‫ހިއުމަން ރައިޓްސް ކޮމިޝަން އޮފް ދަ މޯލްޑިވްސް‬ ‫އަންގަންވާނެކަމަށް ބަޔާންކޮށްފައިވާހިނދު‪ 2016 ،‬ވަނަ‬ ‫ޕްރީ ސްކޫލްތަކުގައި އުޅޭ ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ކުދިންގެ‬ ‫އަހަރުގެ ޖަނަވަރީ އިން ފެށިގެން އައްޑޫ ސިޓީ އަދި މާލެ‬ ‫މަޢުލޫމާތު‪ ،‬ގްރޭޑް ‪ 1‬އަށް ބަދަލުވާއިރު މިނިސްޓްރީ އަށާއި‪،‬‬ ‫ސިޓީ ގައި ހިމެނޭ ޕްރީ ސްކޫލްތައް ފިޔަވައި‪ ،‬އެހެނިހެން‬ ‫ސްކޫލަށާއި އަދި ޓީޗަރުންނަށް އެނގިގެންދާނެކަމަށް‪.‬‬ ‫ޕްރީ ސްކޫލްތައް މިނިސްޓްރީގެ ދަށަށް ބަދަލުކުރެވުމާއެކު‪،‬‬ ‫އިންކުއަރީ‬ ‫ފެށުނުއިރު‬ ‫ރާއްޖޭގައި‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ‬ ‫ކުދިންގެ‬ ‫އުނގެނުމުގެ ޙާލަތު އޮތްގޮތުގެ ދިރާސާ‬ ‫މިއީ ‪ 2012‬ވަނަ އަހަރު މި ނޭޝަނަލް އިންކުއަރީ ފެށުނުއިރު‬ ‫މީހުންގެ ތެރެއިން ކިޔަވާ އުމުރުގެކުދިން ރާއްޖޭގައި ތިބި‬ ‫ރާއްޖޭގައި ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ކުދިންގެ އުނގެނުމުގެ‬ ‫ޢަދަދު‬ ‫ކިޔެވުމުގެ‬ ‫ފުރުޞަތު އޮތް މިންވަރު (ސިޓުއޭޝަން އެނަލިސިސް)‬ ‫ފުރުޞަތުތައް ފާހަގަކުރުމެވެ‪ .‬މީގެ އިތުރުން އެންސްޕާގެ‬ ‫މި‬ ‫ލިސްޓުގައި ނުޖައްސާ ކުދިން ރަށްރަށުގައި ތިބިނަމަ އެފަދަ‬ ‫ދެނެގަތުމަށްޓަކައި‬ ‫ކުރިއަށްގެންދިޔަ‬ ‫ދިރާސާއެކެވެ‪.‬‬ ‫ދިރާސާގެމައިގަނޑު މަޤްޞަދަކީ ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ‬ ‫ބެލުމާއި‪،‬‬ ‫އެކުދިންނަށް‬ ‫ލިބެންހުރި‬ ‫ކުދިންގެ ޢަދަދާއި މަޢުލޫމާތު ހޯދުމެވެ‪.‬‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަމާ ގުޅޭގޮތުން ރާއްޖޭގެ ޙާލަތު‬ ‫އަންހެނުންނަށްވުރެ‬ ‫ގިނައެވެ‪.‬‬ ‫‪ 1981‬ވަނަ އަހަރު ނުކުޅެދުންތެރިކަމާ ބެހޭގޮތުން ރާއްޖޭގައި‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ‬ ‫އެންމެ ފުރަތަމަ ހެދި ދިރާސާގައި ދައްކާގޮތުން ރާއްޖޭގެ‬ ‫މިގޮތުން ‪ 2002‬ވަނަ އަހަރު ހެދި ސަރވޭއިންވެސް‬ ‫އާބަދީގެ ‪ 0.9‬އިންސައްތަ މީހުންނަކީ ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ‬ ‫ދައްކާގޮތުގައި ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުރި ފިރިހެނުންގެ ޢަދަދު‬ ‫މީހުންނެވެ‪ 2000 .