1.4 โทษประหารชีีวิิต
02
ประเทศไทยกำำ� หนดฐานความผิิ ดทั้้� ง ประมวล
กฎหมายอาญาและกฎหมายอื่่น
� จำำ�นวน 60 ฐานความผิิด
โดยมีีความผิิดที่่�มีีโทษประหารชีีวิิตสถานเดีียว 10 ฐาน
ความผิิ ด 12 และมีี ก ารประหารชีี วิิ ต ครั้้� ง สุุ ดท้้ า ยเมื่่� อ
ปีี 2561 ทั้้�งนี้้� ข้้อมููลจากกรมราชทััณฑ์์ในเดืือนกัันยายน
มีีผู้้�ต้้องโทษที่่�ถููกพิิพากษาประหารชีีวิิตจำำ�นวน 293 คน
แยกเป็็นคดีียาเสพติิดให้้โทษ 180 คน คดีีความผิิดทั่่ว� ไป
112 คน และคดีีความมั่่�นคง 1 คน โดยเป็็นผู้้�ต้้องโทษ
ที่่�ถููกพิิพากษาคดีีถึึงที่่�สุุด 39 คน แยกเป็็นคดีียาเสพติิด
18 คน และคดีีทั่่�วไป 21 คน13 นอกจากนี้้�ไม่่ปรากฏ
ข้้ อ มููลผู้้�ต้้ อ งโทษประหารชีี วิิ ตจ ากคดีี ย าเสพติิ ด
ได้้รัับการกำำ�หนดโทษใหม่่ภายหลัังประมวลกฎหมาย
ยาเสพติิดมีีผลใช้้บัังคัับ14 อย่่างไรก็็ตาม การขัับเคลื่่�อน
ดำำ�เนิินการตามมติิ ครม. เมื่่�อวัันที่่� 26 กรกฎาคม 2559
สำำ� นัั ก งานกิิ จ การยุุ ติิ ธ รรมได้้ จัั ดทำำ� โครงการศึึ ก ษา
แนวทางในการปรัั บ ปรุุ ง โทษประหารชีี วิิ ต เพื่่� อ ให้้
เป็็ น ไปตามมติิ ครม. ในระยะที่่� 2 อัั นจ ะนำำ� ไปสู่่�
การแก้้ไขเพิ่่�มเติิมกฎหมายที่่�มีฐี านความผิิดประหารชีีวิติ
ให้้เป็็นจำำ�คุุกตลอดชีีวิิตหรืือจำำ�คุุกระยะยาว15
การประเมิินสถานการณ์์ด้้านสิิทธิิพลเมืืองและสิิทธิิทางการเมืือง
350
300
250
200
297
222
194
180
158
150
100
97
146
127
84
83
65
50
9
0
ปีี 2561
ภาพท� 2.4:
ที่่�มา:
9
8
ปีี 2562
ปีี 2563
คดีียาเสพติิด
คดีีความผิิดทั่่�วไป
112
1
ปีี 2564
0
ปีี 2565
1
ปีี 2566
คดีีความมั่่�นคง
สถิิติิผู้้�ต้้องโทษที่่�ถููกพิิพากษาประหารชีีวิิตระหว่่างปีี 2561 - 2566
กรมราชทััณฑ์์
12จาก หนัังสืือสำำ�นัักงานกิิจการยุุติิธรรม ที่่� ยธ 0905/2166 ลงวัันที่่� 21 พฤศจิิกายน 2566 เรื่่�อง การขอความอนุุเคราะห์์ข้้อมููลเพื่่�อประกอบ
36
การจััดทำำ�รายงานผลการประเมิินสถานการณ์์ด้้านสิิทธิิมนุุษยชนของประเทศไทย ปีี 2566.
13จาก รายงานสถิิติินัักโทษประหารชีีวิิต ข้้อมููล ณ 31 ตุุลาคม 2566, โดย กรมราชทััณฑ์์, 12 ธัันวาคม 2566. สืืบค้้นจาก http://www.
correct.go.th/executed/index.php
14จาก หนัังสืือกรมราชทััณฑ์์ ด่่วนที่่�สุุด ที่่� 0703.4/38907 ลงวัันที่่� 20 พฤศจิิกายน 2566 เรื่่�อง ส่่งข้้อมููลเพื่่�อประกอบการจััดทำำ�รายงาน
ผลการประเมิินสถานการณ์์ด้้านสิิทธิิมนุุษยชนของประเทศไทย ปีี 2566.
15การดำำ�เนิินการเปลี่่�ยนแปลงโทษประหารชีีวิิต แบ่่งเป็็น 3 ระยะ ได้้แก่่ ระยะที่่� 1 การปรัับอััตราโทษความผิิดบางประเภท จากที่่�มีี
โทษประหารชีีวิิตเป็็นโทษอััตราขั้้�นสููงสุุดประหารชีีวิิต ระยะที่่� 2 การยกเลิิกโทษประหารชีีวิิตในบางฐานความผิิดที่่�ไม่่เกี่่�ยวกัับชีีวิิต และระยะที่่� 3
การยกเลิิกโทษประหารชีีวิิตในฐานความผิิดที่่�เหลืือทั้้�งหมด.