ส�ำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
การน�ำสิทธิมนุษยชนและสิทธิในสิ่งแวดล้อม
มาบัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญ
ประเทศทัง้ หลายนิยมน�ำเรือ่ งสิง่ แวดล้อมมาบัญญัตไิ ว้ในรัฐธรรมนูญในรูปแบบต่าง ๆ ซึง่ อาจแบ่งเป็น
แต่ละช่วงเวลาได้ ดังนี้97
• ช่วงก่อนการประชุมสตอกโฮล์มตั้งแต่ปี ค.ศ. ๑๙๔๘ – ๑๙๗๑ ได้แก่ อิตาลี มาดากัสการ์ คูเวต
มอลต้า กัวเตมาลา สวิตเซอร์แลนด์ และสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์
• ช่วงการประชุมสตอกโฮล์มจนถึงก่อนการประชุมริโอ ตัง้ แต่ปี ค.ศ. ๑๙๗๒ - ๑๙๙๑ ได้แก่ ปานามา
บาห์เรน สาธารณรัฐอาหรับ ซีเรีย ซานมาริโน กรีซ ปาปัวนิวกินี คิวบา อินเดีย โปรตุเกส แทนซาเนีย
สเปน ศรีลังกา ไทย เยเมน อิหร่าน เปรู ชิลี กายอานา วานูอาตู เวียดนาม เบลีซ หมู่เกาะแฟโร จีน
อิเควทอเรียลกินี กีนี ฮอนดูรัส ตุรกี เอลซัลวาดอร์ เนเธอร์แลนด์ ปานามา ออสเตรีย เอกวาดอร์
นิการากัว เฮติ ฟิลิปปินส์ เกาหลีใต้ ซูรินาเม สวีเดน บราซิล ฮังการี เบนิน โครเอเชีย บูร์กินาฟาโซ
โคลอมเบีย กาบอง ลาว มาซิโดเนีย มอริเตเนีย สโลวีเนีย และแซมเบีย
• ช่วงการประชุมริโอจนถึงก่อนการประชุมรีโอ +๕ ตัง้ แต่ปี ค.ศ. ๑๙๙๒ - ๑๙๙๖ ได้แก่ แองโกลา เคปเวิรด์
สาธารณรัฐเช็ก เอสโตเนีย กานา ลิทัวเนีย มาลี เม็กซิโก มองโกเลีย นอร์เวย์ ปารากวัย
ซาอุดิอาระเบีย สโลวะเกีย โตโก เติร์กเมนิสถาน อุซเบกิสถาน อันดอร์รา กัมพูชา คีร์กีซสถาน
เลโซโท รัสเซีย ซีเชลส์ อาร์เจนติน่า เบลารุส เบลเยี่ยม คอสตาริกา เยอรมัน มาลาวี มอลโดวา
ทาจิกิสถาน อาร์มีเนีย อาเซอร์ไบจาน เอธิโอเปีย ฟินแลนด์ จอร์เจีย คาซัคสถาน ยูกันดา
แอลจีเรีย แคเมอรูน ชาด แกมเบีย ไนเจอร์ โอมาน แอฟริกาใต้ ยูเครน อุรุกวัย
• ช่วงการประชุมรีโอ +๕ จนถึงก่อนการประชุมรีโอ +๑๐ ตัง้ แต่ปี ค.ศ. ๑๙๙๗ – ๒๐๐๑ ได้แก่ เอริเทรีย
โปแลนด์ แอลเบเนีย ลัตเวีย เกาหลีเหนือ ไนจีเรีย เวเนซุเอลา ไอวอรี่โคสต์ (โกตดิวัวร์) อินโดนีเซีย
คอโมโรส เซเนกัล
97
From “The Status of Constitutional Protection for the Environment in Other Nations” by David R Boyd,
2014 The David Suzuki Foundation Paper No .4 pp 1-32. Retrieved from http://davidsuzuki.org/publications/2014/
whitepapers/DSF%20White%20Paper%204.pdf.
98