พััฒนาการหรืือความก้้าวหน้้า
ในปีี 2566 รััฐให้้ความสำำคััญต่่อบทบาทของ
นัักปกป้้องสิิทธิิมนุุษยชนในระดัับนโยบายและมีีกลไก
เพื่่อให้้การคุ้้มครองที่่กำำหนดไว้้ในแผนสิิทธิิมนุุษยชน
แห่่ ง ชาติิ ฉบัั บที่่ 5 และแผนปฏิิ บัั ติิ ก ารระดัั บช าติิ
ว่่ า ด้้ ว ยธุุ ร กิิ จ และสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชน ระยะที่่ 2 รวมถึึ ง
มีี ผ ลการพิิ จ ารณาคดีี ข องนัั ก ปกป้้ อ งสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชน
หลายคดีีที่่เ ป็็นพัฒ
ั นาการเชิิงบวกทำำให้้เกิิดความเชื่่อ มั่่น
ต่่ อ การทำำ หน้้ า ที่่ นัั ก ปกป้้ อ งสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชนและเป็็ น
แรงสนัับสนุนที่่
ุ ดี ใี นการผลัักดัันการนำำประมวลกฎหมาย
วิิธีีพิิจารณาความอาญา มาตรา 161/1 และ 165/2
มาใช้้ ใ ห้้ มีี ป ระสิิ ท ธิิ ภ าพเพื่่ อ ยุุ ติิ ก ารดำำ เนิิ น คดีี ต่่ อ
นัั ก ปกป้้ อ งสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชน โดยผลการพิิ จ ารณาคดีี
ดัั ง กล่่ า วสามารถนำำม าเป็็ น กรณีี ตัั ว อย่่ า งเพื่่ อ ใช้้ เ ป็็ น
เกณฑ์์หรืือเทีียบเคีียงประกอบการพิิจารณาไม่่รัับฟ้้อง
สำำหรัับคดีีที่่มี พี ฤติิการณ์์ในลัักษณะเดีียวกัันกับั คดีีที่่ศ าล
เคยมีี คำำ พิิ พ ากษา ซึ่่ ง จะช่่ ว ยยกระดัั บ การคุ้้มครอง
นัั ก ปกป้้ อ งสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชนและป้้ อ งกัั น การถููก slapp
รวมถึึงกรณีีที่่ศาลมีีคำำพิิพากษาลงโทษผู้้กระทำำผิิดต่่อ
นัักปกป้้องสิิทธิิมนุุษยชนและกำำหนดให้้ชดเชยเยีียวยา
อัันถืือเป็็นการอำำนวยความยุุติิธรรมให้้แก่่นัักปกป้้อง
สิิทธิิมนุษุ ยชนและครอบครััว สอดคล้้องตามรััฐธรรมนููญ
มาตรา 25 และกติิกา ICCPR ข้้อ 2 ซึ่่งให้้การรัับรอง
สิิทธิิของบุุคคลในการได้้รัับการเยีียวยากรณีีถููกละเมิิด
สิิทธิิหรืือจากการกระทำำความผิิดอาญาของบุุคคลอื่่น
ปััญหาหรืืออุุปสรรค
“
ในปีี 2566
ยัังไม่่พบกรณีีตััวอย่่างที่่ชััดเจน
และเป็็นรููปธรรมในการนำำประมวลกฎหมาย
วิิธีีพิิจารณาความอาญา มาตรา 161/1
และมาตรา 165/2 มาใช้้ในคดีี
ของนัักปกป้้องสิิทธิิมนุุษยชน
”
ส่่วนหนึ่่งเกิิดจากการขาดความรู้้ความเข้้าใจบทบาท
ของนัักปกป้้องสิิทธิิมนุษุ ยชน การนำำบทบััญญััติดัิ งั กล่่าว
มาบัั ง คัั บ ใช้้ เ พื่่ อ มุ่่งให้้ ค วามคุ้้มครองนัั ก ปกป้้ อ ง
สิิทธิิมนุุษยชนจึึงยัังไม่่สััมฤทธิ์์ผล นอกจากนี้้มีีข้้อห่่วง
กัั ง วลต่่ อ สถานการณ์์ ก ารข่่ มขู่่คุุ ก คามนัั ก ปกป้้ อ ง
สิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชนที่่ ยัั ง คงปรากฏรายงานอยู่่ เ ป็็ น ระยะ
การดำำเนิินคดีีกัับนัักปกป้้องสิิทธิิมนุุษยชนในลัักษณะ
ที่่เป็็นการ slapp ซึ่่งส่่งผลให้้นัักปกป้้องสิิทธิิมนุุษยชน
ต้้องรัับภาระที่่เกิิดขึ้้นในการต่่อสู้้คดีีทั้้งด้้านเวลาและ
ค่่าใช้้จ่า่ ย เนื่่องจากเจ้้าหน้้าที่่หน่่วยงานรััฐและภาคเอกชน
ไม่่ เ ข้้ า ใจบทบาทและยอมรัั บ การทำำ หน้้ า ที่่ ใ นฐานะ
นัั ก ปกป้้ อ งสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชน ส่่ ง ผลให้้ ก ารใช้้ เ สรีี ภ าพ
ในการแสดงออก เสรีีภาพในการแสดงความคิิดเห็็น รวมถึึง
เสรีีภาพที่่จะแสวงหา รัับ และเผยแพร่่ข้อ้ มููลข่่าวสารของ
นัักปกป้้องสิิทธิิมนุุษยชนไม่่สอดคล้้องตามที่่ได้้รัับรอง
ไว้้ในกติิกา ICCPR ข้้อ 19 รวมถึึงปััญหาการขาดความรู้้
ความเข้้าใจเกี่่ยวกัับขั้้นต
อนในการต่่อสู้้คดีีและอุุปสรรค
ในการเข้้าถึึงกองทุุนยุติุ ธิ รรม ตลอดจนยัังไม่่พบความคืืบหน้้า
ที่่สำำคัญ
ั ในการปกป้้องคุ้้มครองนัักปกป้้องสิิทธิิมนุษุ ยชน
สาเหตุุส่่วนหนึ่่งมาจากยัังไม่่มีีการกำำหนดนิิยามคำำว่่า
นักปกป้้องสิิทธิิมนุุษยชนไว้้ในกฎหมายฉบัับใด แม้้เคย
ปรากฏในแผนสิิทธิิมนุษุ ยชนแห่่งชาติิฉบัับที่่ 1 โดยใช้้ชื่อ่ ว่่า
“ผู้้ปฏิิบััติิงานด้้านสิิทธิิมนุุษยชน” ดัังนั้้น
02
การประเมิินสถานการณ์์ด้้านสิิทธิิพลเมืืองและสิิทธิิทางการเมืือง
3
การประเมิินสถานการณ์์
สิิทธิิมนุษุ ยชน
“
จึึงจำำเป็็นต้้องอธิิบายหรืือกำำหนด
นิิยามให้้เป็็นไปในทิิศทางเดีียวกััน
เพื่่อให้้การปกป้้องคุ้้มครองนัักปกป้้อง
สิิทธิิมนุุษยชนเกิิดผลอย่่างเป็็น
รููปธรรมและมีีประสิิทธิิผล
”
49
اختر الفقرة المستهدفة3
الاتصال بفقرة
Connect to an entity
Disable highlights
أضف إلى جدول المحتويات