รายงานการศึ รายงานการศึกกษาวิ ษาวิจจัยัยบทบาทของสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ในการคุ้มครองการละเมิดสิทธิมนุษยชนของภาคเอกชน จากการทบทวนบทบาทหน้าที่ของ กสม. และบทบาทหน้าที่ของ สถาบันสิทธิมนุษยชนในประเทศต่างๆ ในประเด็นธุรกิจกับสิทธิมนุษยชน คณะวิจัยมีข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย ดังต่อไปนี้ 1 การส่ ง เสริ ม และประยุ ก ต์ ใช้ อ งค์ ค วามรู้ เ กี่ ย วกั บ ธุ ร กิ จ และสิ ท ธิ ม นุ ษ ยชน โดยควรส่งเสริมองค์ความรู้เกี่ยวกับชุดหลักการและมาตรฐานต่างๆ ที่เกี่ยวกับ การแสดงความรับผิดชอบของธุรกิจต่อสังคม (CSR) ที่ล้วนมีสาระสำ�คัญ ในการเคารพสิทธิมนุษยชน หรือมาตรฐานที่เกี่ยวกับความยั่งยืนของธุรกิจ แก่เจ้าหน้าที่สำ�หรับใช้ในการปฏิบัติงาน 2 3 การจั ด ทำ � ฐานข้ อ มู ล การละเมิ ด สิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนโดยภาคเอกชน เพื่ อ ใช้ เ ป็ น เครื่องมือของ กสม. และสำ�นักงาน กสม. ในกระบวนการเจรจาไกล่เกลี่ย เยียวยา และเสนอแนะต่อภาคเอกชน ตามระดับความเหมาะสมของสถานการณ์แต่ละกรณี 4 5 สร้างกลไกความร่วมมือกับหน่วยงานกำ�กับดูแลภาคเอกชนในไทย โดยการ หารือกับหน่วยงานที่มีบทบาทกำ�กับดูแลภาคเอกชน เพื่อขับเน้นประเด็นธุรกิจ กับสิทธิมนุษยชนให้เป็นที่ตระหนักในวงกว้างมากขึ้น 6 การเผยแพร่ผลการตรวจสอบ และจัดทำ�ข้อเสนอแนะต่อบริษัท เพื่อเปิดโอกาส ให้ประชาชนได้เข้าถึงข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการละเมิดสิทธิมนุษยชน อีกทั้ง ยังเป็นการสร้างแรงจูงใจให้ภาคเอกชนโดยรวมให้เห็นความสำ�คัญกับประเด็น สิทธิมนุษยชนมากขึ้น ความร่วมมือกับองค์กรภาคเอกชนระหว่างประเทศ โดยการพิจารณาหารือ กับองค์กรภาคเอกชนระหว่���งประเทศที่มีบทบาทในการสร้างความตื่นตัว และตระหนักในประเด็นสิทธิมนุษยชนของภาคธุรกิจ การจัดทำ�แผนปฏิบัติการระดับชาติว่าด้วยธุรกิจและสิทธิมนุษยชน (National Action Plan on Business and Human Rights - NAP) โดยการพิจารณา ริ เริ่ ม ให้ เ กิ ด กระบวนการจั ด ทำ � แผนปฏิ บั ติ ก ารแห่ ง ชาติ ว่ า ด้ ว ยธุ ร กิ จ และ สิทธิมนุษยชน (NAP) เพื่อใช้เป็น “เครื่องมือ” ในการเริ่มสร้างความตระหนัก และการมี ส่ ว นร่ ว มจากภาคส่ ว นต่ า งๆ ที่ เ กี่ ย วข้ อ ง ทั้ ง ภาคธุ ร กิ จ รั ฐ และ ประชาสังคม ทั้งนี้ ปัจจุบันมีประเทศไม่ต่ำ�กว่า 35 ประเทศทั่วโลกที่จัดทำ�และ เผยแพร่ NAP แล้ว หรืออยู่ระหว่างกระบวนการจัดทำ� ดังแผนภาพต่อไปนี้ 11