ހިއުމަން ރައިޓްސް ކޮމިޝަން އޮފް ދަ މޯލްޑިވްސް
އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރއިން ޝާއިޢުކޮށްފައިވާ ދިވެހި އާބާދީގެ ނުކުޅެދުންތެރިކަން ( 5އަހަރުން މަތީގެ އާބާދީ) ހަޔަސް 2019
ދައްކާގޮތުގައި ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނަ އަންހެނުން ވެސް ކައިވެނިކުރާ އުމުރަކީ 20އަހަރެވެ.
58
އަދި ނުކުޅެދުންތެރިކަން
ހުންނަ ފިރިހެނުން ކައިވެނި ކުރަނީ ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނަ އަންހެނުންނަށްވުރެ 3އަހަރު ފަހުންނެވެ.
ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނަ އަންހެނުން ދަރިން ހޯދާ އުމުރު އަވަހެވެ.
60
ތެރޭގައި ފުރަތަމަ ދަރި ހޯދައެވެ.
59
ހަމަ އެހެންމެ،
އަދި އެވްރެޖްކޮށް ކައިވެނިކުރާތާ އެއް އަހަރުދުވަހުގެ
61
8080ޤާނޫނު ނަންބަރު ( 4/2000ޢާއިލާއާބެހޭ ޤާނޫނު)ގެ 67ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ހުއްދަނެތި ކޯޓުން ބޭރުގައި ވަރިކުރުމަކީ ކުށެކެވެ.
މި ކުށުން ކުށްވެރިވެއްޖެ މީހެއްގެ އަދަބަކީ 5000/-ރުފިޔާއަށްވުރެ ބޮޑުނޫން ޢަދަދަކުން ޖޫރިމަނާކުރުމެވެ .ޑިޕާޓްމަންޓް އޮފް
ޖުޑިޝަލް އެޑްމިނިސްޓްރޭޝަނުން 2015އިން 2020އަށް ޝާއިޢުކޮށްފައިވާ ޝަރުޢީ ދާއިރާގެ ތަފާސް ހިސާބަށް ބަލާލާއިރު
ވަރީގެ ނިސްބަތް އެވްރެޖް ގޮތެއްގައި މަތިކަމާއި ،ހަމައެހެންމެ ޤާނޫނާ ޚިލާފަށްކުރާ ވަރި ޤާނޫނާ އެއްގޮތަށް ކުރާ ވަރިއަށްވުރެ
އެވްރެޖްކޮށް ގިނަކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ.
62
ޢާއިލާއާބެހޭ ޤާނޫނު ތަންފީޛުކުރަމުން ގެންދާތާ 20އަހަރަށްވުރެ ގިނަ އަހަރު
ވެފައިވީއިރު ކޯޓުން ބޭރުގައި ވަރިކުރާ ނިސްބަތް މަދު ނޫންކަން ތަފާސްހިސާބަށް ރިޢާޔަތްކުރާ އިރު ފާހަގަކުރެވެއެވެ .އަދި
ވަރިވުމަށް/ވަރިކުރުމަށް ހުށަހަޅައިގެން ސުލްހަވި މައްސަލަތަކުގެ ނިސްބަތަކީ
އެވްރެޖްކޮށް 15އިންސައްތައެވެ.
63
8181ޤާނޫނު ނަންބަރު ( 4/2000ޢާއިލާއާބެހޭ ޤާނޫނު)ގެ 42ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)ގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތުން ޙަޟާނަތު
ހަވާލުކޮށްފައިވާ މީހާއަކީ ،ކުއްޖާގެ މަންމަކަމަށްވާނަމަ ،އެ މަންމަ ،ކުއްޖާގެ މަޙްރަމަކާ ނޫން ފިރިހެނަކާ ކާވެނިކުރުމުން
ޙަޟާނަތު ގެއްލެއެވެ.
