สำหรับการคุมขังระหว่างรอการพิจารณา เช่น กำไลอิเล็กทรอนิกส์ (Electronic Bracelets) หรือเงือ่ นไขอืน่ ๆ๕๘ ซึง่ รัฐได้มี
ความพยายามในการทีจ่ ะแก้ไขปัญหาการเข้าถึงสิทธิในการปล่อยชัว่ คราว โดยจัดทำโครงการพัฒนาระบบประเมินความเสีย่ ง
และกำกับดูแลในชัน้ ปล่อยชัว่ คราว สำหรับคดีอาญาทีม่ อี ตั ราโทษจำคุกไม่เกิน ๕ ปี โดยไม่ตอ้ งใช้หลักประกัน๕๙ และโครงการ
ปล่อยชั่วคราวด้วยอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ติดตามตัว (EM) ซึ่งได้ทดลองใช้ใน ๒๓ ศาลนำร่อง การดำเนินการดังกล่าวทำให้
ผูต้ อ้ งหาหรือจำเลยทีไ่ ม่สามารถหาหลักประกันได้เพียงพอ มีโอกาสได้รบั การปล่อยชัว่ คราวมากขึน้ ประชาชนเข้าถึงสิทธิใน
การปล่อยชั่วคราวได้โดยเท่าเทียมกัน เป็นการลดปัญหาความเหลื่อมล้ำในกระบวนการยุติธรรมอันเนื่องมาจากฐานะทาง
เศรษฐกิจ และช่วยลดปริมาณผูต้ อ้ งขังระหว่างพิจารณาคดีในเรือนจำ ทัง้ ยังสอดคล้องกับแผนสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ฉบับที่ ๓
(พ.ศ. ๒๕๕๗ - ๒๕๖๑) ด้านความมั่นคงทางสังคม กลุ่มผู้ต้องหา/ผู้ต้องขัง มาตรการข้อ ๕๖๐ และการปล่อยชั่วคราว
ได้กำหนดเป็นประเด็นหนึ่งในร่างแผนการปฏิรูปประเทศด้านกระบวนการยุติธรรม ๖๑ อย่างไรก็ตาม ในอนาคตควรมี
การขยายการดำเนินการทัง้ ในส่วนของการใช้อปุ กรณ์อเิ ล็กทรอนิกส์ตดิ ตามตัว (EM) และการใช้ระบบประเมินความเสีย่ งและ
กำกับดูแลในชั้นปล่อยชั่วคราวในพื้นที่อื่น ๆ เพื่อให้ประชาชนในพื้นที่ต่าง ๆ สามารถเข้าถึงสิทธิในการปล่อยชั่วคราวได้
๔. การนำอุปกรณ์อเิ ล็กทรอนิกส์ตดิ ตามตัว (EM) มาใช้กบั ผูก้ ระทำความผิดในระบบงานคุมประพฤติ เป็นการดำเนิน
การที่สอดคล้องกับแผนสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ฉบับที่ ๓ (พ.ศ. ๒๕๕๗ - ๒๕๖๑) ด้านความมั่นคงทางสังคม กลุ่มผู้ต้องหา
/ผู้ต้องขัง มาตรการข้อ ๕ และได้กำหนดเป็นกิจกรรมหนึ่งในร่างแผนการปฏิรูปประเทศด้านกระบวนการยุติธรรม๖๒
กรมคุมประพฤติได้มีการดำเนินการตั้งแต่ปี ๒๕๕๗ และในปี ๒๕๖๐ มีการออกกฎกระทรวงการใช้อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์
หรืออุปกรณ์อื่นใดในการติดตามตัวผู้ถูกคุมความประพฤติตามเงื่อนไขที่ศาลหรือเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจสั่ง พ.ศ. ๒๕๖๐
เพื่อกำหนดรายละเอียดในการปฏิบัติของเจ้าหน้าที่ ถือได้ว่ารัฐมีความพยายามในการดำเนินการในเรื่องนี้ อย่างไรก็ตาม
พบว่า การนำอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ติดตามตัว (EM) มาใช้ในระบบงานคุมประพฤติมีปัญหาด้านความต่อเนื่องของ
การดำเนินการ โดยในปี ๒๕๕๙ ไม่ได้รบั การจัดสรรงบประมาณ ต่อมาในปี ๒๕๖๐ ได้รบั การจัดสรรงบประมาณแต่มปี ญ
ั หา
เกี่ยวกับการบริหารจัดการในกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างตามระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการพัสดุ พ.ศ. ๒๕๓๕
