รายงานการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทย และรายงานผลการปฏิบัติงานประจำ�ปี ๒๕๕๖
จากทรัพยากรธรรมชาติและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อม เพื่อให้ดำ�รงชีพอยู่ได้อย่างปกติและต่อเนื่องใน
สิ่ ง แวดล้ อ มที่ จ ะไม่ ก่ อ ให้ เ กิ ด อั น ตรายต่ อ สุ ข ภาพอนามั ย แต่ ค วามคุ้ ม ครองดั ง กล่ า วจะได้ รั บ ต่ อ เมื่ อ
หน่วยงานของรัฐต้องปฏิบัติหน้าที่ของตนตามที่กฎหมายกำ�หนด เช่น กรณีประชาชนตำ�บลหนองแหน
อำ � เภอพนมสารคาม จั ง หวั ด ฉะเชิ ง เทรา ที่ ไ ด้ รั บ ผลกระทบจากการลั ก ลอบ
ทิ้ ง ขยะและกากของเสี ย จากโรงงานอุ ต สาหกรรมลงในบ่ อ น้ำ � และบ่ อ ดิ น ร้ า ง
ทำ�ให้น้ำ�และดินปนเปื้อนสารเคมีและสารพิษสะสมเป็นเวลานาน ส่งกลิ่นเหม็น
และส่งผลกระทบด้านสุขภาพ สิ่งแวดล้อม ทำ�ให้สัตว์เลี้ยงและพืชผลทางการ
เกษตรของชาวบ้านเสียหายเป็นจำ�นวนมาก สภาพปัญหาที่เกิดขึ้น จากการ
ตรวจสอบพบว่าหน่วยงานรัฐละเลยที่จะแก้ไขปัญหาดังกล่าวให้ทันท่วงที ทั้งนี้
เนื่ อ งจากไม่ มี ร ะบบควบคุ ม ตรวจสอบกิ จ การรั บ กำ � จั ด ขยะและของเสี ย จาก
ภาคอุตสาหกรรมที่ได้มาตรฐาน และการไม่ตรวจสอบอย่างเคร่งครัดทำ�ให้เกิด
การลักลอบทิ้งขยะอันตรายปนเปื้อนสารเคมีและสารพิษในพื้นที่ต่างๆ และเมื่อ
เกิ ด ปั ญ หาขึ้ น หน่ ว ยงานด้ า นสาธารณสุ ข และสิ่ ง แวดล้ อ มที่ เ กี่ ย วข้ อ ง ไม่ ไ ด้
ตรวจสอบและพิสูจน์ทราบถึงสาเหตุของปัญหาและความร้ายแรงของผลกระทบ
ที่ เ กิ ด จากสารเคมี แ ละมลพิ ษ ดั ง กล่ า ว จนขณะนี้ ปั ญ หามลพิ ษ ในพื้ น ที่ ตำ � บล
หนองแหนยังไม่ได้รับแก้ไขและการฟื้นฟูให้กลับคืนมาเพื่อประชาชนในพื้นที่
สามารถดำ�รงชีวิตอย่างปกติสุข
ปัญหาการละเลยหน้าที่ของหน่วยงานรัฐที่เกี่ยวข้อง
ไม่เพียงสร้างผลกระทบแก่ประชาชน แต่เมื่อเกิดปัญหาดังกล่าวขึ้นและภาค
ประชาชนได้ลุกขึ้นมาค้นหาความจริงและต่อสู้เรียกร้องให้หน่วยงานดำ�เนินคดี
กับผู้กระทำ�ผิด การกระทำ�ดังกล่าวกลับสร้างความขัดแย้งระหว่างชาวบ้าน
หน่ ว ยงานรั ฐ และภาคเอกชนที่ ถู ก กล่ า วหา ส่ ง ผลเป็ น ความรุ น แรงถึ ง ขั้ น
การลอบทำ�ร้าย คุกคาม และฆาตกรรมนักต่อสู้เพื่อสิทธิชุมชน เช่น เหตุการณ์
ยิ ง ผู้ นำ � ชาวบ้ า นเสี ย ชี วิ ต ในพื้ น ที่ ตำ � บลหนองแหน อำ � เภอพนมสารคาม
จังหวัดฉะเชิงเทรา ซึ่งถือเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนขั้นรุนแรง
(๒.๓) กรณีเหมืองทองคำ�จังหวัดเลย
บริษัท ทุ่งคำ� จำ�กัด ได้ทำ�สัญญากับรัฐบาลไทย โดย
���ป็นสัญญาว่าด้วยการสำ�รวจและทำ�เหมืองแร่ทองคำ� แปลงที่สี่ พื้นที่น้ำ�คิวภูขุมทอง ในปี ๒๕๓๘ และนับแต่นั้นเป็นต้นมา บริษัทฯ ได้ยื่นขอประทานบัตร
เพื่ อ ทำ � เหมื อ งแร่ ท องคำ � ในพื้ น ที่ ตำ � บลเขาหลวง อำ � เภอวั ง สะพุ ง จั ง หวั ด เลย
กว่า ๑๐๐ แปลง โดยได้รับประทานบัตรและเริ่มทำ�เหมืองแล้ว ๖ แปลง ซึ่ง
61