‫‪ . 1‬ކޮމިޝަނުގެ ބަސް‬ ‫މި ރިޕޯޓަކީ ‪ 2020‬ވަނަ އަހަރު ހިއުމަން ރައިޓްސް ކޮމިޝަން އޮފް ދަ މޯލްޑިވްސްއިން އިންސާނީ ޙައްޤުތައް ރައްކާތެރިކޮށް‪ ،‬ކުރިއަރުވައި‬ ‫ދެމެހެއްޓުމަށް ކޮށްފައިވާ މަސައްކަތްތަކުގެ ރިޕޯޓެވެ‪ .‬މި ރިޕޯޓުގައި ހިމަނާފައިވާނީ (ޤާނޫނު ނަންބަރު ‪ )6/2006‬ހިއުމަން ރައިޓްސް ކޮމިޝަނުގެ‬ ‫ޤާނޫނާއި‪ ،‬ޤާނޫނު ނަންބަރު ‪( 13/2013‬އެންޓިޓޯޗަރ ޤާނޫނު ‪ )2013‬ގެ ދަށުން ކޮމިޝަނުގެ މައްޗަށް މަތިކޮށްފައިވާ މަސްއޫލިއްޔަތުތައް‬ ‫އަދާކުރުމުގެ ގޮތުން ‪ 2020‬ވަނަ އަހަރު ކޮމިޝަނުން ކޮށްފައިވާ މަސައްކަތްތަކެވެ‪ .‬ވ‬ ‫‪.3‬‬ ‫ކޮމިޝަނުގެ‬ ‫އިދާރާ‬ ‫ހިއުމަން ރައިޓްސް ކޮމިޝަނުގެ ‪ 4‬ވަނަ ދައުރު ނިމުމަކަށް އައިސް‪ ،‬ކޮމިޝަނުގެ ‪ 5‬ވަނަ ދައުރުގެ މަސައްކަތްތައް ‪ 3‬މެންބަރުންނާއެކު‬ ‫ފަށާފައިވަނީ ‪ 2020‬ސެޕްޓެންބަރު މަހުގެ ‪ 8‬ވަނަ ދުވަހުއެވެ‪ .‬ކޮމިޝަނުގެ ‪ 4‬ވަނަ މެންބަރު ކޮމިޝަނާ ގުޅިފައިވަނީ ‪ 2020‬ނޮވެންބަރު މަހުގެ‬ ‫‪ 30‬ވަނަ ދުވަހުއެވެ‪ .‬ކޮމިޝަނުން ވަނީ ކޮމިޝަނުގެ ހިންގުން ހަރުދަނާކޮށް‪ ،‬ޤާނޫނީ ގޮތުން ކޮމިޝަނުން އަދާކުރަންޖެހޭ މަސްއޫލިއްޔަތުތަކާއި‬ ‫ޒިންމާތައް ފުރިހަމައަށް އަދާކުރުމަށް ކުރަންޖެހޭ އެންމެހައި މަސައްކަތްތައް ރާވައި އިންތިޒާމްކޮށް ކުރިއަށް އޮތް ‪ 5‬އަހަރުގެ ސްޓްރެޓީޖިކް ޕްލޭން‬ ‫އެކުލަވާލުމުގެ މަސައްކަތް ކުރަންފަށާފައެވެ‪ .‬ކޮމިޝަނުގެ ‪ 5‬ވަނަ ދައުރުގެ މަސައްކަތް ފެށިއިރު އިންސާނީ ހައްޤުތަކަށް މަސައްކަތްކުރާ‬ ‫ބައިނަލްއަޤްވާމީ ފަރާތްތަކާއި ކޮމިޝަނާ އޮންނަ ގުޅުމާއި އިންސާނީ ހައްޤުތަކަށް މަސައްކަތްކުރާ މަދަނީ ޖަމުޢިއްޔާ ޖަމާޢަތްތަކާއެކު އޮންނަ ގުޅުން‬ ‫ފާހަގަކުރެވިފައިވެއެވެ‪ .