‫ހިއުމަން ރައިޓްސް ކޮމިޝަން އޮފް ދަ މޯލްޑިވްސް‬ ‫ކުދިންނާއި ޕާރޝިއަލީ އިމްޕެއަރޑް ވިސިބިލިޓީ (ކޮންމެވެސް‬ ‫ޢިމާދުއްދީން ސްކޫލްގައި ހިއަރިންގ އިމްޕެއަރޑް އާއި‬ ‫ވަރަކަށް ފެނުމުގައި ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ކުދިން) ހުންނަ‬ ‫ވިޝަން އިމްޕެއަރޑް ކުދިން ފިޔަވާ އެހެން ބާވަތްތަކުގެ‬ ‫ކުދިންނަށް ޚާއްޞަ ކުރެވިފައިވާ ކުލާސްތައް މިނިސްޓްރީ‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ‬ ‫ކިޔަވަމުންދާކަމަށާއި‪،‬‬ ‫އޮފް އެޑިޔުކޭޝަނުން ޤާއިމްކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬މިގޮތުން ފެނުމުގެ‬ ‫މިކުދިންނަށް އެކަށީގެންވާ ވަސީލަތްތައް ޤާއިމްކުރެވިފައި‬ ‫ކުދިންނަށް‬ ‫ނުވާކަމަށާއި‪ ،‬ސްޕީޗް ތެރަޕިސްޓެއް ނެތްކަމަށާއި‪ ،‬ޓީޗަރުން‬ ‫(އޭތްރީ)‬ ‫މަދުކަމުން ސެން ކުލާސްތަކުގައި ކިޔަވާ ދަރިވަރުންނަށް‬ ‫ސައިޒަށް ބޮޑުކޮށްގެން ކިޔަވައިދޭކަމަށާއި އެކުދިންގެ ޓެސްޓް‬ ‫ލިބެންޖެހޭ ތެރަޕީތައް ދިނުމުގައި ވަރަށް ގިނަ ދަތިތަކާ‬ ‫އެކުދިންނަށް ވަކިން ހެދޭނެ ގޮތް ހަދައި ދިނުމާއި‪ ،‬ޓީޗަރުން‬ ‫ކުރިމަތިވާކަމަށް ޢިމާދުއްދީން ސްކޫލުން ފާހަގަ ކޮށްފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫ވަކި ކުއްޖަކަށް ސަމާލުކަންދީ‪ ،‬އިތުރު ވަގުތުދީގެން ޓެސްޓް‬ ‫އަދި މީގެ އިތުރުން ސްކޫލްގެ ޙާލަތު ހުރިގޮތުން ވަރަށް‬ ‫ހެދުން ފަދަ ކަންކަން ‪ 2013‬ވަނަ އަހަރު ތަޢާރަފްކޮށްފައި‬ ‫ސިވިއަރ‬ ‫ސެން‬ ‫ވާނެކަމަށް ކަލާފާނު ސްކޫލުން ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ‪2013 .‬‬ ‫ކުލާސްތަކުގައި ނުގެންގުޅެވޭ ކަމަށާއި އަދި އެ އުޞޫލުން ހޯމް‪-‬‬ ‫ވަނަ އަހަރު ސްކޫލްގައި ކިޔަވާފައިވަނީ ލޮލަށް ފެނުމުގައި‬ ‫ބޭސްޑް ތެރަޕީތަކާއި އެހީތެރިކަންދޭންޖެހޭ ކުދިން ސްކޫލަށް‬ ‫ދަތިކަން ހުންނަ ‪ 1‬ދަރިވަރު ކަމަށާއި‪ 2014 ،‬ވަނަ އަހަރު‬ ‫ނުވައްދާކަމަށް މަޢުލޫމާތު ދީފައިވެއެވެ‪ 2014 .‬ވަނަ އަހަރު‬ ‫ފެށުނުއިރު އިތުރު ދަރިވަރަކު ކިޔަވަން ފަށާފައިވާ ކަމަށާއި‬ ‫ޢިމާދުއްދީން ސްކޫލްގެ ސެން ކުލާހުގެ ދަރިވަރަކު ޖީ‪.‬ސީ‪.‬‬ ‫މެއިންސްޓްރީމް ކުލާހުގައި ކިޔަވާ ކުއްޖަކުވެސް ލޮލުގެ‬ ‫އީ އޯލެވެލް ހަދާފައިވާކަމަށާއި‪ ،‬ސްކޫލުން ހިތްހަމަޖެހޭވަރުގެ‬ ‫މައްސަލަ ވަރަށް ބޮޑަށް ހުރުމާއެކު ސެން ކުލާހުން ޚިދުމަތް‬ ‫ނަތީޖާއެއް ހޯދާފައިވާކަމަށް ފާހަގަ ކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬އަދި‬ ‫ހޯދަމުންދާކަމަށް ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬ކަލާފާނު ސްކޫލްގެ‬ ‫‪ 2014‬ވަނަ އަހަރު ޢިމާދުއްދީން ސްކޫލްގައި އަރލީ‬ ‫ސެން ކުލާހުގައި ކިޔަވާދެނީ ބިދޭސީ ޓީޗަރެއް