แนวคิดและกลไกด้านสิทธิมนุษยชน ระดับระหว่างประเทศและภูมิภาค บทที่ ๒ มีวัตถุประสงค์ในการวิเคราะห์แนวคิดและพันธกรณีด้านสิทธิมนุษยชน โดยแบ่งออกเป็นสองระดับ คือ ระดับระหว่างประเทศและระดับภูมิภาค โดยข้อมูลกลไกสิทธิมนุษยชนของภูมิภาคอื่นมีความเกี่ยวข้องโดยตรงในการ เปรียบเทียบกับพัฒนาการกลไกสิทธิมนุษยชนในอาเซียนซึ่งจะวิเคราะห์ในบทต่อไป การเข้าสู่ประชาคมอาเซียนในปี พ.ศ. ๒๕๕๘ ถือเป็นโอกาสในการพัฒนาของอาเซียน โดยเฉพาะการเพิ่มพูน ความมั่งคั่งของภูมิภาคผ่านการเติบโตทางเศรษฐกิจ อย่างไรก็ตาม การเข้าสู่ประชาคมอาเซียนมักถูกสะท้อนในประเด็น เกี่ยวกับด้านเศรษฐกิจเป็นหลัก ในขณะที่ประเด็นด้านอื่น ๆ มักถูกให้ความส�ำคัญรองลงมา ประเด็นด้านสิทธิมนุษยชน เป็นอีกหนึ่งประเด็นที่มักถูกมองข้ามทั้งที่ในความเป็นจริงประเด็นด้านสิทธิมนุษยชนมีความส�ำคัญต่อการเข้าสู่ประชาคม อาเซียนไม่น้อยกว่าประเด็นด้านเศรษฐกิจ สิทธิมนุษยชนเป็นเสมือนตัวประสานและเชื่อมโยงบุคคลที่มีความแตกต่าง หลากหลายให้สามารถอยู่ร่วมกันภายใต้ประชาคมเดียวกันโดยการอาศัยการเคารพสิทธิของกันและกัน ทั้งการเคารพสิทธิ ระหว่างบุคคลต่อบุคคล และการเคารพสิทธิของบุคคลโดยรัฐ ซึ่งหมายรวมถึงรัฐที่เป็นประเทศสมาชิกของอาเซียนและ ประชาคมอาเซียนเอง ดังนั้น จึงอาจกล่าวได้ว่าสิทธิมนุษยชนมีความส�ำคัญอย่างยิ่งในฐานะพื้นฐานของการก่อตั้งและการ ธ�ำรงอยู่ของประชาคม ๒.๑ แนวความคิดสิทธิมนุษยชน สิทธิมนุษยชน หรือสิทธิของความเป็นมนุษย์ เป็นแนวคิดที่ถูกน�ำมาใช้อย่างแพร่หลายภายหลังการก่อตั้ง องค์กรสหประชาชาติในปี พ.ศ. ๒๔๘๘ กฎบัตรแห่งสหประชาชาติ (United Nations Charter) เป็นเสมือนพื้นฐานแรกสุด ของการพัฒนาด้านสิทธิมนุษยชนในระดับระหว่างประเทศ แม้ในกฎบัตรสหประชาชาติ (United Nations Charter) มิได้ กล่าวถึงความหมายของสิทธิมนุษยชนโดยตรง แต่ได้มีการรวมเอาประเด็นดังกล่าวไว้ในบทบัญญัติของกฎบัตรหลายแห่ง 24 ส�ำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