72
รายงานการศึกษาวิจัย บทบาทของสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
ในการคุ้มครองการละเมิดสิทธิมนุษยชนของภาคเอกชน
สิทธิมนุษยชน อีกทั้งยังเป็นการสร้างแรงจูงใจให้ภาคเอกชนโดยรวม เห็นความสำ�คัญ
กับประเด็นสิทธิมนุษยชนมากขึ้น ทั้งนี้ เพื่อลดความเสี่ยงด้านชื่อเสียง (reputation
risk) ตลอดจนเพิ่มแรงกดดันจากคู่แข่งในธุรกิจเดียวกัน (peer pressure) ทางอ้อม
ให้แข่งกันหันมาให้ความสำ�คัญกับการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนอย่างจริงจัง เพื่อหลีกเลี่ยง
การถูกเปิดเผยเมื่อมีการตรวจสอบจาก กสม.
4.
สร้างกลไกความร่วมมือกับหน่วยงานกำ�กับดูแลเอกชนในไทย
กสม. ควรหารื อ กั บ หน่ ว ยงานที่ มี บ ทบาทกำ � กั บ ดู แ ลภาคเอกชน เช่ น สำ � นั ก งาน
คณะกรรมการกำ�กับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) ตลาดหลักทรัพย์แห่ง
ประเทศไทย สมาคมส่งเสริมสถาบันกรรมการบริษทั ไทย (IOD) สมาคมบริษทั จดทะเบียนไทย
สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย สภาหอการค้าแห่งประเทศไทย และสมาคม
ธนาคารไทย เป็นต้น เพื่อขับเน้นประเด็นธุรกิจกับสิทธิมนุษยชนให้เป็นที่ตระหนัก
ในวงกว้างมากขึ้น อาทิ การส่งเสริม���ารจัดการด้านสิทธิมนุษยชนในภาคเอกชน
โดยอาจใช้แนวปฏิบัติสำ�หรับการจัดการด้านสิทธิมนุษยชนและรายการตรวจสอบ
(Human Rights Management and Check List) ของ กสม. เกาหลีใต้ เป็นแม่แบบ
ในการประยุกต์ใช้สำ�หรับบริษัทไทย (อ่านรายละเอียดแนวปฏิบัติดังกล่าว ฉบับปรับปรุง
ล่าสุดปี 2558 ได้ในภาคผนวกของรายงานฉบับนี้)
5.
ความร่วมมือกับองค์กรภาคเอกชนระหว่างประเทศ
กสม. ควรพิจารณาหารือกับองค์กรภาคเอกชนระหว่างประเทศที่มีบทบาทในการ
สร้างความตื่นตัวและตระหนักในประเด็นสิทธิมนุษยชนของภาคธุรกิจ และร่วมมือกัน
ยกระดับการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนในไทย
6.
การจัดทำ�แผนปฏิบัติการระดับชาติว่าด้วยธุรกิจ
และสิทธิมนุษยชน (NAP)
กสม. ควรพิจารณาริเริ่มให้เกิดกระบวนการจัดทำ�แผนปฏิบัติการแห่งชาติว่าด้วย
ธุรกิจและสิทธิมนุษยชน (National Action Plan on Business and Human Rights
- NAP) เพื่อใช้เป็น “เครื่องมือ” ในการเริ่มสร้างความตระหนัก และการมีส่วนร่วม
จากภาคส่วนต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง ทั้งภาคธุรกิจ รัฐ และประชาสังคม ทั้งนี้ ปัจจุบันมี
ประเทศไม่ต่ำ�กว่า 35 ประเทศทั่วโลกที่จัดทำ�และเผยแพร่ NAP แล้ว หรืออยู่ระหว่าง
กระบวนการจัดทำ� ดังแผนภาพต่อไปนี้