ประเด็น
ความก้าวหน้าทาง
สิทธิด้านสุขภาพ
นโยบาย กฎหมาย
มาตรการ และกลไกต่าง ๆ
รายละเอียด
• กลไกเครื อ ข่ า ยอาสาสมั ค รจิ ต อาสา
ราชประชาสมาสัย และจิตอาสาประชารัฐ
ภายใต้กองทุนหลักประกันสุขภาพระดับ
ท้องถิ่นหรือระดับพื้นที่ ร่วมกับองค์การ
บริหารส่วนต�ำบล
• แอพพลิเคชัน “Midfit” โดยกรมสุขภาพ
จิต กระทรวงสาธารณสุข
เป็นกลไกภายใต้กองทุนหลักประกันสุขภาพระดับท้องถิน่ หรือ
ระดับพืน้ ที่ ร่วมกับองค์การบริหารส่วนต�ำบล ของส�ำนักงาน
หลักประกันสุขภาพแห่งชาติที่ท�ำให้กลุ่มผู้สูงอายุติดเตียง
ซึ่งเป็นหนึ่งในกลุ่มที่เข้าไม่ถึงบริการ (underutilization)
ได้เข้าถึงสิทธิในการเข้ารับบริการของรัฐได้ ๑๔๙
เนื่ อ งจากสภาพสั ง คมปั จ จุ บั น มี ผู ้ ป ่ ว ยเป็ น โรคซึ ม เศร้ า
มากขึน้ โดยพบว่ามีผปู้ ว่ ยทัง้ สิน้ ๑,๕๐๐,๐๐๐ คน และมีเพียง
ร้อยละ ๕๐ ของจ�ำนวนดังกล่าวทีเ่ ข้าถึงการรักษา กระทรวง
สาธารณสุข โดยกรมสุขภาพจิต ได้พัฒนาแอพพลิเคชั่น
ดังกล่าวให้ประชาชนเป็นช่องทางหนึง่ ในการเข้าถึงสิทธิในการ
รับบริการ โดยไม่มีค่าใช้จ่าย และเป็นการช่วยคัดกรอง
ในเบื้องต้น รวมถึงให้ค�ำแนะน�ำในการดูแล ๑๕๐
ภายใต้โครงการ “เจ็บป่วยฉุกเฉินวิกฤต มีสทิ ธิทกุ ที”่ (Universal
Coverage for Emergency Patients : UCEP) โดยกระทรวง
สาธารณสุขร่วมกับส�ำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ
ส�ำนักงานประกันสังคม กรมบัญชีกลาง และสถาบันการ
แพทย์ฉุกเฉินแห่งชาติ ท�ำให้ประชาชนสามารถเข้ารับการ
รักษาพยาบาลในกรณีฉกุ เฉินและอุบตั เิ หตุ ณ สถานพยาบาล
ใด ๆ โดยไม่มกี ารเก็บค่าใช้จา่ ยใน ๗๒ ชัว่ โมงแรก โดยมีศนู ย์
ประสานคุ้มครองสิทธิที่สถาบันการแพทย์ฉุกเฉินและมีผล
ตั้งแต่วันที่ ๑ เมษายน ๒๕๖๐ ตามประกาศกระทรวงฯ ๑๕๕
การเข้าถึงสิทธิการรับบริการในกรณีฉกุ เฉิน
และกรณีอุบัติเหตุ๑๕๑
• ประกาศกระทรวงสาธารณสุ ข เรื่ อ ง
ก�ำหนดผู้ป่วยฉุกเฉิน ๑๕๒
• ประกาศกระทรวงสาธารณสุ ข เรื่ อ ง
หลั ก เกณฑ์ วิ ธี ก าร และเงื่ อ นไขการ
ก� ำ หนดค่ า ใช้ จ ่ า ยในการด� ำ เนิ น การ
ผู้ป่วยฉุกเฉินวิกฤต ๑๕๓
• ประกาศกระทรวงสาธารณสุ ข เรื่ อ ง
หลั ก เกณฑ์ วิ ธี ก าร และเงื่ อ นไขการ
ช่วยเหลือเยียวยาแก่ผปู้ ว่ ยฉุกเฉิน การระดม
ทรัพยากรและมีส่วนร่วมในการช่วยเหลือ
เยียวยาและการจัดให้มกี ารส่งต่อผูป้ ว่ ยไปยัง
สถานพยาบาลอื่น ๑๕๔
๑๔๙ ประชาไทย. (๒๕๖๐). สปสช.หนุน จิตอาสาราชประชาสมาสัย กลไกสู่การดูแลสุขภาพประชาชน. สืบค้นจาก http://prachtai.com/journal/2017/09/73433
๑๕๐ สถานีโทรทัศน์กองทัพบกช่อง ๗. (๒๕๖๐). แพทย์เผยสถิติคนไทยป่วยเป็น “โรคซึมเศร้า” เพิ่มขึ้นทุกปี. สืบค้นจาก http://news.ch7.com/detail/241621
๑๕๑ โดยผลการด�ำเนินงานตั้งแต่เริ่มโครงการเมื่อวันที่ ๑ เม.ย.๒๕๖๐ – ๓๐ กันยายน ๒๕๖๐ มีจ�ำนวนผู้ป่วยขอใช้สิทธิ ๑๕,๒๔๓ ราย เป็นผู้ป่วยที่เข้าเกณฑ์ ๖,๗๕๗ รายหรือประมาณร้อยละ
๔๔ ในจ�ำนวนนี้อยู่ในพื้นที่กรุงเทพมหานคร ๓,๑๑๗ ราย ส่วนใหญ่เป็นการใช้สิทธิผ่านระบบหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า. ส�ำนักข่าว Hfocus เจาะลึกระบบสุขภาพ. (๒๕๖๐). สธ.ให้
รพ.ช่วยประชาสัมพันธ์อาการวิกฤตฉุกเฉินเกณฑ์ UCEP. สืบค้นจาก www.hfocus.org/content/2017/11/14842
๑๕๒ ส�ำนักงานคณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของราชการ. (๒๕๖๐). ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่องก�ำหนดผู้ป่วยฉุกเฉิน. สืบค้นจาก www.oic.go.th/FILEWEB/CABINFOCENTER15/
DRAWER053/GENERAL/DATA0000/00000259.PDF
๑๕๓ ส�ำนักงานคณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของราชการ. (๒๕๖๐). ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่องหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขการก�ำหนดค่าใช้จ่ายในการด�ำเนินการผู้ป่วยฉุกเฉินวิกฤต.
สืบค้นจาก www.oic.go.th/FILEWEB/CABINFOCENTER15/DRAWER053/GENERAL/DATA0000/00000261.PDF
๑๕๔ สถาบันการแพทย์ฉกุ เฉินแห่งชาติ. (๒๕๖๐). ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรือ่ ง หลักเกณฑ์ วิธกี าร และเงือ่ นไขการช่วยเหลือเยียวยาแก่ผปู้ ว่ ยฉุกเฉิน การระดมทรัพยากรและมีสว่ นร่วมใน
การเยียวยาแก่ผปู้ ว่ ยฉุกเฉิน และการจัดให้มกี ารส่งต่อผูป้ ว่ ยไปยังสถานพยาบาลอืน่ . สืบค้นจาก www.niems.go.th/th/Upload/File/256005102139385248_xY4njG5pm7oWurUL.
pdf
๑๕๕ หน้า ๔๐ สรุปผลการด�ำเนินงาน คณะกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ ด้านสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อม สภาขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ.
118 | รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๐