29
รายงานผลการประเมินสถานการณ์
ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๒
บทน�ำ
การจัดท�ำรายงานผลการประเมินสถานการณ์ดา้ นสิทธิมนุษยชนของประเทศเป็นหน้าทีแ่ ละอ�ำนาจ
ของ กสม. ตามบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 247 (2)
และพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พ.ศ. 2560
มาตรา 26 (2) ซึ่งก�ำหนดให้ กสม. จัดท�ำรายงานดังกล่าวเสนอต่อรัฐสภาและคณะรัฐมนตรี และเผยแพร่
ต่อประชาชน และรัฐธรรมนูญมาตราดังกล่าวยังก�ำหนดว่าเมือ่ รับทราบรายงานนี ้ ให้คณะรัฐมนตรีดำ� เนินการ
ปรับปรุงแก้ไขตามความเหมาะสมโดยเร็ว กรณีไม่อาจด�ำเนินการได้หรือต้องใช้เวลาในการด�ำเนินการ
ต้องแจ้งเหตุผลให้ กสม. ทราบโดยไม่ชักช้า
พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญฯ ยังได้ก�ำหนดรายละเอียดเกี่ยวกับการจัดท�ำรายงานผล
การประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนเพิ่มเติม โดยมาตรา 40 ได้ก�ำหนดกรอบเวลาให้ กสม. จัดท�ำ
รายงานนี้ให้แล้วเสร็จภายในเก้าสิบวันนับแต่วันสิ้นปีปฏิทิน ในกรณีที่ไม่อาจด�ำเนินการให้แล้วเสร็จ
ตามก�ำหนดเวลาดังกล่าว สามารถขอขยายเวลาได้อกี ไม่เกิน 180 วัน โดยต้องแจ้งให้รฐั สภาทราบ รวมทัง้
ให้แนวทางการจัดท�ำรายงานฯ ว่า ให้กระท�ำเป็นการสรุป ประกอบด้วยปัญหาอุปสรรค���ละข้อเสนอแนะ
ในการส่งเสริมและคุม้ ครองสิทธิมนุษยชน โดยมิให้ระบุรายละเอียดอันเป็นการเปิดเผยความลับของบุคคล
หรือหน่วยงานของรัฐที่เกี่ยวข้องโดยไม่จ�ำเป็น และต้องค�ำนึงถึงความถูกต้อง เป็นธรรม และผลประโยชน์
ส่วนรวมของชาติเป็นส�ำคัญ โดยให้หน่วยงานของรัฐที่ กสม. ร้องขอ แจ้งข้อมูลหรือข้อเท็จจริงที่เกี่ยวกับ
สถานการณ์สิทธิมนุษยชนในส่วนที่อยู่ในหน้าที่และอ�ำนาจให้ กสม. ทราบ ส่วนมาตรา 41 ก�ำหนดว่า
ให้ กสม. จัดให้มีแผนการด�ำเนินการเพื่อให้การปฏิบัติหน้าที่นี้เป็นไปโดยไม่ชักช้า แล้วเสร็จในระยะเวลา
ที่ก�ำหนด นอกจากนี้ มาตรา 44 ได้ก�ำหนดว่าในกรณีที่มีการรายงานสถานการณ์เกี่ยวกับสิทธิมนุษยชน
ในประเทศไทยโดยไม่ถกู ต้องหรือไม่เป็นธรรม และ กสม. ได้ตรวจสอบและชีแ้ จงหรือจัดท�ำรายงานข้อเท็จจริง
ที่ถูกต้องของสถานการณ์นั้นแล้ว ให้สรุปการชี้แจงดังกล่าวไว้ในรายงานนี้ด้วย
บทที่
1
บทน�ำ
เพื่อให้สอดคล้องตามบทบัญญัติของกฎหมายข้างต้น กสม. ได้จัดท�ำแผนการด�ำเนินการจัดท�ำ
รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทยประจ�ำปี 2562 ซึ่งประกอบด้วย
5 ขั้นตอน ดังนี้