จากสถานการณ์์ ก ารชุุ ม นุุ ม ในปีี 2564
มีี ข้้ อ เสนอแนะต่่ อ กรณีี ก ารใช้้ เ สรีี ภ าพในการชุุ ม นุุ ม
โดยสงบและปราศจากอาวุุธ ดัังนี้้�
4.1 รัั ฐ บาลและหน่่ ว ยงานที่่� เ กี่่� ย วข้้ อ ง
ควรอำนวยความสะดวกให้้ ป ระชาชนได้้ ใช้้ เ สรีีภ าพ
ในการชุุมนุุมโดยสงบตามสมควร รวมทั้้�งให้้การคุ้้�มครอง
แก่่ผู้้�ชุุมนุุม เจ้้าหน้้าที่่�ด้้านการสาธารณสุุข สื่่�อมวลชน
และประชาชนทั่่� ว ไป เพื่่� อ ประกัั น การใช้้ เ สรีี ภ าพ
ขั้้� นพื้้� น ฐานตามที่่� รัั ฐ ธรรมนูู ญ และกติิ ก า ICCPR
ให้้การรัับรองไว้้ ซึ่่�งภายใต้้สถานการณ์์การแพร่่ระบาด
ของโรคโควิิด 19 มีีผู้้�ใช้้เสรีีภาพในการชุุมนุุมบางกลุ่่�ม
มีีการจััดกิิจกรรมที่่�ตระหนัักถึึงสถานการณ์์การแพร่่
ระบาดของโรคดัังกล่่าวโดยมีีการจััดกิจิ กรรมที่่�เป็็นไปตาม
มาตรการป้้ องกัั น การแพร่่ ระบาดของโรคโควิิ ด 19
รััฐควรเปิิดโอกาสให้้ประชาชนได้้มีีพื้้�นที่่�สะท้้อนปััญหา
ต่่าง ๆ นอกจากนี้้� รััฐบาลและรััฐสภาควรหาช่่องทาง
หรืือมีีเวทีีในการปรึึกษาหารืือเพื่่�อแก้้ไขปััญหาร่่วมกััน
อย่่ า งจริิ ง จัั ง และให้้ ห ลัั ก ประกัั น ว่่ า ข้้ อ เรีี ย กร้้ อ ง
ของผู้้�ชุุ ม นุุ ม ทุุ ก ฝ่่ า ยจะได้้ รัั บ การพิิ จ ารณาโดยไม่่ มีี
การเลืือกปฏิิบััติิ
4.3 รััฐบาลควรกำชัับเจ้้าหน้้าที่่�ผู้้�ปฏิิบัติั งิ าน
ในการควบคุุมดููแลการชุุมนุุมต่่อเด็็กและเยาวชนให้้
สอดคล้้องกัับหลัักการที่่�กำหนดไว้้ในอนุุสััญญา CRC
และ พ.ร.บ. ศาลเยาวชนและครอบครััวและวิิธีพิี จิ ารณา
คดีีเยาวชนและครอบครััว พ.ศ. 2553 อย่่างเคร่่งครััด
4.4 รัั ฐ บาลต้้ อ งหลีี ก เลี่่� ย งการประกาศ
สถานการณ์์ฉุุกเฉิินตาม พ.ร.ก. การบริิหารราชการ
ในสถานการณ์์ฉุกุ เฉิิน พ.ศ. 2548 เนื่่อ� งจากวััตถุปุ ระสงค์์
ของการใช้้พระราชกำหนดดัังกล่่าวเป็็นไปเพื่่�อป้้องกััน
ภััยร้้ายแรงที่่�กระทบต่่อความมั่่�นคง ไม่่อาจนำไปใช้้
ในการชุุมนุุมทางการเมืืองในลัักษณะทั่่�วไปได้้
4.5 กระทรวงยุุติธิ รรม โดยสำนัักงานกิิจการ
ยุุติิธรรม ต้้องเร่่งรััดการจััดทำกฎหมายหรืือระเบีียบ
กลางที่่� ก ำหนดเงื่่� อ นไขและวิิ ธีี ก ารในการช่่ ว ยเหลืือ
