42
รายงานการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทย และรายงานผลการปฏิบัติงานประจำ�ปี ๒๕๕๖
ศีลธรรมอันดีของประชาชน รวมทั้งกรณีการออกหมายเรียกบุคคลที่ถูกอ้างว่า เป็นผู้ที่โพสต์ข้อความ
บนสื่ อ สั ง คมออนไลน์ ที่ ทำ � ให้ ป ระชาชนเกิ ด ความตื่ น ตระหนก เป็ น เหตุ ใ ห้ อ งค์ ก รวิ ช าชี พ สื่ อ มวลชน
ออกมาแสดงความคิดเห็นว่า การโพสต์ข้อความบนสื่อสังคมออนไลน์ถือเป็นเสรีภาพการแสดงความคิดเห็น
ส่ ว นบุ ค คลตามสิ ท ธิ แ ละเสรี ภ าพที่ รั ฐ ธรรมนู ญ ได้ บั ญ ญั ติ รั บ รองและให้ ค วามคุ้ ม ครองไว้ มิ ไ ด้ มี เจตนา
ที่จะก่อให้เกิดความตื่นตระหนก หรือก่อให้เกิดความสับสนวุ่นวายในบ้านเมืองแต่อย่างใด
๓) การประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนด้านสิทธิ
ในการใช้เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็น
การแสดงความความเห็ น ของบุ ค คลและการนำ � เสนอข่ า ว
ของสื่อมวลชนเป็นเสรีภาพของบุคคลและสื่อมวลชนตามกฎหมายที่สามารถ
กระทำ � ได้ ถ้ า ไม่ ล ะเมิ ด สิ ท ธิ ข องผู้ อื่ น ตามรั ฐ ธรรมนู ญ แห่ ง ราชอาณาจั ก รไทย
พุ ท ธศั ก ราช ๒๕๕๐ มาตรา ๔๕–๔๘ ดั ง นั้ น การที่ สื่ อ มวลชนถู ก คุ ก คาม
จนทำ�ให้สื่อมวลชนต้องเสียชีวิตและได้รับบาดเจ็บ จึงเป็นหน้าที่ของรัฐที่จะ
ต้องมีมาตรการในการปกป้องคุ้มครองการทำ�หน้าที่สื่อมวลชนให้ได้รับความ
ปลอดภั ย รวมทั้ ง เร่ ง ติ ด ตามจั บ กุ ม คนร้ า ยมาลงโทษตามกฎหมายโดยเร็ ว
ในส่วนของสื่อมวลชนก็จะต้องทำ�หน้าที่นำ�เสนอข่าวสารและแสดงความคิดเห็น
โดยยึ ด มั่ น ในกรอบจริ ย ธรรมแห่ ง วิ ช าชี พ ไม่ นำ � เสนอข่ า วด้ ว ยความลำ � เอี ย ง
หรือมีอคติและไม่รอบด้าน จนทำ�ให้เกิดความแตกแยกขัดแย้งในสังคมไทย
ส่วนกรณีที่รัฐมีแนวคิดที่จะตรวจสอบการใช้งานโปรแกรมไลน์ และการโพสต์ข้อความ
บนสื่ อ สั ง คมออนไลน์ นั้ น รั ฐ จะต้ อ งระมั ด ระวั ง การใช้ อำ � นาจหน้ า ที่ ใ ห้ ส อดคล้ อ งกั บ รั ฐ ธรรมนู ญ แห่ ง
ราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๕๐ ที่ได้กำ�หนดว่าการใช้อำ�นาจโดยองค์กรของรัฐทุกองค์กร ต้อง
คำ�นึงถึงศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ สิทธิและเสรีภาพของบุคคลตามบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญ และเสรีภาพ
ในการสื่ อ สารถึ ง กั น โดยทางที่ ช อบด้ ว ยกฎหมายของบุ ค คลและมี เ สรี ภ าพในการแสดงความคิ ด เห็ น
การพูด การเขียน การพิมพ์ การโฆษณา และการสื่อความหมายโดยวิธีอื่น โดยเฉพาะจะต้องไม่เป็น
การก้ า วล่ ว งละเมิ ด สิ ท ธิ ข องบุ ค คลอื่ น นอกจากนี้ ตามกติ ก ��ระหว่ า งประเทศกติ ก าระหว่ า งประเทศ
ว่าด้วยสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง (ICCPR) ข้อ ๑๙ (๑) บุคคลทุกคนมีสิทธิที่จะมีความคิดเห็น
โดยปราศจากการแทรกแซง ซึ่งหากหน่วยงานของรัฐกระทำ�ละเมิดสิทธิของบุคคลอื่น ก็จะต้องรับผิดชอบ
และอาจถูกฟ้องร้องดำ�เนินคดีตามกฎหมายได้ อีกทั้งในข้อเท็จจริงแล้ว หน่วยงานของรัฐมีระบบในการ
สืบสวนหาข้อมูลในทางอื่นไม่ใช่เฉพาะไลน์ ดังนั้น การที่หน่วยงานของรัฐจะทำ�การตรวจสอบและออก
กฎเกณฑ์ควบคุมการใช้ไลน์โดยลำ�พังตนเอง โดยไม่ผ่านการตรวจสอบของศาลยุติธรรมจึงไม่ชอบด้วย
กฎหมาย