รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๑
ในการให้บริการ และส่วนภูมิภาคมีการรายงานข้อมูล
ที่ ช ้ า และมี ค วามผิ ด พลาดเนื่ อ งจากความไม่ ต ่ อ เนื่ อ ง
ของบุคลากร
หน่วยงานรัฐได้พยายามประชาสัมพันธ์สร้างความรับรู้
แก่ ป ระชาชนในการที่ จ ะขอรั บ ความช่ ว ยเหลื อ
ในด้านต่าง ๆ ให้มากขึ้นในหลายช่องทาง เช่น กระทรวง
ยุ ติ ธ รรมได้ มี ห นั ง สื อ ขอความร่ ว มมื อ ประชาสั ม พั น ธ์
ภารกิจกองทุนยุติธรรมไปยังหน่วยงานรัฐที่เกี่ยวข้อง ๓๓
การเผยแพร่ข้อมูลทางเว็บไซต์ส�ำนักงานกองทุนยุติธรรม
ทางสื่อสังคมออนไลน์ (facebook) การใช้คิวอาร์โค้ดใน
การเข้าถึงข้อมูล รวมถึงการจัดท�ำแผนภาพอินโฟกราฟิกส์
(Infographics) เสนอข้อมูลแก่ประชาชนอย่างต่อเนื่อง
นอกจากนี้ หน่วยงานของรัฐได้มกี ารด�ำเนินโครงการต่าง ๆ
เพื่ อ ให้ ก ารให้ ค วามช่ ว ยเหลื อ ตามพระราชบัญญัติ
กองทุ น ยุ ติ ธ รรม พ.ศ. ๒๕๕๘ เป็ น ไปอย่ า งทั่ ว ถึ ง
และมีประสิทธิภาพ ได้แก่ การสัมมนาเรื่องประชาชน
จะได้รับความช่วยเหลือจากกองทุนยุติธรรมอย่างไร ๓๔
การประชุ ม วิ พ ากษ์ ผ ลการศึ ก ษาวิ จั ย โครงการติ ด ตาม
และประเมิ น ผลการบั ง คั บ ใช้ พ ระราชบั ญ ญั ติ ก องทุ น
ยุ ติ ธ รรม พ.ศ. ๒๕๕๘ ๓๕ อี ก ทั้ ง ยั ง น� ำ มาตรการจู ง ใจ
ทางด้ า นภาษี ม าปรั บ ใช้ เพื่ อ ให้ มี ก ารบริ จ าคเงิ น หรื อ
ทรัพย์สนิ ให้แก่กองทุนยุตธิ รรม โดยการตราพระราชกฤษฎีกา
ออกตามความในประมวลรั ษ ฎากรว่ า ด้ ว ยการยกเว้ น
รัษฎากร (ฉบับที่ ๖๕๑) พ.ศ. ๒๕๖๑๓๖ เพือ่ ยกเว้นภาษีเงินได้
ให้แก่บุคคลธรรมดาและบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล
ส�ำหรับการบริจาคเงินหรือทรัพย์สินให้แก่กองทุนยุติธรรม
เพื่ อ ให้ ก องทุ น สามารถให้ ค วามช่ ว ยเหลื อ ประชาชน
ได้มากขึ้น
อย่างไรก็ตาม ในปี ๒๕๖๑ มีสถานการณ์ที่น่าห่วงใย
๒ ประการ ได้แก่ ประเด็นที่เกี่ยวกับโทษประหารชีวิต
และความเชื่อมั่นของประชาชนต่อกระบวนการยุติธรรม
ในเรื่องโทษประหารชีวิต กติกา ICCPR ข้อ ๖ ได้รับรอง
ว่ า มนุ ษ ย์ ทุ ก คนมี สิ ท ธิ ที่ จ ะมี ชี วิ ต มาแต่ ก� ำ เนิ ด สิ ท ธิ นี้
ต้องได้รับการคุ้มครองโดยกฎหมาย และในประเทศที่
ยังมิได้ยกเลิกโทษประหารชีวิต การลงโทษประหารชีวิต
อาจกระท�ำได้เฉพาะกรณีคดีอกุ ฉกรรจ์ทสี่ ดุ (most serious
crimes) ตามกฎหมายที่ ใ ช้ ใ นขณะกระท� ำ ความผิ ด๓๗
โดยคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนประจ�ำกติกา ICCPR ได้มี
ข้ อ สั ง เกตต่ อ รายงานการปฏิ บั ติ ต ามกติ ก าฯ ฉบั บ ที่
สองของประเทศไทย เมื่ อ เดื อ นมี น าคม ๒๕๖๐ ว่ า
กฎหมายภายในประเทศยั ง คงก� ำ หนดโทษประหาร
เป็นบทลงโทษส�ำหรับความผิดอาญาต่าง ๆ ที่ไม่สอดคล้อง
กับหลักเกณฑ์ของอาชญากรรมร้ายแรงที่สุดตามนัยของ
ข้อ ๖ (๒) ของกติกานี้ เช่น การทุจริต การติดสินบน และคดี
ยาเสพติด หากรัฐยังคงมีการใช้โทษประหารชีวิตต่อไป
รัฐควรด�ำเนินมาตรการต่าง ๆ ที่จ�ำเป็นรวมทั้งมาตรการ
ทางกฎหมาย เพื่ อ ประกั น ว่ า จะมี ก ารใช้ โ ทษประหาร
เฉพาะกับอาชญากรรมร้ายแรงที่สุด๓๘
แผนสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ฉบับที่ ๓ (พ.ศ. ๒๕๕๗ –
๒๕๖๑) ด้านกระบวนการยุติธรรมได้ก�ำหนดมาตรการ
จาก หนังสือกระทรวงยุตธิ รรม ที่ ยธ ๐๒๑๐๖/ว๑๘๔ ลงวันที่ ๒๗ เมษายน ๒๕๖๑ เรือ่ งขอความร่วมมือประชาสัมพันธ์ภารกิจกองทุนยุตธิ รรม.
จัดโดยคณะกรรมาธิการการกฎหมาย กระบวนการยุตธิ รรมและกิจการต�ำรวจ สภานิตบิ ญ
ั ญัตแิ ห่งชาติ.
๓๕
จัดโดยส�ำนักงานกิจการยุติธรรม กระทรวงยุติธรรม.
๓๖
จาก พระราชกฤษฎีกาออกตามความในประมวลรัษฎากรว่าด้วยการยกเว้นรัษฎากร (ฉบับที่ ๖๕๑) พ.ศ. ๒๕๖๑. (๒๕๖๑, ๒๖ มกราคม). ราชกิจจานุเบกษา, ๑๓๕ (ตอน ๔ก), ๗ – ๙.
๓๗
จาก กติการะหว่างประเทศว่าด้วยสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง ข้อ ๖ (น. ๓๐), โดย ส�ำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ. สืบค้นจาก http://www.nhrc.or.th/
Human-Rights-Knowledge/International-Human-Rights-Affairs/International-Law-of-human-rights/ICCPR_th.aspx
๓๘
From Concluding observations on the second periodic report of Thailand, by Human Rights Committee, 2560. Retrieved from https://tbinternet.ohchr.org/
_layouts/treatybodyexternal/Download.aspx?symbolno=CCPR%2fC%2fTHA%2fCO%2f2&Lang=en
๓๓
๓๔
58