2.1.1 มาตรการด้านการรักษา ป้องกัน และควบคุมโรคโควิด 19
1) มาตรการด้านการรักษาพยาบาล ด้านการตรวจวินิจฉัยโรค ผู้ที่มีประวัติเสี่ยงสามารถเข้ารับ
การตรวจวินิจฉัยได้จากสถานพยาบาลของรัฐโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย แต่หากเป็นผู้ไม่มีประวัติเสี่ยงต้องเสียค่าใช้จ่าย
ดังกล่าวเอง ด้านการรักษาพยาบาล กระทรวงสาธารณสุขประกาศให้ผปู้ ว่ ยโรคติดเชือ้ ไวรัสโคโรนา 2019 หรือโรคโควิด 19
เป็นผูป้ ว่ ยฉุกเฉิน สามารถได้รบั การช่วยเหลือเยียวยาในสถานพยาบาลตามทีก่ �ำหนด และหากจ�ำเป็นสามารถส่งต่อผูป้ ว่ ย
ไปรักษาตัวในเครือข่ายสถานพยาบาลที่จัดไว้ได้ โดยค่าใช้จ่ายให้เป็นไปตามสิทธิในการรักษาพยาบาลของผู้ป่วย ได้แก่
สิทธิหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ สิทธิกองทุนประกันสังคม หรือสิทธิการรักษาพยาบาลของข้าราชการ แล้วแต่กรณี7
การประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในสถานการณ์เฉพาะ
2) มาตรการป้องกันและควบคุมการแพร่ระบาดของโรคโควิด 19 อาจแบ่งได้เป็น 4 ช่วง ช่วงแรก
เริม่ ตัง้ แต่เดือนมกราคม 2563 ทีม่ รี ายงานการระบาดของโรคโควิด 19 ทีเ่ มืองอูฮ่ นั่ และการพบผูป้ ว่ ยรายแรกในประเทศไทย
ไปจนถึงปลายเดือนมีนาคม 2563 ก่อนการประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินทั่วประเทศ ช่วงที่ 2 เริ่มตั้งแต่ที่มีการประกาศ
สถานการณ์ฉุกเฉินที่มีผลเมื่อวันที่ 26 มีนาคม 2563 จนถึงสิ้นเดือนเมษายน 2563 ที่รัฐบาลใช้มาตรการควบคุมการ
แพร่ระบาดของโรคอย่างเข้มข้นจนจ�ำนวนผู้ติดเชื้อรายใหม่ลดลงในระดับที่จัดการได้ ช่วงที่ 3 คือ ตั้งแต่เดือนพฤษภาคม
2563 เป็นต้นไป ซึง่ เป็นช่วงทีร่ ฐั บาลได้ผอ่ นคลายมาตรการควบคุม และช่วงที่ 4 คือ ตัง้ แต่เดือนธันวาคม 2563 เป็นต้นไป
ซึ่งถือเป็นการระบาดระลอกใหม่
มาตรการช่ ว งแรก เป็ น การเฝ้ า ระวั ง การแพร่ ร ะบาดของโรคโดยคั ด กรองผู ้ ที่ เ ดิ น ทางมาจาก
ประเทศเสี่ยง ได้แก่ จีน ญี่ปุ่น สิงคโปร์ และเกาหลีใต้ การติดตามและรายงานสถานการณ์ให้ประชาชนได้รับทราบ
การให้ความรู้เกี่ยวกับการปฏิบัติตัวเพื่อป้องกันการติดเชื้อแก่ประชาชน รวมถึงการใช้อุปกรณ์ป้องกัน เช่น หน้ากาก
อนามัย และเจลแอลกอฮอล์ส�ำหรับล้างมือ หลังเหตุการณ์ที่สนามมวยลุมพินี เมื่อวันที่ 12 มีนาคม 2563 รัฐบาล
ได้ จั ด ตั้ ง ศู น ย์ บ ริ ห ารสถานการณ์ ก ารแพร่ ร ะบาดของโรคติ ด เชื้ อ ไวรั ส โคโรนา 2019 (โควิ ด 19) และแต่ ง ตั้ ง
คณะกรรมการบริหารสถานการณ์แพร่ระบาดของโรคติดเชือ้ ไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด 19) รับผิดชอบบริหารสถานการณ์
ภายใต้กฎหมายปกติ
บทที่ 2
ต่อมา ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร และจังหวัดปริมณฑล 5 จังหวัดได้ประกาศปิดสถานที่เสี่ยง
บางประเภทที่อยู่ในพื้นที่เป็นการชั่วคราว หน่วยงานของรัฐหลายแห่งได้ก�ำหนดมาตรการภายในห้ามบุคลากร
เดินทางไปประเทศเสีย่ งและให้กกั ตัวเองกรณีสงสัยว่ามีโอกาสเสีย่ งต่อการติดเชือ้ ไวรัสโควิด 19 ส่วนกระทรวงมหาดไทย
ได้สั่งปิดด่านชายแดนทางบกที่อยู่ในความดูแลทั่วประเทศรวม 18 ด่านใน 17 จังหวัด โดยห้ามคนเดินทางเข้า-ออก
แต่ยังอนุญาตให้ส่งสินค้าได้ ในขณะเดียวกัน ได้มีมาตรการผ่อนปรนให้แรงงานต่างด้าวสัญชาติลาว กัมพูชา เมียนมา
และผูต้ ดิ ตามทีก่ ารอนุญาตให้อยูแ่ ละท�ำงานในประเทศไทยสิน้ สุดลง สามารถอยูใ่ นประเทศและท�ำงานได้เป็นการชัว่ คราว
ส่วนแรงงานที่รอเดินทางกลับประเทศบริเวณด่านชายแดนได้อนุญาตเฉพาะแรงงานตกค้างเดินทางกลับประเทศได้
มาตรการช่วงที่ 2 เมื่อวันที่ 25 มีนาคม 2563 รัฐบาลได้ออกข้อก�ำหนดตามความในมาตรา 9
ของพระราชก�ำหนดการบริหารราชการในสถานการณ์ฉุกเฉิน พ.ศ. 2548 เพื่อป้องกันและควบคุมการแพร่ระบาด
ของโรคโควิด 19 เป็นระยะ ๆ ข้อก�ำหนดฉบับที่ 1 มีมาตรการประกอบด้วยการห้ามเข้าพื้นที่เสี่ยง การปิดสถานที่เสี่ยง
7
จาก ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขการก�ำหนดค่าใช้จ่ายในการด�ำเนินการ
ผูป้ ว่ ยฉุกเฉินโรคติดต่ออันตรายตามกฎหมายว่าด้วยโรคติดต่อ กรณีโรคติดเชือ้ ไวรัสโคโรนา 2019 หรือโควิด 19, ในราชกิจจานุเบกษา,
เล่ม 137 ตอนพิเศษ 80 ง วันที่ 7 เมษายน 2563.
รายงานผลการประเมินสถานการณ์
ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2563
41