ข้้อเสนอแนะให้้ ตร. เร่่งรััดสืืบสวนสอบสวนหาข้้อเท็็จจริงิ
ในการออกคำำ�สั่่�งและการควบคุุมฝููงชนโดยไม่่เป็็นไป
ตามกฎหมาย รวมทั้้�งเปิิดช่อ่ งทางให้้ผู้้�ที่่ไ� ด้้รับั ผลกระทบ
หรืือได้้ รัั บ ความเสีี ย หายจากการปฏิิ บัั ติิ ห น้้ า ที่่� ไ ด้้ รัั บ
การชดเชยเยีี ย วยา 58 และกรณีี ก ารคุุ ก คามเด็็ ก และ
เยาวชนที่่�ใช้้เสรีีภาพในการชุุมนุุม กสม. เห็็นว่่า กรณีี
ดัั ง กล่่ า วเป็็ น การละเมิิ ดสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชนซึ่่� ง กระทบ
ทั้้� ง เสรีี ภ าพในการแสดงออก เสรีี ภ าพในการชุุ มนุุ ม
และสิิทธิิในความเป็็นอยู่่�ส่ว่ นตััว รวมถึึงหลัักการที่่�จะต้้อง
คำำ�นึึงถึึงประโยชน์์สููงสุุดของเด็็กเป็็นสำำ�คััญ
02
“
การประเมิินสถานการณ์์ด้้านสิิทธิิพลเมืืองและสิิทธิิทางการเมืือง
จึึงมีีข้้อเสนอแนะให้้หน่่วยงาน
ที่่เ� กี่่ย� วข้้องมีีความระมััดระวัังในการ
ควบคุุมดููแลการชุุมนุุม สร้้างหลัักประกััน
ไม่่ให้้มีีการข่่มขู่่�เด็็กและเยาวชน
ทั้้�งในและนอกสถานศึึกษา
รวมทั้้�งนิิรโทษกรรมให้้แก่่เด็็กและเยาวชน
ที่่�ได้้ถููกกล่่าวหาว่่ากระทำำ�ความผิิด
ตามกฎหมายตั้้�งแต่่ปีี 2563 เป็็นต้้นมา
เพื่่�อให้้การปฏิิบััติิในส่่วนที่่�เกี่่�ยวข้้อง
ในกระบวนการยุุติิธรรมไม่่เป็็นภาระ
ต่่อเด็็กและเยาวชน
เกิินสมควร59
”
3
การประเมิินสถานการณ์์
สิิทธิิมนุษุ ยชน
พััฒนาการหรืือความก้้าวหน้้า
รััฐธรรมนููญให้้การคุ้้�มครองเสรีีภาพในการชุุมนุมุ
โดยสงบและปราศจากอาวุุ ธ โดยมีี ข้้ อ กำำ� หนดให้้
การจำำ�กััดเสรีีภาพดัังกล่่าวจะกระทำำ�มิิได้้ เว้้นแต่่อาศััย
บทบััญญััติิแห่่งกฎหมาย โดยมีี พ.ร.บ. การชุุมนุุม
สาธารณะ พ.ศ. 2558 กำำ�หนดหน้้าที่่�ของผู้้�จััดการชุุมนุุม
และผู้้�ชุุมนุุม และอำำ�นาจหน้้าที่่�ของเจาพนัักงานดููแล
การชุุมนุุมสาธารณะ ในการอำำ�นวยความสะดวกของ
ประชาชนและการดููแลการชุุมนุุมสาธารณะ ภาพรวม
ในปีี 2566 การชุุ มนุุ มมีี จำำ�น วนลดลงอย่่ า งมาก
จากปีีก่่อนหน้้า ประชาชนสามารถออกมาใช้้เสรีีภาพ
ในการชุุมนุมุ ในเหตุุการณ์์สำ�คั
ำ ญ
ั และในสถานที่่�บางแห่่งได้้
เพื่่�อแสดงออกหรืือเสนอข้้อเรีียกร้้องในประเด็็นต่่างๆ
ต่่อรััฐบาลหรืือหน่่วยงานของรััฐ รวมไปถึึงการชุุมนุุม
เพื่่� อ แสดงออกต่่ อ การควบคุุ มตัั ว ผู้้�ต้้ อ งขัั ง หลายคน
ที่่�ไม่่ได้้รัับการปล่่อยชั่่�วคราวในระหว่่างการพิิจารณาคดีี
โดยไม่่ถููกขััดขวางหรืือยัับยั้้�งการชุุมนุุม ขณะที่่�บางกรณีี
ฝ่่ า ยตุุ ล าการใช้้ ดุุ ล ยพิิ นิิ จ ในการพิิ จ ารณาออกคำำ�สั่่� ง
เพื่่�อถ่่วงดุุลอำำ�นาจของฝ่่ายบริิหารในการบัังคัับใช้้กฎหมาย
เพื่่�อให้้การคุ้้�มครองเสรีีภาพในการชุุมนุุมของประชาชน
เช่่น การยกคำำ�ร้้องที่่�ขอให้้ผู้้�ชุุมนุุมเลิิกการชุุมนุุม และมีี
ช่่องทางให้้ผู้้�ที่่�ถููกละเมิิดเสรีีภาพในการชุุมนุุมร้้องขอรัับ
การช่่วยเหลืือเยีียวยาจากรััฐ ถืือเป็็นการคุ้้�มครองสิิทธิิ
และเสรีีภาพของบุุคคลซึ่่�ง ได้้รัับรองตามรััฐธรรมนููญ
และกติิกา ICCPR
ที่่�มา: The Standard
58จาก
54
รายงานผลการตรวจสอบการละเมิิดสิิทธิิมนุุษยชน ที่่� 71 - 73/2566 เรื่่�อง เสรีีภาพในการชุุมนุุมโดยสงบ และเสรีีภาพในการเสนอ
ข่่าวสารของสื่่�อมวลชน กรณีีเจ้้าหน้้าที่่�ตำำ�รวจคว��คุุมฝููงชนใช้้ความรุุนแรงสกััดกั้้�นการเคลื่่�อนขบวนของผู้้�ชุุมนุุม เมื่่�อวัันที่่� 18 พฤศจิิกายน 2565.
59จาก รายงานผลการตรวจสอบการละเมิิดสิิทธิิมนุุษยชน ที่่� 159/2566 เรื่่�อง สิิทธิิพลเมืืองและสิิทธิิทางการเมืืองอัันเกี่่�ยวเนื่่�องกัับสิิทธิิเด็็ก
กรณีีขอให้้ตรวจสอบการละเมิิดสิิทธิิเด็็กในการใช้้เสรีีภาพในการแสดงความคิิดเห็็นและเสรีีภาพในการชุุมนุุมโดยสงบ.