092
ท�ำประมงของราษฎร ท�ำลายแหล่งปะการัง และมีน�้ำมันเตา
รั่วไหลลงสู่ทะเล คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติได้มี
ข้อเสนอแนะในการเยียวยากรณีดังกล่าว โดยให้บริษัทเดินเรือ
บรรทุกน�้ำมันที่ก่อให้เกิดความเสียหายแก่อุปกรณ์ท�ำประมง
ของราษฎรพิจารณาจ่ายเงินค่าชดเชยเยียวยาความเสียหาย
โดยค�ำนึงถึงระยะเวลาที่ราษฎรต้องขาดรายได้เลี้ยงชีพเพราะ
ไม่มอี ปุ กรณ์ทำ� ประมง ผลการเยียวยาในกรณีดงั กล่าวปรากฏว่า
การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทยได้เป็นตัวกลางการประสาน
งานและนัดหมายผูท้ มี่ สี ว่ นได้เสียทีเ่ กีย่ วข้องทัง้ หมดมาพิจารณา
ความเสียหายที่เกิดขึ้นทั้งในส่วนของค่าเสียหายของอุปกรณ์
ท�ำประมง และค่าชดเชยเยียวยาความเสียหายโดยค�ำนึงถึง
ระยะเวลาที่ราษฎรต้องขาดรายได้เลี้ยงชีพ เพราะไม่มีอุปกรณ์
ท�ำประมง โดยให้เจรจาตกลงให้แล้วเสร็จภายใน 7 วันท�ำการ
เพื่อให้ผู้เสียหายได้รับค่าชดเชยจากบริษัท
2) สิทธิของบุคคลในทรัพย์สินอันเกี่ยวเนื่องกับสิทธิ
ชุมชน กรณีโครงการก่อสร้างอ่างเก็บน�้ำโปร่งขุนเพชรของ
กรมชลประทานในพื้นที่ป่าอ�ำเภอหนองบัวระเหว และอ�ำเภอ
เทพสถิต จังหวัดชัยภูมิ ส่งผลกระทบต่อราษฎรโดยรอบพื้นที่
โครงการ โดยไม่มีมาตรการรองรับให้ความช่วยเหลือในเรื่อง
การย้ายทีอ่ ยูอ่ าศัยและทีด่ นิ ท�ำกิน คณะกรรมการสิทธิมนุษยชน
แห่งชาติได้มขี อ้ เสนอแนะต่อผูว้ า่ ราชการจังหวัดชัยภูมิ ในฐานะ
ประธานอนุกรรมการแก้ไขปัญหาเกษตรกรที่ได้รับผลกระทบ
จากการก่อสร้างโครงการโปร่งขุนเพชร จังหวัดชัยภูมิ กระทรวง
เกษตรและสหกรณ์ และกรมชลประทาน ร่วมกันเร่งรัดด�ำเนิน
การตรวจสอบข้อเท็จจริงและแก้ไขปัญหาโดยค�ำนึงถึงความ
เสียหายของราษฎรผู้ได้รับผลกระทบในเรื่องที่อยู่อาศัย ผลการ
แก้ไขปัญหากรณีดังกล่าวปรากฏว่า กรมชลประทานพร้อม
ส่วนราชการทีเ่ กีย่ วข้องได้ประชุมและลงพืน้ ทีต่ รวจสอบข้อเท็จ
จริงเกี่ยวกับรายชื่อผู้ครอบครองที่ดินและทรัพย์สิน การเข้าอยู่
อาศัย และส�ำนักนายกรัฐมนตรีได้มีค�ำสั่งที่ 6/2563 ลงวันที่
31 มกราคม 2563 แต่งตัง้ คณะท�ำงานตรวจสอบคุณสมบัตแิ ละ
จัดหาที่ดินกรณีโครงการอ่างเก็บน�้ำโปร่งขุนเพชร
Unregulated Fishing: IUU Fishing) พร้อมกับเตือนให้
คณะรัฐมนตรี กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และหน่วยงานของรัฐ
ทีเ่ กีย่ วข้องด�ำเนินการแก้ไขข้อกล่าวหาดังกล่าว มิฉะนัน้ สหภาพ
ยุโรปอาจตัดความสัมพันธ์ทางการค้า โดยเฉพาะสินค้าสัตว์น�้ำ
