91
รายงานการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทย และรายงานผลการปฏิบัติงานประจำ�ปี ๒๕๕๕
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์สนับสนุนให้รัฐบาลไทยเข้าเป็นภาคีพิธีสารฉบับนี้
เพราะเห็นว่า กระบวนการรับเรื่องร้องเรียนตามพิธีสารจะช่วยให้การคุ้มครองเด็กตามอนุสัญญาว่าด้วย
สิทธิเด็กเกิดผลในทางปฏิบัติอย่างจริงจังมากขึ้น รวมทั้งจะช่วยกระตุ้นให้เกิดการปรับปรุงกระบวนการ
ภายในที่เกี่ยวข้องกับการคุ้มครองสิทธิเด็กตามอนุสัญญาฯ และยกระดับการด�ำเนินงานด้านเด็กของไทย
ให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากลมากยิ่งขึ้น ทั้งนี้ ประเทศไทยได้ลงนามและสัตยาบันพิธีสารนี้ เมื่อวันที่
๒๕ กันยายน ๒๕๕๕
แม้ในขณะนี้ พิธีสารเลือกรับฯ อาจจะยังไม่มีผลบังคับใช้ เนื่องจากยังมีรัฐภาคีลงนามไม่ครบ
๑๐ ประเทศ มีเพียงประเทศไทยและกาบองที่ได้ลงนาม แต่ กสม. ในฐานะกลไกอิสระเพื่อการรับเรื่อง
และตรวจสอบการร้องเรียนกรณีละเมิดสิทธิเด็กตามพิธีสารเลือกรับฯ ได้เตรียมความพร้อมโดยการจัด
สัมมนา แกนน�ำเครือข่ายสตรีในท้องถิ่น เพื่อเผยแพร่ความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับการด�ำเนินการภายใต้
พิธีสารเลือกรับฯ ดังกล่าว และร่วมรับฟังข้อคิดเห็น ข้อเสนอแนะแนวทางและรูปแบบความร่วมมือในการ
จัดตั้งกลไกการรับเรื่องร้องเรียนจากเด็กที่ถูกละเมิดในท้องถิ่นด้วย หากคณะกรรมการสิทธิเด็กแห่ง
สหประชาชาติพิจารณาแล้วเห็นว่า มีการละเมิดสิทธิเด็กก็จะส่งข้อเสนอแนะให้แก่รัฐภาคี เพื่อด�ำเนิน
มาตรการช่วยเหลือเยียวยาเด็กตามที่เห็นสมควรต่อไป
(๔) การริเริ่มปล่อยเด็กไร้รัฐ พร้อมสมาชิกครอบครัวให้เป็นอิสระ
พ้นจากการกักกันในสถานกักกันคนต่างด้าวเป็นครั้งแรก
กสม. ร่ ว มกั บ ส� ำ นั ก งานตรวจคนเข้ า เมื อ งและและมู ล นิ ธิ ไ ทยเพื่ อ คนมี ป ั ญ หาสิ ท ธิ แ ละ
สถานะบุคคลด�ำเนินการปล่อยตัวเด็กไร้รัฐ พร้อมสมาชิกครอบครัวซึ่งเป็นผู้ลี้ภัยและผู้แสวงหาที่ลี้ภัยให้
เป็นอิสระพ้นจากการกักกันในสถานกักกันคนต่างด้าวเป็นครั้งแรก โดยคนกลุ่มนี้สามารถอยู่ในประเทศไทย
ได้อย่างถูกกฎหมาย ขณะรอการเดินทางไปตั้งถิ่นฐานในประเทศที่สาม ซึ่งด�ำเนินการภายใต้หลักเกณฑ์
การประกันตัว ตามมาตรา ๕๔ ของพระราชบัญญัติคนเข้าเมือง พ.ศ. ๒๕๒๒
(๕) การเสนอข้อเสนอแนะต่อส�ำนักงานตรวจคนเข้าเมือง เพื่อส่งเสริม ปกป้อง
และคุ้มครองสิทธิเด็ก โดยเฉพาะเด็กไร้รัฐ ไร้สัญชาติ ผู้ล้ภี ัยที่เป็นเด็ก
และเด็กพร้อมครอบครัวที่อยู่ในสถานกักกัน
กสม. ได้จัดท�ำข้อเสนอแนะต่อส�ำนักงานตรวจคนเข้าเมือง เพื่อช่วยลดปัญหาแออัดของ
ห้องกักและลดค่าใช้จ่ายในการดูแลกลุ่มบุคคลและครอบครัว ซึ่งรวมหมายถึงเด็กที่มากับพ่อแม่ ซึ่งเป็น
ปัญหาที่ส�ำนักงานตรวจคนเข้าเมืองต้องประสบมาโดยตลอด โดยข้อเสนอแนะให้จ�ำแนกคนเข้าเมืองที่มี
สถานภาพทางกฎหมายที่แตกต่างกันเป็น ๓ กลุ่ม ได้แก่ (๑) กลุ่มผู้เข้าเมืองที่เป็นผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์
(๒) กลุ่มผู้ลี้ภัย และ (๓) กลุ่มแรงงานต่างด้าวที่ได้รับการผ่อนผันให้อยู่ในราชอาณาจักรและให้ท�ำงาน
ได้กล่าวคือ กลุ่ม (๑) และ (๓) ไม่ได้ละเมิดพระราชบัญญัติคนเข้าเมือง พ.ศ. ๒๕๒๒ ดังนั้น ส�ำนักงาน