‫ހިއުމަން ރައިޓްސް ކޮމިޝަން އޮފް ދަ މޯލްޑިވްސް‬ ‫އެކްޓް”‬ ‫‪xiii‬‬ ‫އަށް‬ ‫އިސްލާހުތަކަށްފަހު‬ ‫‪1997‬‬ ‫‪2004‬‬ ‫ވަނަ‬ ‫ވަނަ‬ ‫އަހަރު‬ ‫އަހަރު‬ ‫ގެނެވުނު‬ ‫މިޤާނޫނުވަނީ‬ ‫ރަނގަޅުކުރުމަށްޓަކައި‬ ‫ފެންވަރުގައި‬ ‫ޤައުމީ‬ ‫ކުރަންޖެހޭ‬ ‫ކަންތައްތައް ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫“އިންޑިވިޖުއަލްސް ވިތް ޑިސްއެބިލިޓީސް އެޑިޔުކޭޝަން‬ ‫ގެ ގޮތުގައި އިސްލާހު ކުރެވިފައެވެ‪.‬‬ ‫އެހެންކަމުން‪ ،‬އެމެރިކާގައި މިހާރު ޢަމަލުކުރަމުންދާ ޤާނޫނުގެ‬ ‫އިމްޕްރޫވްމަންޓް އެކްޓް”‬ ‫މިގޮތުން އިސްލާހުކުރެވުނު ޤާނޫނުގެ ދެވަނަ ބައިގައި އުމުރުން‬ ‫ދަށުން ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ކުދިންނަށް އުފަންވީއްސުރެ‬ ‫‪ 3‬އަހަރާއި ‪ 21‬އަހަރާއި ދެމެދުގެ ދަރިވަރުންނަށް ތަޢުލީމު‬ ‫‪ 21‬އަހަރު ފުރެންދެން އެކަށީގެންވާ ތަޢުލީމެއް ލިބުމުގެ ޙައްޤު‬ ‫ދޭންޖެހޭގޮތް ގައިޑްލައިންތަކުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬އަދި‬ ‫އެކުދިންނަށް ލިބިފައިވެއެވެ‪ .‬އަދި ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ‬ ‫މިޤާނޫނުގެ ތިންވަނަ ބައިގައި އުފަންވީއްސުރެ އުމުރުން‬ ‫ކުދިންނަށް‬ ‫ގުޅޭގޮތުން‬ ‫‪ 2‬އަހަރު ފުރިހަމަވަންދެން ކުދިންނަށް ފޯރުކޮށްދޭންޖެހޭނެ‬ ‫ތަޢުލީމު އުނގެނުމުގެ ފުރުޞަތުތައް ތަޢުލީމީ ނިޒާމުގެ‬ ‫ޙިދުމަތްތަކާއި މިޙިދުމަތްތައް ހޯދުމަށް ބޭނުންވާ ފައިސާ‬ ‫ތެރެއިން ހޯދައިދީ‪ ،‬ތަޢުލީމުގެ ތެރެއިން ދިރިއުޅުމުގެ މައިދާނަށް‬ ‫ހޯދުމާއި ބެހޭ ގައިޑްލައިންތައް ބަޔާންކޮށްފައިވާއިރު ހަތަރުވަނަ‬ ‫އެކުދިން ތައްޔާރުކޮށްދޭނެ މަގު ތަނަވަސްކޮށްދީފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫‪xiv‬‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަމާއި‬ ‫އެކުދިންގެ‬ ‫ބައިގައި ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ކުދިންގެ ތަޢުލީމީ ޙާލަތު‬ ‫އިނގިރޭސިވިލާތް‬ ‫‪ 1995‬ވަނަ އަހަރު އިނގިރޭސިވިލާތުގައި ޢަމަލުކުރަން‬ ‫ކަނޑައެޅުމުގެ އިޚްތިޔާރު ސަރުކާރަށްދީފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫ފެށި “ޑިސްއެބިލިޓީ ޑިސްކްރިމިނޭޝަން އެކްޓް” (ޑީ‪.‬‬ ‫ޑީ‪.‬އޭ)‬ ‫‪xv‬‬ ‫އަކީ‬ ‫ފަރާތްތަކަށް‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ‬ ‫‪2010‬‬ ‫އަހަރު‬ ‫ވަނަ‬ ‫ކުރިމަތިވާ ތަފާތުކުރުންތައް ހުއްޓުވުމަށްޓަކައި އެކުލަވާލެވުނު‬ ‫އެކްޓް”އާއެކު‬ ‫ޤާނޫނެކެވެ‪ .