ทั้งนี้ เพื่อส่งเสริมการใช้สิทธิของประชาชน รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๕๐ จึงก�ำหนดให้ ประชาชนผู้มีสิทธิเลือกตั้งไม่น้อยกว่าหนึ่งหมื่นคน มีสิทธิเข้าชื่อเพื่อเสนอร่างกฎหมาย ตามหมวด ๓ สิทธิและเสรีภาพ ของชนชาวไทย และหมวด ๕ แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ เช่นเดียวกับรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๔๐ โดยลดจ�ำนวนการเข้าชื่อของผู้มีสิทธิเลือกตั้งเหลือเพียงหนึ่งหมื่นรายชื่อ ซึ่งท�ำให้การใช้สิทธิการมีส่วนร่วมใน การเสนอกฎหมายของประชาชนเป็นไปได้มากขึน้ ทัง้ นี้ พบว่ามีรา่ งพระราชบัญญัตทิ ปี่ ระชาชนผูม้ สี ทิ ธิเลือกตัง้ เข้าชือ่ ผ่านการ พิจารณาของรัฐสภา และประกาศใช้บังคับเป็นกฎหมายแต่เป็นกรณีที่ถูกพิจารณารวมกับร่างที่เสนอโดยรัฐบาล จ�ำนวน หลายฉบับ อาทิ ร่างพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ร่างพระราชบัญญัติโรงเรียนเอกชน (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... เป็นต้น อย่างไรก็ตาม แม้ว่ากฎหมายที่เสนอโดยประชาชนจะประกาศใช้บังคับ แต่ก็เป็นกฎหมายที่มาจาก การพิจารณาประกอบกับร่างที่เสนอโดยรัฐบาลเป็นหลัก ๒) สิทธิและเสรีภาพตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุ ทธศักราช ๒๕๖๐ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๖๐ มีแนวคิดในเรือ่ งสิทธิเสรีภาพของประชาชน แตกต่างไปจาก รัฐธรรมนูญฉบับอื่น ๆ โดยก�ำหนดหมวดที่มีความส�ำคัญต่อสิทธิและเสรีภาพของประชาชนหลัก ๆ ดังนี้ หมวด ๓ สิทธิและเสรีภาพของปวงชนชาวไทย เป็นการก�ำหนดหลักการส�ำคัญ โดยบัญญัติให้สิทธิและ เสรีภาพของปวงชนชาวไทยนอกจากที่ได้รับการรับรองไว้ในรัฐธรรมนูญแล้ว การใดที่มิได้ห้ามไว้ในรัฐธรรมนูญ หรือ กฎหมายอื่น และการนั้นไม่กระทบต่อความมั่นคงของรัฐ ความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมอันดีของประชาชน รวมถึง ไม่ละเมิดสิทธิเสรีภาพของบุคคลอืน่ นัน้ ย่อมมีสทิ ธิและเสรีภาพกระท�ำการนัน้ ได้ โดยได้รบั การคุม้ ครองตามรัฐธรรมนูญ ทัง้ นี้ สิทธิในหมวดนี้เป็นสิทธิของปัจเจกบุคคล ผู้ทรงสิทธิในสิทธินั้น ๆ ย่อมผูกพันอ�ำนาจรัฐที่จะไม่เข้าไปละเมิดและก่อให้เกิด อ�ำนาจฟ้องแก่ผู้ทรงสิทธิ 70 | รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๐