บทที่ 3 ข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย 3.1 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 กลไกทางด้านการปรับแก้กฎหมาย - ปรับแก้รัฐธรรมนูญให้มีการรับรองสิทธิมนุษยชนและการประกอบธุรกิจที่ชัดเจน สอดคล้องกับหลัก สากล รัฐธรรมนูญควรจะกาหนดนิยามเพิ่มเติมในสิทธิที่เกี่ยวข้องกับธุรกิจและสิทธิมนุษยชนให้ครอบคลุมและ ครบถ้วนตามหลักสากล เพื่อให้ประชาชนได้รับรู้ถึงสิทธิที่ตนเองมีอย่างชัดเจน และทาให้เกิดความชัดเจนใน เรื่องของหน่วยงานภาครัฐที่ทาหน้าที่ดูแลในสิทธิต่างๆ โดยการแก้ไขเพิ่มเติมหมวด 5 (หน้าที่ของรัฐ) หรือ หมวด 6 (แนวนโยบาย) กลไกที่ไม่ใช่ด้านกฎหมาย (นโยบาย มาตรการต่าง ๆ และการดาเนินการอื่น ๆ) 1. กาหนดหน่วยงานภาครัฐ เช่น กสม. ให้สามารถทาหน้าที่ดูแลปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนคน ไทยที่อยู่ต่างประเทศ และดูแลปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนของการลงทุนของธุรกิจไทยในต่างประเทศ 2. กสม. ควรที่จะเป็นส่วนหนึ่งที่จะเข้ามาช่วยพิจารณาบทบัญญัติที่มีความเกี่ยวข้องกับการคุ้มครอง สิทธิ โดยทาหน้าที่พิจารณากฎระเบียบและกฎหมายในช่วงรัฐบาล คสช. เพื่อวิ เคราะห์ผลกระทบในมิติของ สิทธิมนุษยชนกับการประกอบธุรกิจ และควรทาหน้าที่ในการพิจารณาความเหมาะสมของข้อบัญญัติใหม่ ๆ ตามบทบัญญัติในมาตรา 25 และ 26 เพื่อให้เกิดความชัดเจนในการตีความตามที่ถูกบัญญัติขึ้น 3. กสม. ควรที่จะเสนอให้ภาครัฐมีการดาเนินการตามมาตรา 26 โดยกาหนดให้ทุกหน่วยงานภาครัฐที่ จะมีการออกบทบัญญัติ (กฎหมาย กฎระเบียบ ข้ อบังคับ) ให้มีการพิจารณาในประเด็นของการจากัดหรือ ละเ��ิดสิทธิมนุษยชน และให้มีการเขียนเหตุผลความจาเป็นในการจากัดสิทธิและเสรีภาพนั้นไว้ด้วย 3.2 สิทธิผู้ถือหุ้น กลไกทางด้านการปรับแก้กฎหมาย 1. ปรับแก้กฎหมายเพื่อเพิ่มโทษทางแพ่งและอาญาที่เกี่ยวข้อง เช่น พระราชบั ญญัติหลักทรัพย์และ ตลาดหลักทรัพย์ พ.ศ. 2535 ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ และพระราชกาหนดการกู้ยืมเงินที่เป็นการ ฉ้อโกงประชาชน พ.ศ. 2527 และที่แก้ไขเพิ่มเติม 2. ปรับแก้กฎหมายให้ภาครัฐมีหน้าที่ ในการฟ้องแทนประชาชนในกรณีที่ประชาชนที่ได้รับความ เสียหายมีจานวนมากและประเด็นปัญหาเป็นแบบเดียวกัน (ฟ้องคดีแบบเป็นกลุ่ม) กลไกที่ไม่ใช่ด้านกฎหมาย (นโยบาย มาตรการต่าง ๆ และการดาเนินการอื่น ๆ) 1. กสม. ควรที่จะสนับสนุนให้ภาคเอกชนมีการสร้างต้นแบบ Shareholder due diligence เพื่อ สร้างความชัดเจนถึงแนวทางปฏิบัติที่ดี 19