แต่หนั ไปสูก่ ารกระทำผิด
กฎหมายหรือประกอบอาชญากรรมเกี่ยวกับยาเสพติดในเรือนจำ๖๓
การบังคับโทษตามคำพิพากษาเป็นหน้าที่ของกรม
ราชทัณฑ์ตามพระราชบัญญัติราชทัณฑ์ พุทธศักราช ๒๔๗๙
ซึ่งได้ใช้บังคับมาเป็นเวลานาน และมีบทบัญญัติบางประการ
ไม่สอดคล้องกับนโยบายทางอาญาของประเทศ ประกอบกับ
มีกฎหมายและกฎเกณฑ์ในระดับสากลที่เกี่ยวข้องกับการ
ปฏิบัติต่อผู้ต้องขังประเภทต่าง ๆ และการปฏิบัติงานของ
เจ้าหน้าที่ ซึ่งมิได้มีการบัญญัติไว้ในพระราชบัญญัติดังกล่าว
ส่งผลให้การดำเนินงานต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องไม่สอดคล้องตาม
มาตรฐานสากล อาทิ ข้อกำหนดมาตรฐานขัน้ ตำ่ สำหรับปฏิบตั ติ อ่ ผูต้ อ้ งขัง (Standard Minimum Rules for the Treatment
of Prisoners: SMR) หรือข้อกำหนดของสหประชาชาติสำหรับการปฏิบัติต่อผู้ต้องขังหญิงในเรือนจำและมาตรการที่มิใช่ บทที่
การควบคุมขังสำหรับผู้กระทำผิดหญิง (United Nations Rules for the Treatment of Women Prisoners and ๓
Non-Custodial Measures for Women Offenders) หรือข้อกำหนดกรุงเทพ (Bangkok Rules) รวมทัง้ ยังไม่สามารถจัดการหรือ
บริหารโทษของผู้ต้องขังเฉพาะรายหรือเฉพาะคดีได้อย่างเหมาะสม เนื่องจากไม่มีบทบัญญัติให้อำนาจในการดำเนินการ
และไม่สามารถดำเนินการให้มีสถานที่ควบคุมหรือคุมขังผู้ต้องขังประเภทอื่นนอกจากการคุมขังไว้ในเรือนจำ ซึ่งทำให้ระบบ
การพัฒนาพฤตินสิ ยั และการบริหารงานเรือนจำไม่เป็นไปตามเป้าหมายทีก่ ำ หนดไว้๖๔ และพระราชบัญญัตริ าชทัณฑ์ยงั มีบทบัญญัติ
ที่มีผลเป็นการกระทบต่อสิทธิและเสรีภาพของผู้ต้องขัง เช่น การขังเดี่ยวที่กำหนดไว้ ๓ เดือน ถือว่ายาวนานเกินไป
ละเมิดสิทธิของผูต้ อ้ งขังเกินสมควร ๖๕ การใช้เครือ่ งพันธนาการกับผูต้ อ้ งขังระหว่างพิจารณาไม่สอดคล้องกับหลักการสันนิษฐานว่า
แหล่งดิม.
จาก นักโทษล้นคุกกับมาตรการทางเลือกในการปฏิบตั ติ อ่ ผูก้ ระทำผิดโดยไม่ใช้เรือนจำ, โดย นัทธี จิตสว่าง, ๒๕๕๕, สืบจ้นจาก https://www.gotoknow.org/posts/497865
๖๔
เหตุผลในการประกาศใช้พระราชบัญญัติราชทัณฑ์ พ.ศ. ๒๕๖๐
๖๕
จาก มาตรการทางกฎหมายในการปฏิบัติต่อผู้ต้องขัง: ศึกษากรณีการขังเดี่ยว, โดย เริงชัย สินกอง, (วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต) สาขาวิชานิติศาสตร์ คณะ
นิติศาสตร์ปรีดี พนมยงค์, ๒๕๕๘, มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์, ไทย.
๖๒
๖๓
รายงานผลการประเมินสถานการณ์
77
ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๕๙
Выберите целевой абзац3
Подключиться к абзацу
Connect to an entity
Disable highlights
Добавить в оглавление