64
އަދި ޤާނޫނު ނަންބަރު ( 2019/19ކުޑަކުދިންގެ ޙައްޤުތައް ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ޤާނޫނު)ގެ 8
ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)ގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތުން ދައުލަތުގެ އިދާރާތަކުންވިޔަސް ނުވަތަ ޝަރުޢީ ކޯޓުތަކުންވިޔަސް ނުވަތަ
ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުންވިޔަސް ނުވަތަ އިޖްތިމާޢީ ރައްކާތެރިކަން ފޯރުކޮށްދޭ ދައުލަތުގެ ނުވަތަ އަމިއްލަ ފަރާތަކުން ނުވަތަ
ބެލެނިވެރިން ކަމުގައިވީނަމަވެސް ،ކުޑަކުއްޖަކާގުޅޭ ކަންކަން ނިންމުމުގައި އެންމެ އިސްކަމެއް ދޭންވާނީ ،އެކުއްޖާގެ މަސްލަޙަތު
ހިމާޔަތްކުރުމަށެވެ .ޢާއިލާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ އިސްވެދެންނެވި މާއްދާގައި މިފަދައިން ބަޔާންކޮށްފައިވާތީ ،ކުއްޖާގެ ލާބައާއި މަންފާއަށް
އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތަކީ ކުއްޖާގެ މަންމަ ގާތުގައި ހުރުން ކަމުގައިވާ ޙާލަތްތަކުގައިވެސް ،ކުއްޖާގެ މަންމައަށް ކުއްޖާގެ ޙަޟާނަތު
ގެއްލުމުގެ ފުރުޞަތު އޮތްކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ .އެހެންކަމުން ޙަޟާނަތުގެ މުއްދަތުގައި ކުއްޖާގެ މަންމަ އާއިލާއެއް ބިނާކުރަން
ބޭނުންވާ ޙާލަތުގައިވެސް ،ކުއްޖާގެ ޙަޟާނަތު ގެއްލިދާނެކަމުގެ ބިރުއޮތުމުން ،ޢާއިލާއެއް ބިނާކުރުމުގެ ޙައްޤުން އެފަދަ ފަރާތްތައް
މަޙުރޫމްވާކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ.
8282ޑިޕާޓްމަންޓް އ��ފް ޖުޑިޝަލް އެޑްމިނިސްޓްރޭޝަނުން 2015ވަނަ އަހަރުން 2020ވަނަ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް ޝާއިޢުކޮށްފައިވާ
ޝަރުޢީ ދާއިރާގެ ތަފާސް ހިސާބުތަކަށް ބަލާއިރު އެވްރެޖްކޮށް އަހަރަކު ޙަޟާނަތާ ގުޅުންހުރި 174މައްސަލަ ހުށަހެޅިފައިވެއެވެ.
އަދި ޙަޟާނަތާ ގުޅިގެން ނިމިފައިވާ ގިނަ މައްސަލަތަކުގެ ތެރެއިން އެވްރެޖްކޮށް މަންމައާ ދަރިފުޅު ހަވާލުކޮށްފައިވަނީ%58
މައްސަލައިގައި ކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ .އަދި ދަރިފުޅު ބައްޕައާ ހަވާލުކޮށްފައިވަނީ އެވްރެޖްކޮށް 42%މައްސަލައިގައިކަން ވެސް
ފާހަގަކުރެވެއެވެ .ޑިޕާޓްމަންޓް އޮފް ޖުޑިޝަލް އެޑްމިނިސްޓްރޭޝަނުން 2015ވަނަ އަހަރުން 2020ވަނަ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް
ޝާއިޢުކޮށްފައިވާ ޝަރުޢީ ދާއިރާގެ ތަފާސް ހިސާބުތަކަށް ބަލާއިރު އަހަރަކު އެވްރެޖްކޮށް ދަރިން ނުދެއްކުމުގެ 46މައްސަލަ
ހުށަހެޅިފައިވެއެވެ.
8383ޤަވާޢިދު ނަންބަރު24-R/2014
(ޢާއިލާއާބެހޭ ޤަވާޢިދު) ގެ 65ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ކުއްޖާގެ ޢުމުރުން 18އަހަރު
ފުރެންދެން ކުއްޖާގެ ޚަރަދަށާއި ކުއްޖާ ބެލުމުގެ ޚަރަދަށް ،އެއް ކުއްޖަކު ހުރިނަމަ ،މަހަކު 2000/-ރުފިޔާ ،އަދި އެއް
ކުއްޖަކަށްވުރެ ގިނަ ކުދިން ތިބިނަމަ ،އިތުރުވާ ކޮންމެ ކުއްޖަކަށް މަހަކު 1000/-ރުފިޔާއަށްވުރެ މަދުނޫން ޢަދަދެއް
34
ހިއުމަން ރައިޓްސް ރިޕޯޓް 2022