รายงานผลการประเมินสถานการณ์
ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี 2565
รับรองจากคณะกรรมการ 3 ฝ่าย เนือ่ งจากถูกพิจารณาว่า
บุคคลในครอบครัวอาจมีสว่ นเกีย่ วข้องกับการก่อเหตุการณ์
ความรุนแรง นอกจากนี้ ปัญหาการตั้งครรภ์ไม่พร้อมเป็น
สาเหตุส�ำคัญประการหนึ่งที่ส่งผลให้เด็กหลุดจากระบบ
การศึกษาด้วย418
3) การเข้าไม่ถึงระบบการศึกษา มีเด็กบางกลุ่ม
ที่เข้าไม่ถึงและไม่ได้รับการศึกษา เช่น บุตรของแรงงาน
ข้ามชาติ และบุตรของแรงงานประมง เนือ่ งจากผูป้ กครอง
เคลื่ อ นย้ า ยอยู ่ ต ลอดเวลาและใช้ ชี วิ ต ส่ ว นใหญ่ อ ยู ่ ใ น
เรือประมง ทั้งนี้ ยังไม่มีการส�ำรวจทางสถิติอย่างแน่ชัดว่า
เด็กกลุ่มดังกล่าวมีจ�ำนวนเท่าใด
การประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชน
อนุสัญญา CRC ข้อ 28 ก�ำหนดให้รัฐสนับสนุน
การพัฒนาการศึกษาระดับชัน้ มัธยมในรูปแบบต่าง ๆ รวมถึง
การศึกษาสายสามัญและสายอาชีพ การจัดการศึกษา
ให้แพร่หลายและเปิดกว้างแก่เด็กทุกคน และด�ำเนิน
มาตรการที่เหมาะสม เช่น การให้ความช่วยเหลือทาง
การเงินในกรณีที่จ�ำเป็น รวมถึงการมีมาตรการสนับสนุน
การเข้าเรียนอย่างสม�่ำเสมอ และลดอัตราการออกจาก
โรงเรียนกลางคัน ทั้งนี้ จากสถานการณ์ด้านการศึกษา
ในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ในปี 2565 พบว่า รัฐมี
ความพยายามอย่างต่อเนื่องในการด�ำเนินการเพื่อแก้ไข
สถานการณ์ด้านการศึกษาให้ดีขึ้น419 อย่างไรก็ดี กสม.
ยั ง ห่ ว งกั ง วลต่ อ สถานการณ์ บ างกรณี ที่ ยั ง เป็ น ปั ญ หา
ในพื้ น ที่ เช่ น การออกจากระบบการศึ ก ษาของเด็ ก
โดยเฉพาะในกรณีทมี่ สี าเหตุจากการตัง้ ครรภ์ไม่พร้อมแม้วา่
จะมีกฎหมายว่าด้วยการป้องกันและการแก้ไขปัญหา
การตัง้ ครรภ์ในวัยรุน่ เนือ่ งจากการหลุดจากระบบการศึกษา
ย่อมส่งผลต่อสภาพชีวิตความเป็นอยู่ของทั้งแม่และเด็ก
ในอนาคต นอกจากนี้ ยังมีความห่วงกังวลต่อประเด็น
ทั ก ษะด้ า นวิ ช าการและด้ า นอาชี พ ของเด็ ก ที่ ศึ ก ษาใน
สถาบันปอเนาะ ซึ่งรัฐควรให้การสนับสนุนและมีแนวทาง
เพื่อส่งเสริมและพัฒนาทักษะด้านวิชาการและวิชาชีพ
แก่เด็กกลุ่มดังกล่าวอย่างต่อเนื่องและเหมาะสม เพื่อให้
สามารถออกไปประกอบอาชีพและมีคุณภาพชีวิตที่ดี
ในปี 2565 พบว่า รัฐมีความพยายาม
อย่างต่อเนื่องในการด�ำเนินการเพื่อแก้ไข
สถานการณ์ด้านการศึกษาให้ดีขึ้น
001-234 V9 CS6.indd 99
99
ข้อเสนอแนะในการส่งเสริมและคุ้มครอง
สิทธิมนุษยชน
กสม. เห็นควรมีข้อเสนอแนะ ดังนี้
1) รัฐบาล โดย ศธ. และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ควรส่งเสริมการพัฒนาทักษะด้านการอ่านออกเขียนได้
ของเด็ก รวมถึงพัฒนาคุณภาพการเรียนการสอนทัง้ ในและ
นอกระบบการศึกษา และการศึกษาตามอัธยาศัย รวมทั้ง
ส่ ง เสริ ม ทั ก ษะด้ า นอาชี พ อย่ า งต่ อ เนื่ อ ง ตลอดจน
การเสริ ม สร้ า งความรู ้ ค วามเข้ า ใจของประชาชนและ
ภาคศาสนาถึ ง ความส� ำ คั ญ ของการอ่ า นออกเขี ย นได้
เพื่อให้เด็กมีศักยภาพเพิ่มขึ้นเมื่อต้องเข้าสู่ตลาดแรงงาน
อันจะส่งผลต่อคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นของเด็กในอนาคต
2) รัฐบาล โดย ศธ. และ อว. ควรเสริมสร้าง
ความรูค้ วามเข้าใจทีถ่ กู ต้องแก่บคุ ลากรและนักเรียนนักศึกษา
เกี่ยวกับระบบการดูแล ช่วยเหลือ และคุ้มครองนักเรียน
นั ก ศึ ก ษาที่ ตั้ ง ครรภ์ ใ ห้ ไ ด้ รั บ การศึ ก ษาด้ ว ยรู ป แบบ
ที่เหมาะสมและต่อเนื่อง ตลอดจนด�ำเนินการตาม พ.ร.บ.
ป้องกันและแก้ไขปัญหาการตัง้ ครรภ์ในวัยรุน่ พ.ศ. 2559
อย่างเหมาะสม เพื่อป้องกันการหลุดจากระบบการศึกษา
และป้องกันการตีตราต่อกลุ่มเด็กที่ตั้งครรภ์ไม่พร้อม
3) รัฐบาลควรมอบหมายให้หน่วยงานในพื้นที่
จั ด ระบบการเก็ บ ข้ อ มู ล การเข้ า ถึ ง การศึ ก ษาของเด็ ก
ในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ โดยเฉพาะกลุ่มเด็กที่ยัง
ไม่เข้าสู่ระบบการศึกษาหรือเด็กที่ต้องติดตามผู้ปกครอง
เพื่อช่วยให้การแก้ไขปัญหาเป็นไปอย่างครอบคลุม ทั่วถึง
และมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น
6.2 สถานการณ์ดา้ นสุขภาพ
สถานการณ์ ปัญหาหรืออุปสรรค
สถานการณ์ด้านสุขภาพของเด็ก420 ในรายงาน
ผลการประเมิ น สถานการณ์ ด ้ า นสิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนของ
ประเทศไทย ปี 2564 กสม. มีข้อห่วงกังวลในหลาย
ประเด็น421 ซึ่งได้เสนอให้รัฐบาลด�ำเนินมาตรการเชิงรุก
เพื่อส่งเสริมสุขภาวะที่ดีของเด็กให้เกิดผลเป็นรูปธรรม
อย่างไรก็ดี ในปี 2565 ยังพบสถานการณ์ที่ส�ำคัญ422 ดังนี้
3/14/23 8:40 PM