กระบวนการกาหนดทิศทางในการพัฒนาและบริหารจัดการแม่แจ่มโมเดลได้อาศัยกลไกภาค ส่วนต่างๆ เข้ามาใช้ระบบฐานข้อมูล ที่เกิดขึ้นมาจากสารวจ การจัดทาประชาคม การสอบทาน ร่วมกัน ในหลายๆ ฝ่ายที่เกี่ยวข้อง ที่เข้ามาเป็นหลักในการกาหนดภาพรวมฐานข้อมูล ของทั้งอาเภอและได้ กาหนดแนวทางในแต่ละเงื่อนไขที่แตกต่างกันออกไป ได้แก่ “ป่าธรรมชาติ” ที่มีพื้นที่ประมาณ ๗๓ เปอร์เซ็นต์ ซึ่งอยู่ในพื้นที่อุทยานแห่งชาติและในเขตป่า สงวนแห่งชาติจะต้องมีการดาเนินการในการจัดการร่วมกันของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องร่วมกับองค์กร ชาวบ้าน ในการอนุรักษ์และใช้ประโยชน์อย่างเหมาะสม “พื้นที่ที่ชาวบ้านเข้ามาใช้ประโยชน์ก่อนปี ๒๕๔๕” ประมาณ ๑๒.๕ เปอร์เซ็นต์ จะนาไปสู่ กระบวนการจัดการในรูปแบบสิทธิ โดยที่หน่วยงานรั ฐที่เกี่ยวข้องต้องเข้ามาจัดการ หรือรับรองในทาง เอกสารที่สอดคล้องและเหมาะสม “พื้นที่ที่มีการขยายออกในช่วงระหว่างปี ๒๕๔๕-๒๕๕๔” ประมาณ ๙.๕ เปอร์เซ็นต์ จะนาไปสู่ แนวทางการสร้างป่าสร้างรายได้ของชุมชน ผ่านการพัฒนาให้มีกลไกเชิงสถาบันในการเข้ามาบริห าร จั ดการทรั พยากร ป่ าไม้ ที่ดิน โดยใช้อานาจขององค์กรปกครองส่ วนท้องถิ่น ในการตราข้อบัญญัติ ท้องถิ่นในการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม โดยข้อบัญญัติท้องถิ่นดังกล่าวทาหน้าที่ในการ รับรองกลไกเครือข่ายองค์กรชาวบ้านในระดับหมู่บ้านและตาบล ในการบริหารจัดการ ดูแลรักษา รวมถึง การใช้ประโยชน์ทรัพยากร การพัฒนาระบบเศรษฐกิจในพื้นที่ทากินของชุมชน การปลูกสร้างสวนป่า แบบผสมผสาน จัดทากฎระเบียบกติกาในการบริหารจัดการทรัพยากร ซึ่งจะนาไปสู่การพัฒนาระบบ สิทธิและการใช้ประโยชน์ที่เหมาะสมกับภูมินิเวศวัฒนธรรม รวมทั้งตอบสนองระบบเศรษฐกิจที่พึ่ง พา การใช้ประโยชน์จากเนื้อไม้ ในมิติของนิเวศเศรษฐศาสตร์ (Ecological Economic) เพื่อให้เกิดอนุรักษ์ ควบคู่ ไ ปกั บ การใช้ ป ระโยชน์ และ “พื้ น ที่ ที่ มี ก ารขยายหลั ง ปี ๒๕๕๔” เป็ น ต้ น ไป ประมาณ ๕.๘ เปอร์เซ็นต์ จะนาไปฟื้นฟูให้เป็นพื้นที่ป่าเพื่อพัฒนาให้เป็นพื้นที่ต้นน้า ๒) ในระดับ กรอบกติกาของชาติที่สัมพันธ์กับมาตรการจากการจัดระเบียบโลก ได้เข้ามามี บทบาทที่ส าคัญในการตัดสิ น ใจในทางนโยบายของรัฐ มากขึ้น Sustainable Development Goals (SDGs) หรือ เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน เป็นความต่อเนื่องของการกาหนดเป้าหมายการพัฒนา โดย อาศัยกรอบความคิดที่มองการพัฒนาเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม ให้มีความเชื่อมโยงกัน โดยมี เป้าหมายคือการพิทักษ์ บูรณะ และส่งเสริมการใช้ประโยชน์ที่ยั่งยืนของระบบนิเวศบนบก จัดการป่าไม้ อย่างยั่งยืน การหยุดยั้งและฟื้นฟูความเสื่อมโทรมของที่ดิน ทรัพยากรชีวภาพ ๓) ในระดับ นโยบาย กฎหมาย ที่จาเป็นต้องเอื้อ อานวยให้ เกิดกระบวนการมีส่ ว นร่ว มการ ตรวจสอบจากภาคประชาชน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในระดับของรัฐธรรมนูญและกฎหมายระดับต่างๆ ที่ เกี่ยวข้องกับ ประเด็นสิ ทธิชุมชน ที่ต้องนาไปสู่การสนับสนุนการจัดการทรัพยากรอย่างเป็นรูปธรรม ในทางปฏิบัติและมีกติกาที่สอดคล้องและเหมาะสมกับบริบทของแต่ละท้องถิ่น ๖๙