‬އަދި ‪ 2005‬ވަނަ އަހަރު މިޤާނޫނަށް ގެނެވުނު‬ ‫އުވާލެވިފައިވީނަމަވެސް‪ ،‬މި ޤާނޫނުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ‬ ‫އިސްލާހުތަކާއިއެކު މި ޤާނޫނުގެ ދާއިރާ ފުޅާކުރެވި‪ ،‬ވަޒީފާގެ‬ ‫ކަންކަން‬ ‫ޤާނޫނުގައިވެސް‬ ‫މާހައުލާއި ތަޢުލީމީ ދާއިރާ އާއި އިމާރާތްތަކާއި ދަތުރުފަތުރުގެ‬ ‫ހިމެނިފައިވެއެވެ‪ .‬އަދި މި ޤާނޫނުގެ ދަށުން ވަޒީފާދޭ ފަރާތްތަކާއި‬ ‫އެކްސެސިބިލިޓީ‬ ‫ހިދުމަތްތައް ފޯރުކޮށްދޭ ފަރާތްތަކުން ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ‬ ‫ދިނުމަށާއި ބިމާއި އިމާރާތްތައް ގަތުމާއި ކުށްޔަށް ހިފުމަށް‬ ‫ފަރާތްތަކަށް ފަސޭހަވާނެ އުޞޫލުތައް ގެންގުޅުމަށް ލާޒިމް‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ މީހުންނަށް ފަސޭހަވާނެ ގޮތްތައް‬ ‫ކޮށްފައިވާކަން ފާހަގަކުރަމެވެ‪.‬‬ ‫ނިޒާމާއި‪،‬‬ ‫ހޯދުމަށް‬ ‫ޚިދުމަތްތައް‬ ‫އަދި‬ ‫ހޯދުމުގައި‬ ‫ސަރުކާރުގެ‬ ‫އިދާރާތަކުން‬ ‫ޑިސްއެބިލިޓީ‬ ‫ފާސްކޮށްފައިވާ‬ ‫“އީކުއަލިޓީ‬ ‫އަލަށް‬ ‫ޑިސްކްރިމިނޭޝަން‬ ‫އެކުލަވާލެވުނު‬ ‫އެކްޓް‬ ‫‪xvi‬‬ ‫ފަސޭހައިން‬ ‫ހިދުމަތް ހޯދުމާއި ގުޅޭގޮތުން ޙައްޤުތަ��ެއް ލިބިދީފައިވެއެވެ‪.‬‬ ‫އިސްވެދެންނެވުނު ޤާނޫނުތަކުގެ ދަށުން އިނގިރޭސިވިލާތުގެ‬ ‫މިޤާނޫނުގެ ދަށުން ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ މީހުންނަށް‬ ‫ތަޢުލީމީ ދާއިރާގައި އެކުލަވާލެވިފައިވާ އުޞޫލުތަކަށް ބަލާއިރު‪،‬‬ ‫އެހެންމީހުންނާ އެއްފަދަ ހަމަހަމަ ފުރުޞަތުތައް ދިނުމަށް‬ ‫‪ 1993‬ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން “ޑިސްއެބިލިޓީ ސްޓޫޑަންޓްސް‬ ‫ސަރުކާރުގެ އިދާރާތަކުގެ މައްޗަށް ލާޒިމްކޮށްފައިވެއެވެ‪ .‬އަދި‬ ‫އެލަވެންސް”‬ ‫ގެ ނަމުގައި‪ ،‬މަތީ ތަޢުލީމު ޙާޞިލްކުރަމުންދާ‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ މީހުންނަށް ޕަބްލިކް ޓްރާންސްޕޯޓްގެ‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ދަރިވަރުންނަށް ދަޢުލަތުން ޚާއްޞަ‬ ‫މަގުފަހިކޮށްދިނުމަށްޓަކައި‪،‬‬ ‫އެލަވަންސެއް ދެމުންދާކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ‪ .‬މި އެލަވަންސަކީ‬ ‫ސްޓޭންޑަރޑްސްތަކެއް‬ ‫ދަރިވަރުގެ ކިބައިގައި ހުރި ނުކުޅެދުންތެރިކަމުގެ ސަބަބުން‬ ‫ނިޒާމް‬ ‫ބޭނުންކުރެވޭނެ‬ ‫ހިފަހައްޓަންޖެހޭ‬ ‫މިނިމަމް‬ ‫‪xvii‬‬ ‫ނުއިވި ހުރި އަޑުތައް‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނަ ކުދިންނަށް އުނގެނުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބިދީފައިވާ މިންވަރު ދެނެގަތުމަށް ހިންގި ނޭޝަނަލް އިންކުއަރީގެ ރިޕޯޓް‬ ‫‪31‬‬