แม้คณะรัฐมนตรี กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จะแก้ไขปัญหา
เพื่อให้การท�ำประมงสามารถด�ำเนินการได้อย่างยั่งยืนและ
เป็ น ระบบ อั น เป็ น การยกระดั บ มาตรฐานการประมงของ
ประเทศไทยให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากล แต่การด�ำเนินการ
ดังกล่าวยังขาดความเข้าใจในหลายประเด็น โดยเฉพาะบริบท
ของประมงวิถีไทย อีกทั้งเป็นการแก้ไขปัญหาที่ไม่เป็นธรรม
ก่อให้เกิดภาระเกินความจ�ำเป็นในการประกอบอาชีพประมง
อันเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนต่อผู้ร้องและสมาชิกสมาคมฯ
ซึ่งเป็นผู้ประกอบอาชีพท�ำประมง
คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติได้มีข้อเสนอแนะ
ในการเยียวยากรณีดังกล่าวต่อคณะรัฐมนตรี กระทรวงเกษตร
และสหกรณ์ และคณะกรรมการนโยบายการประมงแห่งชาติ
ควรร่วมกันแก้ไขปัญหาอย่างเป็นระบบ ด้วยการเปิดโอกาส
ให้ผปู้ ระกอบอาชีพประมงทุกกลุม่ รวมทัง้ ประชาชนและชุมชน
ในท้องถิ่นที่เกี่ยวข้องซึ่งได้รับผลกระทบจากกฎหมายและ
นโยบายแก้ไขปัญหาการท�ำประมงทีผ่ ดิ กฎหมาย ขาดการรายงาน
และไร้การควบคุม(IUU Fishing) ตัง้ แต่ปี 2558 เป็นต้นมา หากมี
กรณีใดที่ต้องด�ำเนินการเยียวยาความเดือดร้อนหรือความ
เสี ย หายให้ แ ก่ ป ระชาชนหรื อ ชุ ม ชนที่ ไ ด้ รั บ ผลกระทบควร
ด�ำเนินการอย่างเป็นธรรมและโดยไม่ชักช้า ผลการเยียวยา
ความเดือดร้อนให้กบั ผูป้ ระกอบอาชีพประมงทีไ่ ด้รบั ผลกระทบ
ปรากฏว่ า ได้ มี ก ารด� ำ เนิ น การทั้ ง ในระดั บ กรม กระทรวง
คณะกรรมการนโยบายการประมงแห่งชาติ ร่วมกับหน่วยงาน
ที่ เ กี่ ย วข้ อ ง เช่ น การน� ำ เรื อ ประมงออกนอกระบบ และ
การทรัพยากรประมงทะเลที่ยั่งยืน ระยะที่ 1 (ระยะเร่งด่วน)
การชดเชยเยียวยาเจ้าของเรือที่ได้รับผลกระทบจากมาตรการ
ของรัฐ การแก้ไขปัญหาการขาดแคลนแรงงานในภาคประมง
การแก้ ไ ขกฎระเบี ย บที่ เ ป็ น ปั ญ หาในการปฏิ บั ติ ที่ ส ่ ง ผล
กระทบกับชาวประมง และโครงการสินเชือ่ เพือ่ เสริมสภาพคล่อง
ผู้ประกอบการประมง เป็นต้น
3) เสรี ภ าพในการประกอบอาชี พ กรณี สื บ เนื่ อ ง
จากข้อกล่าวหาของสหภาพยุโรป เมื่อเดือนเมษายน 2558
4) การประสานการคุ ้ ม ครองสิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนกั บ
ที่กล่าวหาว่าประเทศไทยมีการท�ำประมงที่ผิดกฎหมายขาด หน่วยงานภาครัฐ องค์กรเอกชน ภาคประชาสังคม หรือบุคคล
การรายงาน และไร้การควบคุม (Illegal, Unreported and ในการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนในปีงบประมาณ พ.ศ. 2563