หน่วยงานของรัฐ (ผู้ถูกร้อง) ควรก�ำชับการปฏิบัติของเจ้าหน้าที่ให้เป็นไปตามแนวทาง
ปฏิ บั ติ ใ นการจั บ กุ ม และควบคุ ม ตั ว บุ ค คล และควรมี ก ารตรวจสอบการปฏิ บั ติ ข อง
เจ้าหน้าที่ต่อบุคคลที่ถูกจับหรือถูกควบคุมตัว เพื่อป้องกันมิให้มีกรณีการทรมานใด ๆ
เกิดขึน้ รวมทัง้ ควรมีการติดตามให้เป็นไปตามอนุสญ
ั ญาต่อต้านการทรมาน และการประติบตั ิ
หรือการลงโทษอื่นที่โหดร้าย ไร้มนุษยธรรม หรือที่ย�่ำยีศักดิ์ศรี (Convention Against
Torture and other Cruel, Inhuman or Degrading Treatment or PunishmentCAT (1984))
18.
กรณีเจ้าหน้าทีท่ หารวิสามัญฆาตกรรมแกนน�ำเยาวชนชาวลาหู่ (รายงานฯ ที่ ๑๐๓๓/๒๕๖๐)
ความเป็นมา : กสม. ในคราวประชุมด้านการคุ้มครองและมาตรฐานการคุ้มครอง
สิทธิมนุษยชน ครั้งที่ ๑๑/๒๕๖๐ เมื่อวันที่ ๒๑ มีนาคม ๒๕๖๐ ได้พิจารณากรณี
เมื่อวันที่ ๑๗ มีนาคม ๒๕๖๐ เจ้าหน้าที่ทหารหน่วยเฉพาะกิจได้ท�ำการวิสามัญฆาตกรรม
นาย ก. (นามสมมติ) อายุ ๑๗ ปี แกนน�ำเยาวชนชาวลาหู่ และได้จับกุม นาย ข. (นาม
สมมติ) อายุ ๑๙ ปี พร้อมยาเสพติด (ยาบ้า) จ�ำนวน ๒,๘๐๐ เม็ด บริเวณด่านตรวจ
บ้านรินหลวง ต�ำบลเมืองนะ อ�ำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ แล้วเห็นว่าจากเหตุการณ์
ดังกล่าว อาจมีการกระท�ำหรือการละเลยการกระท�ำอันเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชน
เกิ ด ขึ้ น จึ ง มี ม ติ เ ห็ น ควรให้ มี ก ารตรวจสอบการละเมิ ด สิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนเป็ น ค�ำร้ อ งที่
๑๕๓/๒๕๖๐ ทั้งนี้ ตามนัยมาตรา ๒๕ แห่งพระราชบัญญัติคณะกรรมการสิทธิมนุษยชน
แห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๒
เรื่อง
มาตรการ/
แนวทางการแก้ไข
กองทัพบก ควรด�ำเนินการ ดังนี้
- ควรก�ำชับหน่วยงานในสังกัดทีม่ ภี ารกิจหน้าทีใ่ นการจัดให้มดี า่ นตรวจประเภทต่าง ๆ
โดยเฉพาะด่านตรวจความมัน่ คง ให้จดั นายทหารชัน้ สัญญาบัตรอย่างน้อย ๑ นาย ท�ำหน้าที่
เป็นหัวหน้าเจ้าหน้าที่ประจ�ำด่านตรวจและอยู่ปฏิบัติหน้าที่ตลอดเวลา ทั้งนี้ เพื่อให้เกิด
ความรอบคอบในการป��ิบัติหน้าที่ อันหมายความรวมไปถึงการสั่งการให้เจ้าหน้าที่ทหาร
ใช้ อ าวุ ธ และด�ำเนิ น การอื่ น ใดภายใต้ อ�ำนาจหน้ า ที่ โดยให้ น�ำข้ อ เท็ จ จริ ง ที่ ป รากฏ
ตามรายงานผลการตรวจสอบฉบับนี้ ซึ่งพบว่าในวันและเวลาที่เกิดเหตุ มีเพียงเจ้าหน้าที่
ทหารชั้นประทวนและพลทหาร รวม ๓ นาย เท่านั้น ที่อยู่ปฏิบัติหน้าที่ประจ�ำด่านตรวจ
บ้านรินหลวง ไปเป็นข้อมูลประกอบการพิจารณาด้วย
- ควรพิจารณาความเหมาะสมในข้อก�ำหนดเรื่องการใช้อาวุธของเจ้าหน้าที่ทหาร
ขณะปฏิบัติการตามหน้าที่ และก�ำหนดมาตรการป้องกันการใช้อาวุธที่อาจจะก่อให้เกิด
ความผิดพลาดและเกิดความเสียหายต่อสิทธิและเสรีภาพในชีวิตและร่างกายของบุคคล
อื่น โดยให้น�ำข้อเท็จจริงที่ปรากฏตามรายงานผลการตรวจสอบฉบับนี้เป็นข้อมูลประกอบ
การพิจารณาด้วย
- ควรเร่งด�ำเนินการสอบสวนข้อเท็จจริงในเรื่องที่เกิดขึ้นให้แล้วเสร็จและเปิดเผย
ผลการสอบสวนต่อสาธารณชนโดยเร็ว เพื่อลดข้อเคลือบแคลงและสงสัยของประชาชน
ตลอดจนสร้างความเชื่อมั่นในกระบวนการปฏิบัติงานของกองทัพบก
บทที่
๒
ผลการด�ำเนินงานของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๖๐ มาตรา ๒๔๗
มาตรการ/
แนวทางการแก้ไข
รายงานผลการปฏิบัติงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
ประจำ�ปีงบประมาณ ๒๕๖๑
53