TULAGA O LE SA’OLOTOGA O MANATU MA LE FA’AALIGA O
TĀOFI I SĀMOA
‘Oloo puipuia i le Fuai’upu
13(1)(a) o le Fa’avae o le
Mālō o Sāmoa le sa’olotoga
o le fa’aaliga o tāofi ma le
tautala (‘olo’o aofia ai le
sa’olotoga o ala o
fa’asalalauga ma le
mauaina o fa’amatalaga)
TULAFONO
O le Fuai’upu 19 o le Feagaiga
Fa'avāomālō i Aiā Tatau i le Vā
ma isi Tagata ma Aiā Tatau
tau Upufai o mālō (ICCPR), o
le aiaiga lea mo le
fa’aolaolaina ma le puipuiga o
le sa’olotoga o manatu ma le
fa’aaliga o tāofi, ma e aofia ai
le mauaina o fa’amatalaga.
Na ‘avea Sāmoa o se Mālō
‘Auai i lenei Feagaiga i le 2008
AUALA E FA'ASOA AI FINAGALO/ MANATU
O le 25% o i latou na fa’atino i
ai le su’esu’ega na fa’ailoa mai
e fa’aali o latou manatu e ala i
le Facebook/ isi ala o
feso’ota’iga a tagata (social
media)
matafaioi
E 49% o i latou na
fa’atino i ai le
su’esu’ega na
fa’ailoa mai e fa’aali
o latou tāofi/lagona
i isi tagata
E leai se tasi e mafai ona fa’alagolago i le sa’olotoga o le fa’aaliga o
tāofi po o le sa’olotoga o le tautala, e fa’atapula’a pe āfāina ai aiā
tatau a isi tagata
E sa’oloto tagata ta’ito’atasi e fa’aali o latou lagona ma tāofi (e aofia ai
le mauaina o fa’amatalaga), peita’i, e tatau ona faia lea i se auala e
amana’ia ma lē āfāina ai isi tagata e pei fo’i ona iai i agatausili o le
fa’aaloalo ma le vā tapuia i le Fa’asāmoa
TAPULA'A
O le Fuai’upu 13(2) o le Fa’avae o le Mālō o Sāmoa ua iai le aiaiga e mafai ona
fa’atino ni tapula’a talafeagai i le sa’olotoga o le tautala ma le fa’aaliga o tāofi
mo le saogalēmū o le atunu’u, so’otaga fa’auō ma isi atunu’u, po o le nofo
fīlēmū o tagata uma po o amio lelei, mo le puipuiga o Tulaga aloa’ia o le Fono
Aoao Faitulafono, le tāofiga o le fa’aalia o fa’amatalaga na maua i se ala e lē
fia fa’alaua’iteleina, po o le tāofia o amioga fa’alēmīgao i le Fa’amasinoga,
amioga tauvalea po o le fa’aoso o so’o se soligātulafono
O le Fuai’upu 19 o le ICCPR (ua ‘auai atu i ai Sāmoa), olo’o fa’apea mai, e
‘āto’atoa le sa’olotoga o manatu ma e lē tatau ona iai ni tapula’a.Peita’i, o le
aiā tatau i le fa’aleoina po o le fa’aaliga o ia manatu, e iai tapula’a
mana’omia e tatau ona fa’atulafonoina, ia iai se māfua’aga tatau i le ‘ausia o
fa’amoemoega fa’atemokarasi ma ia fuafua fa’atatau
Source: Constitution of Samoa, ICCPR
Office of the Ombudsman NHRI Samoa State of Human Rights Report 2021