รายงานผลการปฏิบัติงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
ประจำ�ปีงบประมาณ พ.ศ. 2562
ผลสำ�เร็จ/
ความก้าวหน้า
ในการคุ้มครอง
สิทธิมนุษยชน
90
คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
60 ปี ผู ้ ต ้ อ งขั ง หญิ ง หรื อ ผู ้ ต ้ อ งขั ง ซึ่ ง เจ็ บ ป่ ว ย เว้ น แต่ เ ป็ น คนดุ ร ้ า ยหรื อ เสี ย จริ ต
ซึ่งเห็นเป็นการจ�ำเป็นต้องป้องกันมิให้ก่อภยันตราย ปัจจุบันร่างกฎกระทรวงดังกล่าว
ได้ ผ ่ า นความเห็ น ชอบแล้ ว อยู ่ ร ะหว่ า งด�ำเนิ น การตามขั้ น ตอนออกอนุ บั ญ ญั ติ ร ่ า ง
กฎกระทรวงออกตามความในพระราชบัญญัติราชทัณฑ์ พ.ศ. 2560
กรณีที่ 12 สิทธิชุมชน กรณีกล่าวอ้างว่าชาวประมงพื้ นบ้านได้รับผลกระทบจากผู้ประกอบการ
เลี้ยงหอยแครงบุกรุกที่สาธารณประโยชน์
ประเด็นการร้องเรียน
คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติได้รับเรื่องร้องเรียนขอให้ตรวจสอบ กรณี
กล่ า วอ้ า งว่ า ชาวประมงพื้ น บ้ า นที่ ป ระกอบอาชี พ ประมงในพื้ น ที่ อ ่ า วบ้ า นดอน
จังหวัดสุราษฎร์ธานี ได้รบั ความเดือดร้อนจากกรณีกลุม่ นายทุนผูป้ ระกอบการขยายพืน้ ที่
บุ ก รุ ก จั บ จองพื้ น ที่ ส าธารณประโยชน์ ซึ่ ง ประชาชนใช้ ร ่ ว มกั น เพื่ อ ประกอบกิ จ การ
เลี้ยงหอยแครงโดยผิดกฎหมาย ส่งผลกระทบต่อชาวประมงพื้นบ้านท�ำให้ไม่มีพื้นที่
จั บ สั ต ว์ น�้ ำ ส�ำนั ก งานประมงจั ง หวั ด สุ ร าษฎร์ ธ านี และส�ำนั ก งานเจ้ า ท่ า ภู มิ ภ าค
สาขาสุราษฎร์ธานี ผูถ้ กู ร้องทัง้ สองเป็นหน่วยงานของรัฐซึง่ มีอ�ำนาจหน้าทีโ่ ดยตรงในพืน้ ที่
ไม่สามารถแก้ไขปัญหาได้
การดำ�เนินการ
คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติพิจารณาแล้วเห็นว่า ผู้ประกอบการหลายราย
ได้เพาะเลี้ยงหอยทะเลนอกเขตเพาะเลี้ยงสัตว์น�้ำ โดยไม่ได้รับอนุญาตตามกฎหมาย
ว่าด้วยการประมง และปักเสาคอนกรีตหลักไม้ไผ่รวมทั้งสร้างสิ่งปลูกสร้างล่วงล�้ำล�ำน�้ำ
ส่งผลกระทบต่อสิทธิของชุมชนและกลุ่มชาวประมงพื้นบ้านในการเข้าใช้ประโยชน์
ในที่สาธารณสมบัติของแผ่นดินอันเป็นแหล่งประกอบอาชีพประมงของชุมชน รวมทั้ง
กีดขวางทางเดินเรือจนส่งผลกระทบต่อวิถีชีวิตของชาวประมงพื้นบ้าน จึงมีมติให้มี
ข้อเสนอแนะมาตรการหรือแนวทางที่เหมาะสมในการป้องกันหรือแก้ไขการละเมิด
สิ ท ธิ ม นุ ษ ยชน ต่ อ กรมประมง กรมเจ้ า ท่ า กรมทรั พ ยากรทางทะเลและชายฝั ่ ง
คณะกรรมการประมงประจ�ำจังหวัดสุราษฎร์ธานี และจังหวัดสุราษฎร์ธานี ตามรัฐธรรมนูญ
แห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 247 (1) และพระราชบัญญัติ
ประกอบรั ฐ ธรรมนู ญ ว่ า ด้ ว ยคณะกรรมการสิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนแห่ ง ชาติ พ.ศ. 2560
มาตรา 26 (1) ประกอบ มาตรา 36 ดังนี้
ข้อเสนอแนะมาตรการ
หรือแนวทางทีเ่ หมาะสม
ในการป้องกันหรือ
แก้ไขการละเมิด
สิทธิมนุษยชน
1) คณะกรรมการประมงประจ�ำจังหวัดสุราษฎร์ธานี ควรบูรณาการความร่วมมือกับ
กรมประมงและกรมเจ้ า ท่ า ในการแก้ ไ ขปั ญ หาการบุ ก รุ ก พื้ น ที่ อ ่ า วบ้ า นดอน
เพื่อเพาะเลี้ยงสัตว์น�้ำ ทั้งนี้ โดยค�ำนึงถึงความเป็นธรรมต่อประชาชนผู้ใช้ประโยชน์
ในที่สาธารณะอ่าวบ้านดอนกลุ่มอื่น ๆ
2) กรมประมง กรมเจ้ า ท่ า และจั ง หวั ด สุ ร าษฎร์ ธ านี ควรสั่ ง การให้ เ จ้ า หน้ า ที่
ผู้มีอ�ำนาจหน้าที่ในการตรวจสอบและบังคับใช้กฎหมายที่เกี่ยวข้อง ด�ำเนินการต่อ
ผูเ้ พาะเลีย้ งหอยทะเลนอกเขตเพาะเลีย้ งสัตว์นำ�้ โดยไม่ได้รบั อนุญาต รวมทัง้ เฝ้าระวังไม่ให้มี
การเพาะเลีย้ งหอยหรือสร้างสิง่ ปลูกสร้างนอกพืน้ ทีท่ คี่ ณะกรรมการประมงประจ�ำจังหวัด
สุราษฎร์ธานีก�ำหนดให้เป็นพืน้ ทีเ่ พาะเลีย้ งสัตว์นำ�้ ตามกฎหมายว่าด้วยการประมง