๑) การจัดการรับฟังความคิดเห็นต่อร่างพระราชบัญญัติ ป้ อ งกั น และปราบปรามการทรมานและการกระท� ำ ให้บคุ คลสูญหายฯ จากหน่วยงานภาครัฐทีเ่ กีย่ วข้อง รวมทัง้ จากประชาชน ภาคประชาสั ง คม ผู ้ เ สี ย หายและ ครอบครั ว ผู ้ เ สี ย หายผ่ า นช่ อ งทางต่ า ง ๆ ซึ่ ง เป็ น การ ด�ำเนินการตามรัฐธรรมนูญฯ มาตรา ๗๗ และได้แจ้งผล การด�ำเนินการให้สภานิติบัญญัติทราบ ท�ำให้กระบวนการ พิ จ ารณาร่ า งพระราชบั ญ ญั ติ ฯ มี ค วามคื บ หน้ า โดยเมื่ อ วั น ๒๐ ธั น วาคม ๒๕๖๑ สนช. ได้ มี ม ติ เห็ น ชอบรั บ หลั ก การร่ า งพระราชบั ญ ญั ติ ดั ง กล่ า ว และตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญเพื่อพิจารณาต่อไป ๒) ในระหว่างทีร่ า่ งพระราชบัญญัตปิ อ้ งกันและปราบปราม ก า ร ท ร ม า น แ ล ะ ก า ร ก ร ะ ท� ำ ใ ห ้ บุ ค ค ล สู ญ ห า ย ฯ อยู่ระหว่างการด�ำเนินการตามรัฐธรรมนูญฯ มาตรา ๗๗ นั้น ครม. ได้แต่งตั้งคณะกรรมการจัดการเรื่องราวร้องทุกข์ กรณี ถู ก กระท� ำ ทรมานและถู ก บั ง คั บ ให้ ห ายสาบสู ญ ซึ่ ง มี ห น้ า ที่ รั บ เรื่ อ งราวร้ อ งทุ ก ข์ ตรวจสอบติ ด ตาม เยียวยา รวมถึงป้องกันการทรมานและการบังคับบุคคล ให้หายสาบสูญ จึงถือได้ว่า ครม. มีความตระหนักว่า การกระท�ำทร���านและการบังคับบุคคลให้สูญหายเป็น การกระท�ำที่กระทบต่อสิทธิและเสรีภาพของบุคคลและมี ความพยายามในการสร้างหลักประกันเพื่อคุ้มครองสิทธิ ของบุคคลที่ถูกละเมิดสิทธิ สอดคล้องกับอนุสัญญา CAT ข้ อ บทที่ ๑๒ ซึ่ ง ก�ำ หนดให้ มี ก ลไกสื บ สวนการกระท� ำ ทรมานที่เป็นกลาง ปราศจากความล�ำเอียง และข้อบท ที่ ๑๔ ซึ่งก�ำหนดให้ผู้ถูกกระท�ำทรมานหรือครอบครัว ได้รับการเยียวยาผลกระทบที่เกิดขึ้น ๓) แม้การบังคับสูญหายของนายพอละจี รักจงเจริญ (บิลลี)่ ซึ่งหายตัวไปเมื่อปี ๒๕๕๗ มีการกล่าวอ้างว่าเชื่อมโยง กั บ การควบคุ ม ตั ว โดยเจ้ า หน้ า ที่ ข องรั ฐ จนเป็ น กรณี ที่น�ำไปสู่การพิจารณาพิพากษาของศาล และในที่สุดแล้ว การพิจารณาดังกล่าวก็ไม่สามารถพิสจู น์ได้วา่ การหายตัวนัน้ เกิ ด จากการกระท� ำ ของเจ้ า หน้ า ที่ ข องรั ฐ จริ ง หรื อ ไม่ แต่การทีก่ รมสอบสวนคดีพเิ ศษ โดยคณะกรรมการคดีพเิ ศษ ได้มีมติเมื่อวันที่ ๒๘ มิถุนายน ๒๕๖๑ รับกรณีกล่าวอ้างว่า ถู ก บั ง คั บ สู ญ หายดั ง กล่ า วเป็ น คดี พิ เ ศษนั้ น ถื อ ว่ า เป็ น ความพยายามของรัฐที่ส�ำคัญในการสืบสวน สอบสวน ติ ด ตามการหายตั ว ไปของนายพอละจี เป็ น การสร้ า ง ความหวังให้กับครอบครัวและญาติ รวมทั้งเป็นการให้ หลักประกันว่ากรณีดังกล่าวจะด�ำเนินการโดยหน่วยงาน ที่ เ ป็ น กลางแยกต่ า งหากจากหน่ ว ยงานที่ เ จ้ า หน้ า ที่ ผู้ถูกกล่าวว่ามีส่วนในการควบคุมตัวและบังคับสูญหาย สังกัดอยู่ การประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง บทที่ ๒ รายงานผลการประเมินสถานการณ์ดา้ นสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๑ อย่ า งไรก็ ต าม ในปี ๒๕๖๑ ยั ง คงมี ป ระเด็ น ที่ เ ป็ น ความห่วงใย ดังนี้ 69