วัตถุประสงค์
หลักการปารีส
Paris Principles
หลักการปารีส (Paris Principles) เป็นเอกสารที่เป็นผลจากการสัมมนาระหว่างประเทศว่าด้วยสถาบันสิทธิมนุษยชน
แห่งชาติในการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชนในปี ค.ศ. 1991 เพื่อวางแนวทางในการด�ำเนินงานของสถาบันสิทธิ
มนุษยชนแห่งชาติที่จะจัดตั้งขึ้นในระดับประเทศ ให้มีความชอบธรรมและเป็นที่ยอมรับ (legitimacy and credibility)
หลังจากนั้น ประเทศต่าง ๆ ได้ทยอยจัดตั้งสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติขึ้นในรูปแบบต่าง ๆ แต่หลักการส�ำคัญที่ก�ำหนด
ไว้ในหลักการปารีสได้กลายเป็นบรรทัดฐานส�ำคัญซึ่งเป็นที่ยอมรับในระดับสากลของคุณลักษณะและบทบาทของสถาบัน
สิทธิมนุษยชนแห่งชาติที่พึงมี
อย่างไรก็ดี นับตั้งแต่ได้มีการรับรองหลักการปารีสมาจนถึงปัจจุบัน ได้มีการอธิบาย/ตีความหลักการปารีสให้มีความ
ชัดเจนและเป็นรูปธรรมมากขึ้น ตลอดจนมีการพัฒนาแนวทางการด�ำเนินงานของสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติตาม
หลักการดังกล่าว โดยสหประชาชาติและองค์กรเกี่ยวกับสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติให้สอดคล้องกับบริบทด้าน
สิทธิมนุษยชนที่เปลี่ยนแปลงไป เพื่อให้มีการด�ำเนินงานที่มีประสิทธิภาพและประสิทธิผลมากขึ้น อาทิ ส�ำนักงาน
ข้าหลวงใหญ่สิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติ (Office of the United Nations High Commissioner for Human
Rights - OHCHR) คณะอนุกรรมการพิจารณาการทบทวนสถานะ (Sub-Committee on Accreditation - SCA)
ภายใต้คณะกรรมการประสานงานระหว่างประเทศว่าด้วยสถาบันแห่งชาติเพื่อการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชน
(International Coordinating Committee of National Institutions for the Promotion and Protection
of Human Rights - ICC) และองค์กรความร่วมมือระหว่างสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติในภูมิภาคเอเชีย-แปซิฟิก (Asia
Pacific Forum of National Human Rights Institutions - APF) รวมทั้งบทบาทเพิ่มเติมที่ตราสารสิทธิมนุษยชน
ระหว่างประเทศได้ก�ำหนดให้เป็นบทบาทหน้าที่ของกลไกสิทธิมนุษยชนในระดับชาติ
เอกสารฉบับนี้จัดท�ำขึ้นเพื่อเป็นแนวทางการท�ำงานที่เป็นมาตรฐานส�ำหรับการด�ำเนินงานของสถาบันสิทธิมนุษยชน
แห่งชาติ และใช้อ้างอิงในการปฏิบัติงานของส�ำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติร่วมกับคณะกรรมการสิทธิ
มนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) ให้สอดคล้องกับมาตรฐานระหว่างประเทศ มีความน่าเชื่อถือ มีประสิทธิภาพ
ประสิทธิผล และได้รับการยอมรับจากทั้งภายในประเทศและ
ระหว่างประเทศ นอกจากนั้น ยังเป็นการสรุปวิธีการปฏิบัติงาน
ที่ดี (good practices) ของสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
ในรูปแบบต่าง ๆ เพื่อประกอบเป็นแนวทางในการ
ปฏิบัติงานให้มีประสิทธิภาพและประสิทธิผล
16
มาตรฐานและแนวทางการด�ำเนินงานของสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