‬އަދި ކޮމިޝަނަކީ ގްލޯބަލް އެލައިންސް އޮފް ނޭޝަނަލް ހިއުމަން‬ ‫ހީނަރުވެ އިތުރަށް ހަރުދަނާ ކުރަންޖެހިފައިވާކަން‬ ‫ގެ ސްޓޭޓަސް ނޭޝަނަލް ހިއުމަން ރައިޓްސް އިންސްޓިޓިއުޝަން (އެންއެޗްއާރއައި) އަކަށް )‪ A (GANHRI‬ރައިޓްސް އިންސްޓިޓިއުޝަންސް‬ ‫ހެދުމަށް‪ ،‬ކޮމިޝަނުގެ ހިންގުން ހަރުދަނާކުރުމަށްޓަކައި ކޮމިޝަނުގެ މަސައްކަތްތައް ބައިނަލްއަޤްވާމީގޮތުން ޤަބޫލުރެވޭ މިންގަނޑުތަކަށް ކުރުމަށް‬ ‫ހުރި ގޮންޖެހުންތައް ދެނެގަނެ ކޮމިޝަނުގެ އެތެރޭގެ ހިންގުން ހަރުދަނާ ކުރުމަށް ކުރަންޖެހޭ މަސައްކަތްތައް ކުރަން ވަނީ ފަށާފައެވެ‪ .‬އަދި‬ ‫ބައިނަލްއަޤްވާމީ ފަރާތްތަކާއެކު އޮންނަ ގުޅުން ހަރުދަނާކޮށް ކޮމިޝަނުގެ މަސައްކަތްތައް ހަރުދަނާކުރުމަށް އެފަރާތްތަކުގެ ފަންނީ އެހީތެރިކަން‬ ‫ހޯދުމަށް ކުރަންޖެހޭ މަސައްކަތްތައް ކުރުމަށް ވެސް ފަށާފައިވެއެވެ‪ .‬ވ‬ ‫ދިވެހި ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ ‪ 2‬ވަނަ ބާބުގައި ބަޔާންކުރާ އަސާސީ ހައްޤުތަކާއި މިނިވަންކަމާއި އަދި ދިވެހިރާއްޖެ ބައިވެރިވެފައިވާ‬ ‫ބައިނަލްއަޤްވާމީ މުޢާހަދާތަކާއި ގަރާރުތަކުން ރައްޔިތުންނާއި ދިވެހިރާއްޖޭގައި ދިރިއުޅޭ އެންމެހައި ފަރާތްތަކަށް ލިބިދޭންޖެހޭ ހައްޤުތައް އެއްވެސް‬ ‫ތަފާތުކުރުމެއްނެތި ޤާނޫނުއަސީގައި ބަޔާންކުރާ ތަރަހައިގެ ތެރެއިން ފޯރުކޮށްދޭކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް ކޮމިޝަނުން ކުރަންޖެހޭ މަސައްކަތްތައް އިތުރަށް‬ ‫ހަރުދަނާ ކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކޮމިޝަނުގެ މިދައުރުގައި ވަނީ ފަށާފައެވެ‪ .‬މީގެއިތުރުން‪ ،‬އިންސާނީ ހައްޤުތައް ރައްޔިތުންނާއި ދިވެހިރާއްޖޭގައި‬ ‫ދިރިއުޅޭ ފަރާތްތަކަށް ފޯރުކޮށްދިނުމުގެ އަސާސީ ޒިންމާ އޮންނަ ފަރާތަކީ ދައުލަތް ކަމުގައި ވީހިނދު‪ ،‬ދައުލަތުގެ މުއައްސަސާތަކާ ގުޅުން ޤާއިމުކޮށް‪،‬‬ ‫ދައުލަތުން އިންސާނީ ހައްޤުތައް ފޯރުކޮށްދެމުން ދާގޮތް ބަލައި‪ ،‬އެކަމަށް ފާރަވެރިވުމަށް ކޮމިޝަނުން ކުރަންޖެހޭ މަސައްކަތްތައްވެސް މި ކޮމިޝަނުން‬ ‫ސެޕްޓެންބަރު މަހު ވަނީ ފަށާފައެވެ‪.