1.2 การบัังคัับบุุคคลให้้สููญหาย มีีรายงานความคืืบหน้้าผลการพิิจารณาในคดีี การหายตััวไปของนายพอละจีี รัักจงเจริิญ หรืือบิิลลี่่� “ 02 โดยศาลอาญาคดีีทุุจริิตและ ประพฤติิมิิชอบกลางพิิพากษาจำำ�คุุก อดีีตหััวหน้้าอุุทยานแห่่งชาติิ แก่่งกระจาน เป็็นเวลา 3 ปีี ไม่่รอลงอาญา ในความผิิดฐานควบคุุมตััวนายบิิลลี่่� โดยไม่่ชอบด้้วยกฎหมายและมีีคำำ�สั่่�ง ยกฟ้้องข้้อหาฆ่่าโดยเจตนา ” การประเมิินสถานการณ์์ด้้านสิิทธิิพลเมืืองและสิิทธิิทางการเมืือง เนื่่� อ งจากไม่่ มีี ห ลัั ก ฐานเพีี ย งพอ 33 สำำ� หรัั บผู้้�สูู ญหาย รายอื่่� น มีี ญ าติิ เ ข้้ า ยื่่� น หนัั ง สืื อ ร้้ อ งทุุ ก ข์์ ต่่ อ ศป.ทส. เพื่่�อขอให้้ตรวจสอบหรืือสอบสวนตาม พ.ร.บ. ป้้องกััน และปราบปรามการทรมานฯ34 รวมทั้้�งขอให้้ติิดตาม คนไทยที่่�สููญหายในต่่างประเทศ35 ซึ่่ง� ยัังไม่่มีคี วามคืืบหน้้า ในการดำำ� เนิิ น การ ทั้้� ง นี้้� ยธ. เสนอให้้ ป ระเทศไทย เข้้ า เป็็ นภ าคีี อ นุุ สัั ญ ญา CPED ตามที่่� ไ ด้้ ล งนามไว้้ เมื่่�อวัันที่่� 9 มกราคม 2555 ซึ่่�งอยู่่�ในชั้้�นการสอบถาม ความเห็็นจากหน่่วยงานที่่�เกี่่�ยวข้้อง36 รวมถึึงรััฐบาล ได้้ประกาศคำำ�มั่่น� ในโอกาสครบรอบ 75 ปีี ปฏิิญญาสากล ว่่าด้้วยสิิทธิิมนุุษยชน เรื่่�อง การผลัักดัันความคืืบหน้้า ของพัั นธ กรณีี แ ละการดำำ� เนิิ น การด้้ า นสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชน ของไทย โดยให้้สััตยาบัันอนุุสััญญาระหว่่างประเทศ ว่่ า ด้้ ว ยการคุ้้�มครองบุุ ค คลทุุ ก คนจากการสููญหาย โดยถููกบัังคัับ37 2 การดำำ�เนิินการของ กสม. ในปีี 2566 กสม. ไม่่มีีเรื่่�องร้้องเรีียนเกี่่�ยวกัับ การบัั ง คัั บบุุ ค คลให้้ สูู ญหายแต่่ ไ ด้้ รัั บ เรื่่� อ งร้้ อ งเรีี ย น ที่่�เกี่่�ยวข้้องกัับการกระทำำ�ที่่โ� หดร้้ายและการกระทำำ�ทรมาน จำำ�นวน 21 คำำ�ร้้อง เพิ่่�มขึ้้�นเมื่่�อเทีียบกัับปีี 2565 ซึ่่�งมีี จำำ�นวน 10 คำำ�ร้้อง โดยมีีตััวอย่่างคำำ�ร้้อง เช่่น กรณีี กล่่าวอ้้างว่่าเจ้้าหน้้าที่่�ตำำ�รวจทำำ�ร้้ายร่่างกายเพื่่�อบัังคัับ ให้้รัับสารภาพ กรณีีการลงโทษทหารที่่�ถููกนำำ�ตััวไปรัับใช้้ กรณีีทหารเกณฑ์์ถููกลงโทษเกิินสมควรแก่่เหตุุ และกรณีี ทหารเกณฑ์์ เ สีี ย ชีี วิิ ต ระหว่่ า งฝึึ ก ทหารใหม่่ เป็็ นต้้ น โดย กสม. ได้้มีีรายงานผลการตรวจสอบการละเมิิด สิิทธิิมนุุษยชนอัันเกี่่�ยวข้้องกัับกรณีีการกระทำำ�ทรมาน ที่่�สำำ�คััญ ดัังนี้้� 1. กรณีีกล่่าวอ้้างว่่าเจ้้าหน้้าที่่�ตำ�ำ รวจหน่่วยปราบปราม ยาเสพติิ ดข่่ มขู่�่ แ ละทำำ�ร้้ า ยร่่ า งกายเพื่่� อ ให้้ บุุ ค คล ที่่�ถููกจัับกุมรั ุ บส ั ารภาพ ซึ่่ง� กสม. เห็็นว่า่ การปฏิิบัติั หิ น้้าที่่� ของเจ้้ า หน้้ า ที่่� ตำำ� รวจภายใต้้ ร ะเบีี ย บคณะกรรมการ ป้้ อ งกัั น และปราบปรามยาเสพติิ ดว่่ า ด้้ ว ยแนวทาง การประสานงานคดีียาเสพติิด พ.