รายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๑ อย่ า งไรก็ ต าม การส่ ง เสริ ม และพั ฒ นาคุ ณ ภาพชี วิ ต คนพิ ก ารยั ง พบปั ญ หาอุ ป สรรคส� ำ คั ญ เช่ น ปั ญ หา การขาดความตระหนั ก รู ้ เ รื่ อ งสิ ท ธิ ค นพิ ก าร กล่ า วคื อ สังคม ชุมชน เจ้าหน้าที่รัฐที่เกี่ยวข้อง รวมถึงคนพิการ และครอบครั ว คนพิ ก ารยั ง ขาดความรู ้ ค วามเข้ า ใจ ในเรื่องสิทธิของคนพิการ ส่งผลให้เกิดปัญหาอุปสรรค ในการด�ำรงชีวิตและการเข้าถึงสิทธิต่าง ๆ ของคนพิการ รวมถึ ง การปฏิ บั ติ ต ่ อ คนพิ ก ารของสั ง คม ปั ญ หาด้ า น การศึ ก ษาส� ำ หรั บ คนพิ ก ารที่ แ ม้ รั ฐ จะมี ค วามพยายาม ขับ เคลื่อ นให้ ค นพิ การได้รับการศึก ษามากขึ้น แต่ จาก ข้ อ มู ล พบว่ า มี ค นพิ ก ารที่ อ ายุ ถึ ง เกณฑ์ แ ต่ ไ ม่ ไ ด้ รั บ การศึกษาจ�ำนวน ๘๙,๔๓๗ คน และคนพิการส่วนใหญ่ ได้รับการศึกษาเพียงระดับประถมศึกษา ส่งผลกระทบ ต่ อ โอกาสการมี ง านท� ำ ของคนพิ ก าร ส่ ว นการจั ด สิ่ ง อ� ำ นวยความสะดวกส� ำ หรั บ คนพิ ก ารยั ง ไม่ ทั่ ว ถึ ง จากข้ อ เท็ จ จริ ง ที่ ป รากฏ จึ ง มี ข ้ อ เสนอแนะให้ รั ฐ เร่ ง สร้ า งความตระหนั ก รู ้ เ รื่ อ งสิ ท ธิ ข องคนพิ ก าร เพื่ อ ส่ ง เสริ ม ทั ศ นคติ เ ชิ ง บวกและการปฏิ บั ติ ที่ เ คารพ สิทธิและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของคนพิการ และรัฐควร จั ด สรรงบประมาณให้ เ พี ย งพอแก่ ก ารศึ ก ษาส� ำ หรั บ นักเรียนพิการในโรงเรียนจัดการเรียนร่วมให้สอดคล้อง กับความต้องการจ�ำเป็นของนักเรียนพิการแต่ละบุคคล รวมถึ ง การจั ด สิ่ ง อ� ำ นวยความสะดวกเพื่ อ ให้ ค นพิ ก าร สามารถด�ำรงชีวิตโดยเป็นส่วนหนึ่งของสังคมได้ 26 สิทธิของผู้มีปัญหาสถานะและสิทธิ ผู้มีปัญหาสถานะและสิทธิในประเทศไทย แบ่งออกเป็น ๓ กลุ ่ ม คื อ (๑) กลุ ่ ม แรงงานข้ า มชาติ จ ากประเทศ เมียนมา ลาว และกัมพูชา (๒) กลุ่มผู้ไร้รัฐ/ไร้สัญชาติ และ (๓) กลุ่มผู้แสวงหาที่พักพิง/ผู้ลี้ภัย ในส่ ว นของแรงงานข้ า มชาติ ในปี ๒๕๖๑ รั ฐ บาลได้ ด�ำเนินการจัดระเบียบแรงงานข้ามชาติผิดกฎหมายกว่า ๑ . ๓ ล ้ า น ค น เ ข ้ า สู ่ ร ะ บ บ ก า ร ท� ำ ง า น ที่ ถู ก ต ้ อ ง ตามพระราชก� ำ หนดการบริ ห ารจั ด การการท� ำ งาน ของคนต่ า งด้ า ว พ.ศ. ๒๕๖๐ และที่ แ ก้ ไ ขเพิ่ ม เติ ม ได้เสร็จสิ้นในเดือนมิถุนายน ๒๕๖๑ และได้เริ่มบังคับใช้ กฎหมายดังกล่าวอย่างจริงจัง มีการตรวจสอบนายจ้าง/ สถานประกอบการ และแรงงาน และมีการด�ำเนินคดี กั บ ผู ้ ที่ ก ระท� ำ ผิ ด กฎหมาย อย่ า งไรก็ ดี มี ร ายงานว่ า แรงงานข้ า มชาติ มี ป ั ญ หาอุ ป สรรคบางประการ ในการจดทะเบี ย นเกิ ด บุ ต รที่ เ กิ ด ในประเทศไทยที่ ต ้ อ ง มี ก ารใช้ เ อกสารบั ต รประจ� ำ ตั ว และทะเบี ย นบ้ า นของ นายจ้ า ง แต่ น ายจ้ า งบางรายไม่ เ ข้ า ใจและไม่ ยิ น ยอม ให้ใช้เอกสารดังกล่าว ท�ำให้หน่วยงานไม่สามารถออก สู ติ บั ต รให้ ไ ด้ ส่ ง ผลกระทบถึ ง การขอใช้ สิ ท ธิ ป ระกั น สังคมในส่วนค่าคลอดบุตรและค่าสงเคราะห์บุตรต่าง ๆ