‬ވަނަ އަހަރު ރާއްޖޭގެ އާބީދީގެ ‪1.7‬‬ ‫‪ 4902‬ގައި ހުރިއިރު އަންހެނުންގެ ޢަދަދަކީ ‪ 4314‬އެވެ‪.‬‬ ‫‪xix‬‬ ‫އިންސައްތަ (‪ )4728‬މީހުންނަކީ ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުރި‬ ‫މީހުންކަމަށް އެއަހަރުގެ ބޯހިމެނުމުން ދައްކައެވެ‪ .‬ރާއްޖޭގައި‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަމާބެހޭ ގިނަ މަޢުލޫމާތުތަކެއް ދިރާސާތަކުގެ‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުރި މީހުން ދެނެގަތުމަށް ‪ 2002‬ވަނައަހަރު‬ ‫ޒަރިއްޔާއިން ދިވެހިރާއްޖޭގައި މިހާތަނަށް ހޯދިފައެއްނުވެއެވެ‪.‬‬ ‫‪9216‬‬ ‫ޚާއްޞަކޮށް ތަފާތު ވައްތަރުތަކުގެ ނުކުޅެދުންތެރިކަމާބެހޭ‬ ‫(އާބާދީގެ ‪ 3.4‬އިންސައްތަ) މީހުންވަނީ ފާހަގަކުރެވިފައެވެ‪.‬‬ ‫އެންމެ ފަހުގެ މަޢުލޫމާތުތަކެއް ހޯދިފައެއްނުވެއެވެ‪2002 .‬‬ ‫އަދި މީގެ އިތުރުން ‪ 2009‬ވަނަ އަހަރާ ހަމައަށް ރާއްޖޭގެ‬ ‫ވަނަ އަހަރުގެ ދިރާސާއާއި ހަމަ އެއަހަރުގެ ބޯހިމެނުމުން‬ ‫އާބާދީގެ ‪ 8‬އިން ސައްތަ މީހުންނަކީ ކޮންމެވެސް ކަހަލަ‬ ‫އެންމެ އާންމުކޮށް ފާހަގަކުރެވިފައިވާ ނުކުޅެދުންތެރިކަމުގެ‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަމެއް ހުރި ބައެއް ކަމަށާއި މީގެތެރެއިން ‪4.7‬‬ ‫ބާވަތްތަކަކީ ފެނުމުގެ ނުކުޅެދުންތެރިކަމާއި‪ ،‬ވާހަކަދެއްކުމުގެ‬ ‫އިންސައްތަ މީހުންނަކީ ދާއިމީ ނުކުޅެދުންތެރިކަމެއް ހުރި‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަމާއި‪ ،‬ސިކުނޑީގެ އަދި ނަފްސާނީ ބަލީގެ‬ ‫މީހުންގެ ގޮތުގައި ފާހަގަކުރެވިފައިވެއެވެ‪ .‬މި ދިރާސާތަކުން‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަމެވެ‪.‬‬ ‫މީހުންގެ‬ ‫ދައްކާގޮތުގައި ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ ފިރިހެނުންގެ ޢަދަދު‪،‬‬ ‫ޙައްޤުތައް ރައްކާތެރިކޮށްދޭ ބައިނަލްއަޤްވާމީ މުޢާހަދާގައި‬ ‫ކުރެވުނު‬ ‫ދިރާސާއިން‬ ‫(ސަރވޭއިން)‬ ‫މުޅިއަކު‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަންހުންނަ‬ ‫ނުއިވި ހުރި އަޑުތައް‬ ‫ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނަ ކުދިންނަށް އުނގެނުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބިދީފައިވާ މިންވަރު ދެނެގަތުމަށް ހިންގި ނޭޝަނަލް އިންކުއަރީގެ ރިޕޯޓް‬ ‫‪43‬‬