ศ. 2553 กำำ�หนดให้้ เจ้้ า หน้้ า ที่่� ต้้ อ งจัั ด ให้้ มีี ก ารบัั นทึึ ก ภาพและเสีี ย งขณะ ซัั ก ถาม แต่่ ไ ม่่ ป รากฏว่่ า มีี ก ารระบุุ ถึึ ง หลัั ก ฐาน การบัันทึึกภาพและเสีียงในบัันทึึกการตรวจค้้นจัับกุุม เมื่่� อ พิิ จ ารณาประกอบกัั บข้้ อ มููลอื่่� น แล้้ ว จึึงเชื่่� อ ได้้ ว่่ า เจ้้าหน้้าที่่�ตำำ�รวจทำำ�ร้า้ ยร่่างกายเพื่่�อบัังคัับให้้รับส ั ารภาพ ในระหว่่างที่่�ถููกควบคุุมตัวั อัันเป็็นการละเมิิดสิทิ ธิิมนุษุ ยชน โดยมีี ข้้ อ เสนอแนะให้้ ห น่่ ว ยงานต้้ นสัั ง กัั ดต รวจสอบ การปฏิิ บัั ติิ ห น้้ า ที่่� ข องเจ้้ า หน้้ า ที่่� พร้้ อ มดำำ� เนิิ น การ ตามกฎหมายและระเบีียบที่่�เกี่่�ยวข้้อง38 33จาก ศาลจำำ�คุุกชััยวััฒน์์ 3 ปีี ฐานจัับกุุม “บิิลลี่่�” โดยมิิชอบ, โดย เบนาร์์นิิวส์์, 28 กัันยายน 2566. สืืบค้้นจาก https://www.benarnews. 42 org/thai/news/th-karen-billy-09282023040530.html 34 จาก ศููนย์์ ป้้ อ งกัั น และปราบปรามการทรมานอุ้้� ม หายฯ (ศ��.ทส.) นัั ด ภรรยาสุุ รชัั ย ด่่ า นวัั ฒ นานุุ ส รณ์์ สอบคำำ� ให้้การเพิ่่� ม เติิ ม , โดย มููลนิิธิผิ สานวััฒนธรรม, 6 พฤษภาคม 2566. สืืบค้นจ ้ าก https://crcfthailand.org/2023/05/06/center-for-the-prevention-and-suppressionof-torture-appointment-surachais-wife/ 35จาก ศป.ทส. รัับคดีี ‘วัันเฉลิิม’ สููญหาย สืืบสวนต่่อแล้้ว, โดย คมชััดลึึก, 1 มิิถุุนายน 2566. สืืบค้้นจาก https://www.komchadluek. net/news/crime/550167 36จาก หนัังสืือกรมคุ้้�มครองสิิทธิิและเสรีีภาพ ที่่� ยธ 0411/120 ลงวัันที่่� 22 พฤศจิิกายน 2566. งานเดิิม. 37จาก รองนายกรััฐมนตรีีและรััฐมนตรีีว่่าการกระทรวงการต่่างประเทศร่่วมฉลองงานครบรอบ 75 ปีี UDHR ให้้คำำ�มั่่�น ไทยมุ่่�งส่่งเสริิม และคุ้้�มครองสิิทธิิมนุุษยชน, โดย กระทรวงการต่่างประเทศ, 12 ธัันวาคม 2566. สืืบค้้นจาก https://www.mfa.go.th/th/content/dpmfm111223 38จาก รายงานผลการตรวจสอบการละเมิิดสิิทธิิมนุุษยชน ที่่� 59/2566 เรื่่�อง สิิทธิิและเสรีีภาพในชีีวิิตและร่่างกาย และสิิทธิิของบุุคคล ในทรััพย์์สิินอัันเกี่่�ยวเนื่่�องกัับสิิทธิิในกระบวนการยุุติิธรรม กรณีีกล่่าวอ้้างว่่า เจ้้าหน้้าที่่�ตำำ�รวจทำำ�ลายทรััพย์์สิินระหว่่างการตรวจค้้น ข่่มขู่่�และทำำ�ร้้าย ร่่างกายผู้้�ต้้องหาระหว่่างการควบคุุมตััว.