‫ހިއުމަން ރައިޓްސް ކޮމިޝަން އޮފް ދަ މޯލްޑިވްސް‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ‬ ‫ކުދިންނަށް‬ ‫ފޯރުކޮށްދޭންޖެހޭ‬ ‫ޚިދުމަތްތަކުގެ ތެރެއިން ޢިމާރާތްތަކަށް ފަސޭހައިން ވަދެ‬ ‫ނިކުމެ އުޅެވޭގޮތަށް ޢިމާރާތްތައް ނުހުންނަ ކަމާއި މި ގޮތަށް‬ ‫ޢިމާރާތްތައް ބަދަލުކުރަން ޖެހޭ ކަމަށް ގިނަ ފަރާތްތަކުން ފާހަގަ‬ ‫ކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬އަދި މިހާރު ހުރި ޢިމާރާތްތަކުގެ ދަތިކަންވެސް‬ ‫ސްކޫލްތަކުން ފާހަގަ ކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬ގިނަ ސްކޫލްތަކުގެ‬ ‫ސްކޫލް ހޯލަށް ވަނުމަށްޓަކައި އުސް އޮޅިގަނޑެއް ނުވަތަ‬ ‫ސިޑިއަކުން އަރަންޖެހޭކަމާއި އެއްވެސް ވަރަކަށް ރޭމްޕެއް‬ ‫ހެދިފައި ނެތްކަން ފާހަގަ ކުރެވުނެވެ‪ .‬މިކަމުގެ ސަބަބުން‬ ‫ބައެއް ކުދިން ސްކޫލަށް ނުދާކަން ފާހަގަ ކުރެވިފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫ނަމަވެސް‪ ،‬ބައެއް ސްކޫލްތަކުގެ ޢިމާރާތް ފަރުމާކުރުމުގައި‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ކުދިންނަށް ވަދެނިކުމެ އުޅެވޭނެފަދަ‬ ‫ގޮތްގޮތަށް ވިސްނާފައި ހުރިކަން ފާހަގަ ކުރެވުނެވެ‪ .‬މިގޮތުން‬ ‫ރ‪ .‬ދުވާފަރުގައި ހުރި ދެ ސްކޫލްގައިވެސް ހުރިހާ ފްލޯއެއްގައި‬ ‫ރޭމްޕް ލާފައި ހުންނަކަން ކޮމިޝަނަށް ފާހަގަކުރެވުނެވެ‪.‬‬ ‫ފުވައްމުލަކުގައި ‪ 3‬ޕްރައިމަރީ ސުކޫލްގައި ސެންކުލާސް‬ ‫ހިންގަމުންދާއިރު ޢިމާރާތުގެ ދަތިކަން ހުރިކަމަށާއި އެއް‬ ‫ސްކޫލެއްގައި‬ ‫ބެލެނިވެރިންގެ‬ ‫މަސައްކަތުން‬ ‫މިހާރު‬ ‫ކުލާސްރޫމެއް އަޅަމުން ދާ ކަމުގައި ފާހަގަ ކޮށްފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫ގިނަ ސްކޫލްތަކުގައި ހެލްތު ރޫމެއް ނުހުންނަ ކަމަށާއި‬ ‫ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ގަލޮޅުދެކުނު ދާއިރާގެ މެންބަރު އަޙްމަދު މަޙްލޫފް‬ ‫މަޢުލޫމާތު ދެއްވަނީ‬ ‫ނަމަވެސް ގިނަ ރަށްރަށުގައި ސްކޫލްގެ ކައިރީގައި ހެލްތް‬ ‫ސެންޓަރ‬ ‫ހުންނާތީ‬ ‫ކުއްޖަކު‬ ‫ބަލިވެއްޖެނަމަ‬ ‫ނުވަތަ‬ ‫އަނިޔާއެއް ވެއްޖެނަމަ ހެލްތް ސެންޓަރަށް ގެންދާކަމަށް‬ ‫މަޢުލޫމާތު‬ ‫ލިބިފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫ބައެއް‬ ‫ސްކޫލްތަކުގައި‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ކުދިންނަށް ޚާއްޞަ ފާޚާނާއެއް‬ ‫ހަދާފައިވީ ނަމަވެސް‪ ،‬އެތަންތަނަށް ވަދެ ނިކުމެ އުޅުމުގައި‬ ‫ދަތިވާކަން ފާހަގަ ކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬މިސާލަކަށް ފާޚާނާގައި‬ ‫ދަމާދޮރުފަތް ހުންނައިރު‪ ،‬ދޮރު ބާރުކަމުން ސްލައިޑްކުރަން‬ ‫އުނދަގޫވާކަމާއި ފާޚާނާގެ ދޮރު ހަނިކަމުން ވީލް ޗެއަރގައި‬ ‫ފާޚާނާއަށް ނުވަދެވޭކަން ފާހަގަ ކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬އަދި ގިނަ‬ ‫ސްކޫލްތަކުގައި ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ކުދިންނަށް ޚާއްޞަ‬ ‫ފާޚާނާއެއް ހެދިފައި ނުވާކަންވެސް ފާހަގަ ކުރެވިފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫‪1212‬ހޯމް ވިޒިޓްސް‬ ‫އިންކުއަރީ ކުރިއަށް ދިޔައިރު މަޢުލޫމާތު ހޯދުމަށް ރަށްރަށުގެ‬ ‫ފާހަގަ ކުރެވިފައެވެ‪.‬‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ކުދިން ދިރިއުޅޭ ގެތަކަށް ޒިޔާރަތް‬ ‫ކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬މިގޮތުން ޒިޔާރަތް ކުރެވުނު ގޭގޭގައި ތިބި‬ ‫އިންކުއަރީގެ މަސައްކަތްތަކުގައި މަޢުލޫމާތު ސާފުކުރުމަށް‬ ‫ކުދިންގެ ނުކުޅެދުންތެރިކަމުގެ ބާވަތްތަކުގެ ތެރޭގައި ކަނދުރާ‬ ‫ގޭގެއަށް ދިއުމުން ސްކޫލަށް ނުގެންދާ ކުދިން ތިބިކަމަށް ވަނީ‬ ‫ހަރުނުލާ ކުދިންނާއި‪ ،‬ހަށިގަނޑުގައި އެއްވެސް ބާރެއް‬ ‫ފާހަގަ ކުރެވިފައެވެ‪ .‬އެގޮތުން ސްކޫލަށް ކުދިން ނުގެންދާ‬ ‫ނުހުންނަ ކުދިންނާއި‪ ،‬ނުހިނގޭ ކުދިންނާއި‪ ،‬ވާހަކަ ނުދެއްކޭ‬ ‫ސަބަބުތަކުގެ ތެރޭގައި ސްކޫލަށް ފޮނުވިޔަސް ސްކޫލުން‬ ‫ކުދިންނާއި‪ ،‬އަޑު ނުއިވޭ ކުދިންނާއި‪ ،‬ލޮލުގެ ފެނުމަށް ދަތި‬ ‫މާބޮޑު އެހީތެރިކަމެއް ފޯރުކޮށް ނުދެވުމާއި ސްކޫލްތެރޭގައި‬ ‫ކުދިންނާއި‪ ،‬ފިޓް ޖެހޭކުދިންގެ އިތުރުން އެއްބާވަތަށްވުރެ ގިނަ‬ ‫އެފަދަ ކުދިންނަށް ތަޢުލީމު އުނގަންނާދެވޭނެ އިންތިޒާމެއް‬ ‫ބާވަތުގެ ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ކުދިން ތިބިކަމަށް ވަނީ‬ ‫ހަމަޖެހިފައި ނެތުމުގެ ސަބަބުން ސްކޫލަށް ދިއުން ހުއްޓާލާކަން‬ ‫ނުއިވި ހުރި އަޑުތައް‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނަ ކުދިންނަށް އުނގެނުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބިދީފައިވާ މިންވަރު ދެނެގަތުމަށް ހިންގި ނޭޝަނަލް އިންކުއަރީގެ ރިޕޯޓް‬ ‫‪81‬‬