จึงทำให้ไม่มอี ปุ กรณ์อเิ ล็กทรอนิกส์ตดิ ตามตัว (EM) ใช้ในระบบงานคุมประพฤติถงึ ๒ ปีตดิ ต่อกัน รัฐจึงควรทีจ่ ะแก้ไขปัญหา
ที่เกิดขึ้นเพื่อให้การดำเนินการใช้อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ติดตามตัว (EM) ในระบบงานคุมประพฤติเป็นไปอย่างต่อเนื่อง
รัฐได้มีการดำเนินการทั้งในด้านกฎหมาย นโยบายเพื่อให้ประชาชนเข้าถึงสิทธิในกระบวนการยุติธรรม แต่อย่างไร
ก็ตาม ในปี ๒๕๖๐ มีสถานการณ์ที่น่าห่วงใยที่รัฐควรตระหนักและให้ความสำคัญ ดังนี้
๑. ในการบังคับใช้กฎหมายยังคงพบว่ามีการร้องเรียนโดยกล่าวอ้างว่าเจ้าหน้าที่ของรัฐในกระบวนการยุติธรรม
ดำเนินการที่เป็นการกระทบต่อสิทธิมนุษยชน จะเห็นได้จากเรื่องร้องเรียนต่อ กสม. ด้านสิทธิในกระบวนการยุติธรรม
มีจำนวนสูงกว่าด้านอื่น ๆ ซึ่งการบังคับใช้กฎหมายของเจ้าหน้าที่จะมุ่งรักษาความสงบเรียบร้อยของสังคมเป็นสำคัญ
จึงมีการดำเนินการที่กระทบต่อสิทธิและเสรีภาพของประชาชนเกินควร เช่น การจับกุมหรือควบคุมตัวบุคคลโดยมี
การใช้กำ ลังจนได้รบั บาดเจ็บ๖๓ เป็นต้น ซึง่ การดำเนินการของเจ้าหน้าทีน่ อกจากจะมีจดุ มุง่ หมายเพือ่ ยับยัง้ ป้องกัน ปราบปราม
อาชญากรรมแล้ว การดำเนินการต่าง ๆ ต้องคำนึงถึงสิทธิและเสรีภาพของผู้เสียหาย ผู้ต้องหา หรือจำเลยด้วย
๕๘ The Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights. (2017). CCPR General Comment No.35 Article 9 (Liberty and security of Person). Retrieved
from www.ohchr.org/EN/HRBodies/CCPR/Pages/GC35-Article9LibertyandSecurityofperson.aspx
๕๙ สรุปผลการประชุมเชิงปฏิบัติการ เรื่อง “แนวทางการพัฒนาระบบประเมินความเสี่ยงและกำกับดูแลในชั้นปล่อยชั่วคราวภายหลังการทดลอง” ในระหว่างวันที่ ๔ - ๕ พฤษภาคม ๒๕๖๐ ณ
ห้องประชุม ๗๐๒ ชั้น ๗ อาคารสถาบันพัฒนาข้าราชการฝ่ายตุลาการศาลยุติธรรม ถนนรัชดาภิเษก กรุงเทพมหานคร.
๖๐ ข้อ ๕ การปฏิบัติต่อผู้ต้องหาหรือจำเลยที่ไม่ได้รับอนุญาตให้ปล่อยตัวชั่วคราว การไม่ถูกควบคุมในเรือนจำ และการแสวงหาแนวทางหรือเครื่องมืออื่น ๆ ในการติดตามควบคุมผู้ต้องหาหรือ
จำเลย การส่งเสริมการควบคุมผูต้ อ้ งขังนอกเรือนจำมากขึน้ เปิดโอกาสให้ผกู้ ระทำผิดสามารถใช้ชวี ติ อยูใ่ นบ้านเพือ่ ดูแลครอบครัวและทำมาหากินได้ แต่ให้ถกู จำกัดสิทธิเสรีภาพบางส่วนแทน
การส่งผู้กระทำผิดทั้งหมดเข้าเรือนจำ.
๖๑ เอกสารประกอบการสัมมนารับฟังความคิดเห็นแผนปฏิรูปประเทศด้านกระบวนการยุติธรรม ของคณะกรรมการปฏิรูปประเทศด้านกระบวนการยุติธรรม เมื่อวันที่ ๒๓ พฤศจิกายน ๒๕๖๐
ณ โรงแรมเจ้าพระยาปาร์ค,หน้า ๙.
๖๒ เพิ่งอ้าง, หน้า ๓๔.
๖๓ ดูรายละเอียดเพิ่มเติมในส่วนของสถานการณ์สิทธิมนุษยชน.
88 | รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๐
Выберите целевой абзац3
Подключиться к абзацу
Connect to an entity
Disable highlights
Добавить в оглавление