ކަމަށާއި‬ ‫އިންޓަރވެންޝަން ޔުނިޓެއް ޤާއިމްކޮށްފައިވާނެ ކަމަށްވެސް‬ ‫އިތުރު ޓީޗަރަކު ހޯދުމަށް އިޢްލާން ކޮށްގެންވެސް އެއްވެސް‬ ‫މަޢުލޫމާތު ދީފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަން‬ ‫ޚާއްޞަކޮށްގެން‬ ‫ވަރަށް‬ ‫ބޮޑަށް‬ ‫ޕްރިންޓެޑް‬ ‫ނޯޓްސް‬ ‫ހުންނަ‬ ‫‪A3‬‬ ‫ކުދިން‬ ‫ހުންނަ‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަމެއް‬ ‫ކުދިން‬ ‫ފަރާތަކުން ކުރިމަތިލާފައި ނުވާކަމަށް ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫‪6 .6‬ޞިއްޙީ ދާއިރާ‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ކުދިންނަށް އެކަށީގެންވާ ޞިއްޙީ‬ ‫އަގުބޮޑުކަމާއި‪ ،‬އާސަންދައިން ބައެއް ބޭސްތައް ނުލިބުމާއި‬ ‫ފަރުވާ ހޯދުމުގައި ތަފާތު ގޮންޖެހުންތަކާއި ކުރިމަތިވާކަމަށް‬ ‫އާސަންދައިން ލިބެންހުންނަ ބޭސްތައް ހޯދުމުގައި ދަތިވާކަން‬ ‫ގިނަ ބެލެނިވެރިން ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬މިގޮތުން އެންމެ‬ ‫ސްޕެޝަލިސްޓް‬ ‫ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫މީގެ‬ ‫ބޮޑު ގޮންޖެހުމެއްގެ ގޮތުގައި ބެލެނިވެރިން ފާހަގަކޮށްފައިވަނީ‬ ‫ޑޮކްޓަރުންނަށް‬ ‫ބޭސްފަރުވާއަށް ކުރަންޖެހޭ ޚަރަދު ބޮޑުވުމުން‪ ،‬އެވަރުގެ މާލީ‬ ‫ކުރިމަތިލާން ޖެހޭކަމަށް ބެލެނިވެރިން ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬އަދި‬ ‫ތަނަވަސްކަން ޢާއިލާގައި ނެތުމެވެ‪ .‬އަދި ރަށުން އެކުދިންނަށް‬ ‫ސިކުނޑީގެ މައްސަލަތައް ހުންނަ ކުދިން ބޭނުންކުރަންޖެހޭ‬ ‫މާލެއަށާއި‪،‬‬ ‫ޚާއްޞަ ބޭސް ކޮންމެ މަހަކު މާލެ ގޮސް ގަންނަން ޖެހޭކަމާއި‪،‬‬ ‫ރާއްޖެއިން ބޭރަށް ދާންޖެހުމަކީ ދިމާވާ ބޮޑު ގޮންޖެހުމެއްގެ‬ ‫އެބޭސް ނުލިބި އެއް ހަފްތާ މެދުކެނޑުނަސް އެކުދިންގެ ބަލި‬ ‫ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫ޙާލަތު ބޮޑުވާތީ‪ ،‬އެފަދަ ބޭސްތައް ރަށްރަށުގައި ފަސޭހައިން‬ ‫މީގެއިތުރުން ރަށުން ބޭސްނުލިބުމާއި‪ ،‬ބައެއް ހާލަތްތަކުގައި‬ ‫ލިބެން ހުންނާނެ އިންތިޒާމް ހަމަޖެއްސުމުގެ މުހިންމުކަން‬ ‫ބޭސްތައް ރާއްޖެއިން ލިބެން ނުހުރުމާއި‪ ،‬ބައެއް ބޭސްތައް‬ ‫ބެލެނިވެރިން ފާހަގަ ކޮށްފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫ބޭނުންވާ‬ ‫ގޮތުގައި‬ ‫ފަރުވާ‬ ‫ގިނަ‬ ‫ނުލިބުމުގެ‬ ‫ބެލެނިވެރިން‬ ‫ސަބަބުން‪،‬‬ ‫ދެއްކުމުގައި‬ ‫އިތުރުން‬ ‫ވަރަށް‬ ‫ނުއިވި ހުރި އަޑުތައް‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނަ ކުދިންނަށް އުނގެނުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބިދީފައިވާ މިންވަރު ދެނެގަތުމަށް ހިންގި ނޭޝަނަލް އިންކުއަރީގެ ރިޕޯޓް‬ ‫ގިނަ‬ ‫ދަތިތަކާއި‬ ‫‪73‬‬