เยีียวยาที่่�ครอบคลุุมทุุกกรณีี เพื่่�อเป็็นแนวปฏิิบััติิหรืือ
มาตรฐานกลาง ซึ่่�งครอบคลุุมถึึงการเยีียวยาผู้้�ได้้รัับ
ผลกระทบจากเหตุุการณ์์ความรุุนแรงทางการเมืือง
4.2 รััฐบาลและสำนัักงานตำรวจแห่่งชาติิ
ต้้ อ งกำชัั บ เจ้้ า หน้้ า ที่่� ที่่� ดูู แ ลการชุุ ม นุุ ม ให้้ ป ฏิิ บัั ติิ ต าม
กฎหมายโดยสอดคล้้ อ งกัั บ มาตรฐานสากล และ
ควรหลีี ก เลี่่� ย งการใช้้ ก ำลัั ง ต่่ อ การชุุ ม นุุ ม ที่่� ส งบและ
ปราศจากอาวุุธ แม้้ว่่าจะมีีบุุคคลบางส่่วนที่่�อาจก่่อ
จาก รายงานผลการตรวจสอบการละเมิิดสิิทธิิมนุุษยชน ที่่� 203 - 214/2564 เรื่่อ� ง เสรีีภาพในการชุุมนุุม อัันเกี่่ย� วเนื่่อ� ง
กัับเสรีีภาพในการแสดงความคิิดเห็็น สิิทธิิและเสรีีภาพในชีีวิติ และร่่างกาย สิิทธิิในกระบวนการยุุติธิ รรม สิิทธิิเด็็ก สิิทธิิของบุุคคล
ในทรััพย์์สิิน สิิทธิิความเป็็นอยู่่�ส่่วนตััว และเสรีีภาพในการเดิินทาง กรณีีการชุุมนุุมทางการเมืืองในระหว่่างเดืือนกรกฎาคม กัันยายน 2564.
104
2
บทที่่�
การประเมิินสถานการณ์์สิิทธิิมนุุษยชนในสถานการณ์์เฉพาะ
4. ข้้อเสนอแนะ
ความวุ่่�นวายในระหว่่างการชุุมนุุม หากมีีความจำเป็็น
ที่่�ไม่่อาจหลีีกเลี่่�ยงได้้ที่่�ต้้องใช้้มาตรการต่่าง ๆ เพื่่�อยุุติิ
เหตุุการณ์์ที่่�มีีค วามรุุนแรงหรืือการละเมิิดกฎหมาย
มาตรการดัังกล่่าวจะต้้องสอดคล้้องกัับความจำเป็็น
และความได้้ สัั ดส่่ วนต ามมาตรฐานสิิ ท ธิิ ม นุุ ษ ยชน
สากลอย่่างเคร่่งครััด รวมถึึงการบัังคัับใช้้กฎหมายเพื่่�อ
ดำเนิิ น คดีี ต่่ อ ผู้้�ชุุ ม นุุ ม ควรพิิ จ ารณาให้้ ไ ด้้ สัั ดส่่ วนกัั บ
สถานการณ์์และมาตรการเพื่่�อป้้องกัันการแพร่่ระบาด
ของโรคโควิิด 19 มากกว่่าการปิิดกั้้�นการใช้้เสรีีภาพ
ของประชาชน
รายงานผลการประเมิินสถานการณ์์
ด้้านสิิทธิิมนุุษยชนของประเทศไทย ปีี 2564
มีีรายงานว่่ามีีการจัับกุุมเด็็กและเยาวชนจากการชุุมนุุม
บริิเวณพื้้�นที่่�ดิินแดง โดยมีีการนำตััวไปควบคุุมร่่วมกัับ
ผู้้�ต้้องหาที่่�เป็็นผู้้�ใหญ่่และไม่่มีีการแยก���ื้้�นที่่�ควบคุุมตััว
ที่่�เป็็นสััดส่่วนแต่่อย่่างใด ซึ่่�งไม่่สอดคล้้องกัับอนุุสััญญา
CRC และ พ.ร.บ. ศาลเยาวชนและครอบครััวและ
วิิธีีพิิจารณาคดีีเยาวชนและครอบครััว พ.ศ. 2553104
49