รายงานผลการประเมินสถานการณ์
ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2565
มือถือ รวมทั้งไม่ได้รับการเยียวยาจากภาครัฐ35 ในส่วน
ของ กสม. นั้น ได้รับเรื่องร้องเรียนเกี่ยวกับกรณีพนักงาน
บริการ (sex worker) ซึ่งเป็นกลุ่มที่ไม่ได้รับเงินเยียวยา
จากภาครัฐ36
3. การเข้าถึงการศึกษา
รัฐมีมาตรการในการช่วยเหลือนักเรียนทีห่ ลุดจาก
ระบบการศึกษา โดยได้เร่งติดตามตัวนักเรียนที่หลุดจาก
ระบบการศึกษาโดยมีโครงการ “พาน้องกลับมาเรียน”37
และ กสศ. ได้ให้ความช่วยเหลือเพิ่มเติมแก่ นักเรียน
ในครอบครัวยากจนพิเศษ และกลุ่มช่วงชั้นรอยต่อของ
การศึกษาทีม่ คี วามเสีย่ งสูงทีจ่ ะหลุดจากระบบการศึกษา38
อย่างไรก็ตาม ปัญหานักเรียนหลุดจากระบบ
การศึ ก ษายั ง คงเป็ น ปั ญ หาส� ำ คั ญ ซึ่ ง จากข้ อ มู ล ในปี
การศึกษา 2564 พบเด็กหลุดออกจากระบบการศึกษามากถึง
238,707 คน โดยส่วนใหญ่สามารถติดตามและน�ำกลับ
เข้าสูร่ ะบบได้ แต่ยงั มีอกี จ�ำนวน 17,953 คน ทีย่ งั ไม่สามารถ
ตามกลับมาได้39 โดยหนึ่งในสาเหตุส�ำคัญคือความยากจน
เฉียบพลัน40 ในส่วนของเด็กติดตามแรงงานข้ามชาติยงั คงมี
อุปสรรคในการเข้าถึงการศึกษา ทั้งนี้ ในส่วนของ กสม.
นั้น ได้รับเรื่องร้องเรียนกรณีไม่จัดสถานที่สอบ GAT/PAT
และวิชาสามัญให้แก่นักเรียนที่ติดโรคโควิด 1941
4. การป้องกันและควบคุมโรค
27
รัฐได้ใช้มาตรการในการป้องกันและควบคุมโรค
โดยอาศัย พ.ร.ก. การบริหารราชการในสถานการณ์ฉกุ เฉิน
พ.ศ. 2548 ร่วมกับ พ.ร.บ. โรคติดต่อ พ.ศ. 2558 ซึ่งมี
ศูนย์บริหารสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อ
ไวรัสโคโรนา 2019 (ศบค.) เป็นกลไกหลักในการบริหาร
ตั้งแต่ปี 2563 จนถึงวันที่ 30 กันยายน 2565 จึงได้ยกเลิก
การประกาศสถานการณ์ฉกุ เฉินและเปลีย่ นจากโรคติดต่อ
อันตรายไปสูโ่ รคติดต่อทีต่ อ้ งเฝ้าระวังตาม พ.ร.บ. โรคติดต่อ
พ.ศ. 2558 ส่งผลให้ข้อก� ำหนด ประกาศ และค� ำสั่ง
อันเนื่องมาจากได้มีประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินเป็นอัน
สิ้นสุดลง ประชาชนสามารถที่จะด�ำเนินชีวิตได้เฉกเช่น
เดียวกับก่อนมีสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคโควิด 19
และส่ ง ผลให้ ก ารเข้ า ถึ ง สิ ท ธิ ใ นการรั ก ษาพยาบาล
โรคโควิด 19 ปรับเปลี่ยนมาเป็นรักษาตามสิทธิของแต่ละ
บุคคล จึงอาจท�ำให้บุคคลบางกลุ่มที่ไม่มีหลักประกัน
สุขภาพเข้าไม่ถึงการรักษาพยาบาล เช่น แรงงานข้ามชาติ
คนไร้บ้าน เป็นต้น ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อการควบคุม
การแพร่ระบาดของโรคโควิด 19 ในภาพรวมได้
การประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชน
ในปี 2565 รัฐบาลมีความก้าวหน้าในการจัดการ
กับสถานการณ์ก��รแพร่ระบาดของโรคโควิด 19 ที่ส�ำคัญ
คือการยกเลิกการประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินในทุกเขต
ท้องทีท่ วั่ ราชอาณาจักรเมือ่ วันที่ 1 ตุลาคม 2565 หลังจาก
ที่ได้ประกาศตั้งแต่วันที่ 26 มีนาคม 2563 ควบคู่กับการมี
มาตรการในการป้องกันและควบคุมโรคเพื่อคุ้มครองสิทธิ
ด้านสุขภาพของประชาชน และการท�ำให้ประชาชนเข้าถึง
สิทธิด้านสุขภาพทั้งการรักษาพยาบาลที่แม้จะยกเลิก
การก� ำ หนดให้ โรคโควิ ด 19 เป็ น โรคเจ็ บ ป่ ว ยฉุ ก เฉิ น
แต่ประชาชนยังสามารถทีจ่ ะรักษาตามหลักประกันสุขภาพ
ของตนตามสิทธิได้ และยังได้มีมติ ครม. ที่ให้สิทธิแก่คน
ที่มีปัญหาสถานะและสิทธิด้วย ทั้งยังจัดหาและสนับสนุน
ให้ประชาชนเข้าถึงการตรวจเชือ้ โควิด 19 ด้วยชุดตรวจ ATK
ท�ำให้ประชาชนเข้าถึงการตรวจได้มากขึ้น ในส่วนของ
การเข้าถึงวัคซีนโควิด 19 ในปี 2565 ประชาชนได้รับ
ที่มา : ศูนย์ข้อมูล COVID-19
001-234 V9 CS6.indd 27
3/14/23 8:40 PM