‬ވ‬ ‫‪1‬‬ ‫މަމިއާއެކު‪ ،‬ޤާނޫނު ނަންބަރު ‪( 6/2006‬ހިއުމަން ރައިޓްސްަ‬ ‫ކޮމިޝަނުގެ ޤާނޫނު) އަދި ޤާނޫނު ނަންބަރު ‪13/2003‬‬ ‫(އެންޓިޓޯޗަރ ޤާނޫނު ‪ )2013‬ގެ ދަށުން ކޮމިޝަނުން ކުރާ‬ ‫ތަޙްޤީގުތައް މިހާރު ކުރަމުންދާ ގޮތަށް ގިނަ ބަދަލުތަކެއް‬ ‫ގެންނަންޖެހޭކަމާއި އަދި ކޮމިޝަނުން ބަލާ މައްސަލަތައް‬ ‫ތަޙްޤީގުކުރުން ހަރުދަނާކުރަންޖެހޭކަން ފާހަގަކުރެވި‪ ،‬މި ދާއިރާއިން‬ ‫ކޮމިޝަނުގެ މުވައްޒަފުން އިތުރަށް ބިނާކުރުމުގެ މަސައްކަތްތައް‬ ‫ދެނެގަނެ‪ ،‬ތަޙްޤީޤީ ދާއިރާ އިތުރަށް ހަރުދަނާކުރުމުގެ މަސައްކަތް‬ ‫ކޮމިޝަނުގެ ‪ 5‬ވަނަ ދައުރުން ވަނީ ފަށާފައެވެ‪.‬ވ‬ ‫މި ކޮ މި ޝަ ނު ގެ އަ މާ ޒަ ކީ އި ން ސާ ނީ ޙަ އް ޤު ތަ ކަ ށް އި ޙް ތި ރާ މު ކު ރާ‬ ‫ޘަ ޤާ ފަ ތެ އް ދި ވެ ހި ރާ އް ޖޭ ގަ އި ޤާ އި މު ކޮ ށް‪ ،‬އި ން ސާ ނީ ޙަ އް ޤު ތަ ކަ ށް‬ ‫ރަ އް ޔި ތު ން ނާ އި ދި ވެ ހި ރާ އް ޖޭ ގަ އި ދި ރި އު ޅޭ އެ ން މެ ހަ އި ފަ ރާ ތް ތަ އް‬ ‫ވާ ޖި ބު ތަ ކަ ށް‬ ‫ޙަ އް ޤު ތަ ކާ އި‬ ‫އި ން ސާ ނީ‬ ‫ހޭ ލު ން ތެ ރި ކޮ ށް‪،‬‬ ‫އަ ހު ލު ވެ ރި ކޮ ށް‪ ،‬ހި އު މަ ން ރަ އި ޓް ސް ކޮ މި ޝަ ނަ ކީ ރަ އް ޔި ތު ން‬ ‫ބަ ލަ އި ގަ ން ނަ ފަ ދަ މަ ސަ އް ކަ ތް ތަ ކެ އް ކު ރާ ރަ އް ޔި ތު ން ގެ‬ ‫އި ތު ބާ ރު ލި ބި ފަ އި ވާ އަ ދި ޤާ ނޫ ނީ ގޮ ތު ން ކޮ މި ޝަ ނާ‬ ‫ޒި ން މާ ތަ އް‬ ‫މަ ތި ކޮ ށް ފަ އި ވާ އެ ން މެ ހަ އި މަ ސް އޫ ލި އް ޔަ ތު ތަ ކާ އި‬ ‫ފު ރި ހަ މަ އަ ށް އެ އް ވެ ސް ފަ ސް ޖެ ހު މެ އް ނެ ތި‪ ،‬ނަ ޒާ ހަ ތް ތެ ރި ކަ މާ އެ ކު‬ ‫އަ ދާ ކު ރާ ކޮ މި ޝަ ނަ ކަ ށް ހެ ދު މެ ވެ‪ .‬ބ‬ ‫‪2‬‬

Select target paragraph3