068
การด�ำเนินการ (ต่อ)
บุคคลทีถ่ กู ด�ำเนินคดีในข้อบุกรุกพืน้ ทีอ่ ทุ ยานแห่งชาติหรือป่าสงวนตามประเด็นในค�ำร้องนี้
จึงเป็นเพียงส่วนหนึ่งของการพิจารณาของศาลยุติธรรมที่จะพิจารณาและพิพากษาในการ
กระท�ำของผู้ที่ถูกกล่าวหาว่าเป็นผู้กระท�ำความผิดเท่านั้น ดังนั้น จึงยังไม่อาจถือได้ว่า
เป็นการกระท�ำหรือการละเลยการกระท�ำอันเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนแก่บคุ คลดังกล่าว
จึงมีมติให้ยุติเรื่อง อย่างไรก็ตาม ประเด็นการก�ำหนดค่าเสียหายให้แก่ผู้ถูกร้องซึ่งฟ้องคดี
บุคคลทีถ่ กู ด�ำเนินคดีในข้อหาบุกรุกพืน้ ทีอ่ ทุ ยานแห่งชาติหรือป่าสงวน ตามพระราชบัญญัติ
ส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535 มาตรา 97 นั้น กรมอุทยาน
แห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืชเป็นหน่วยงานที่มีอ�ำนาจหน้าที่ในการดูแลรักษาและป้องกัน
ทรัพยากรป่าไม้ในพื้นที่อุทยานแห่งชาติ เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า และเขตห้ามล่าสัตว์ป่า และ
มีอำ� นาจฟ้องเรียกค่าเสียหายจากผูท้ ำ� ลาย หรือท�ำให้สญู หายหรือเสียหายแก่ทรัพยากรป่าไม้
อันเป็นทรัพยากรธรรมชาติซึ่งเป็นของรัฐหรือเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน ในการ
ด�ำเนินการคิดค่าเสียหายทางแพ่ง เจ้าหน้าที่กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช
จะต้องมีการคิดค�ำนวณเพื่อให้ทราบจ�ำนวนค่าเสียหายที่จะน�ำไปฟ้องต่อศาลยุติธรรม
โดยกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืชได้น�ำหลักเกณฑ์การคิดค�ำนวณค่าเสียหาย
จากการก�ำหนดค่าเสียหายที่ตายตัวตามเนื้อที่ของป่าที่ถูกท�ำลายมาเป็นการใช้แบบจ�ำลอง
ส�ำหรับประเมินค่าเสียหายทางสิง่ แวดล้อมบางประการหลังการท�ำลายป่าไม้ แต่การก�ำหนด
ค่าเสียหายแก่บคุ คลทีถ่ กู ด�ำเนินคดีในข้อหาบุกรุกพืน้ ทีอ่ ทุ ยานแ���่งชาติหรือป่าสงวนจะต้อง
ใช้เท่าใดนั้น ศาลที่พิจารณาจะเป็นผู้ก�ำหนดตามควรแก่พฤติการณ์และความร้ายแรงแห่ง
การละเมิดตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ จึงย่อมท�ำให้เชือ่ ได้วา่ แบบจ�ำลองดังกล่าว
ของกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ยังคงมีข้อโต้แย้งและขาดความน่าเชื่อถือ
ทางวิชาการในการทีจ่ ะน�ำไปเป็นหลักเกณฑ์ในการคิดค�ำนวณค่าเสียหายตามพระราชบัญญัติ
ส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิง่ แวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535 มาตรา 97 ให้เกิดความเป็นธรรม
แก่ผู้ที่ถูกกล่าวหาและด�ำเนินคดี จึงให้มีข้อเสนอแนะมาตรการหรือแนวทางในการส่งเสริม
และคุ้มครองสิทธิมนุษยชนต่อกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
ข้อเสนอแนะมาตรการ
หรือแนวทางในการ
ส่งเสริมและคุ้มครอง
สิทธิมนุษยชน
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิง่ แวดล้อม และกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ปา่ และ
พันธุพ์ ชื ควรศึกษาและทบทวนงานวิจยั ว่าด้วยความเสียหายด้านสิง่ แวดล้อมของกรมอุทยาน
แห่งชาติ สัตว์ปา่ และพันธุพ์ ชื และหลักเกณฑ์การค�ำนวณค่าเสียหายจากผูท้ ำ� ลาย หรือท�ำให้
สูญหายหรือเสียหายแก่ทรัพยากรป่าไม้ อันเป็นทรัพยากรธรรมชาติ ซึ่งเป็นของรัฐหรือ
เป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน ตามพระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อม
แห่ ง ชาติ พ.ศ. 2535 มาตรา 97 ตลอดจนแบบจ� ำ ลองส� ำ หรั บ ประเมิ น ค่ า เสี ย หาย
ทางสิ่งแวดล้อมบางประการหลังการท�ำลายป่าไม้ ให้มีความถูกต้องตามหลักวิชาการ
มีความเหมาะสมกับสถานการณ์และข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้น เพื่อให้เกิดความเป็นธรรมแก่
ผู้ที่ถูกด�ำเนินคดีต่อไป