34
รายงานการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทย และรายงานผลการปฏิบัติงานประจำ�ปี ๒๕๕๖
นอกจากสนธิสัญญาหลักและพิธีสารดังกล่าวข้างต้นแล้ว ยังมีอนุสัญญาที่เกี่ยวกับสิทธิแรงงาน
ที่จัดทำ�ขึ้นในกรอบองค์การแรงงานระหว่างประเทศ (International Labour Orgainzation : ILO)
ที่ ป ระเทศไทยได้ ใ ห้ สั ต ยาบั น จำ � นวน ๑๕ ฉบั บ รวมทั้ ง มาตรฐานระหว่ า งประเทศด้ า นสิ ท ธิ ม นุ ษ ยชน
ในเรื่องต่างๆ ที่สหประชาชาติจัดทำ�ขึ้นเพื่อเป็นแนวทางให้ประเทศต่างๆ ยึดถือปฏิบัติ แม้ว่ามาตรฐาน
ดังกล่าวจะไม่มีผลผูกพันตามกฎหมายอย่างสนธิสัญญา แต่ก็เป็นแนวปฏิบัติที่ประเทศต่างๆ มักให้การ
ยอมรั บ โดยทั่ ว ไป จึ ง อาจนำ � มาใช้ ป ระกอบการประเมิ น สถานการณ์ สิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนในประเทศไทยได้
ตามความเหมาะสม
สำ�หรับกรอบการประเมินประการที่สองที่จะใช้พิจารณาว่า รัฐได้ดำ�เนินการส่งเสริมและคุ้มครอง
สิทธิมนุษยชนอย่างเพียงพอหรือไม่นั้น ประกอบด้วย หน้าที่หลักของรัฐ ๓ ประการ ได้แก่
F
การเคารพสิทธิ หมายถึง การที่รัฐไม่เข้าไปแทรกแซงการใช้สิทธิของประชาชน
F
การคุ้มครองสิทธิ หมายถึง การที่รัฐมีมาตรการดูแลไม่ให้เกิดการละเมิดสิทธิโดยบุคคล
ที่สาม หากเกิดการละเมิด รัฐต้องเข้ามาดูแลให้การคุ้มครอง
F
การทำ�ให้สิทธิเกิดผลในทางปฏิบัติ หมายถึง การที่รัฐต้องดำ�เนินการรับรองหรือประกัน
สิทธิของประชาชนด้วยการสร้างกรอบทางกฎหมายและนโยบาย รวมถึงการมีมาตรการต่างๆ
ที่จะช่วยให้ประชาชนได้รับรู้ถึงสิทธิดังกล่าว การช่วยให้ประชาชนสามารถเข้าถึงและได้ใช้
สิทธิและเสรีภาพที่ได้รับการรับรองในกฎหมายภายใน และตามพันธกรณีระหว่างประเทศ
ด้านสิทธิมนุษยชนของไทย
ในการจัดทำ�รายงานการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทยฉบับนี้ กสม. จะได้นำ�
กรอบการประเมินที่��ล่าวมาข้างต้นมาใช้ในวิเคราะห์ว่า รัฐได้ดำ�เนินการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิต่างๆ
ตามที่ปรากฏในรัฐธรรมนูญและกฎหมายภายในของประเทศ รวมทั้งในสนธิสัญญาระหว่างประเทศที่
ไทยเป็นภาคีมากน้อยเพียงใด และในกรณีที่เกิดการละเมิดสิทธิมนุษยชน เพื่อวิเคราะห์ว่าการละเมิด
สิทธิมนุษยชนนั้นเกิดจากสาเหตุใด รัฐได้เข้าไปดำ�เนินการแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นหรือไม่ อย่างไร และการ
ดำ�เนินการนั้นส่งผลให้ประชาชนได้รับการคุ้มครองสิทธิในทางปฏิบัติหรือไม่ เพียงใด หากการดำ�เนินการ
ของรัฐไม่เพียงพอ ก็เป็นหน้าที่ของ กสม. ในฐานะกลไกที่มีหน้าที่ในการตรวจสอบการดำ�เนินงานด้าน
สิ ท ธิมนุษ ยชนของรัฐ ที่จ ะต้องให้ข้อเสนอแนะแนวทางในการป้องกันและแก้ไขปัญหาต่อรัฐ บาลและ
หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้สิทธิต่างๆ ที่ได้รับการรับรองตามรัฐธรรมนูญและพันธกรณีระหว่างประเทศ
เกิดผลเป็นรูปธรรมอย่างแท้จริง