02 การประเมิินสถานการณ์์ด้้านสิิทธิิพลเมืืองและสิิทธิิทางการเมืือง ที่่�มา: The Story of แม่่หญิิงไฟ้้ท์์ 2 การดำำ�เนิินการของ กสม. ในปีี 2566 กสม. ได้้รัับเรื่่�องร้้องเรีียนเกี่่�ยวกัับ นัักปกป้้องสิิทธิิมนุษุ ยชน 3 คำำ�ร้อ้ ง เป็็นกรณีีที่่นั� กั ปกป้้อง สิิทธิิมนุษุ ยชนถููกข่่มขู่่�คุกุ คาม จึึงได้้ประสานการคุ้้�มครอง สิิทธิิมนุุษยชน โดยให้้สถานีีตำำ�รวจในพื้้�นที่่�เตรีียมพร้้อม เพื่่�อรัับเรื่่�องราวร้้องทุุกข์์และตั้้�งสายตรวจเพื่่�ออำำ�นวย ความปลอดภััยให้้กัับประชาชน รวมถึึงหากเจ้้าหน้้าที่่�รััฐ จ ะ ล ง พื้้� นที่่� ใ น ก ร ณีี ที่่� เ ป็็ นข้้ อ พิิ พ า ท ต้้ อ ง แ จ้้ ง อย่่างเป็็นทางการเพื่่�อมิิให้้เป็็นการสร้้างความหวาดกลััว แก่่ประชาชน รวมทั้้�งได้้ตรวจสอบและจััดทำำ�รายงาน กรณีี ก ารกล่่ า วอ้้ า งว่่ า นัั ก ปกป้้ อ งสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชน ถููก slapp โดย กสม. เห็็นว่า่ การทำำ�หน้้าที่่�ของนัักปกป้้อง สิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชนเป็็ น ไปเพื่่� อ ประโยชน์์ ส าธารณะ และมีี ข้้ อ เสนอแนะในการช่่ ว ยเหลืื อ ทางด้้ า นคดีี เ พื่่� อ ให้้ นัั ก ปกป้้ อ งสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชนเข้้ า ถึึ ง สิิ ท ธิิ ใ นกระบวนการ ยุุติิธรรม52 นอกจากนี้้� กสม. ได้้ จัั ด เวทีี รัั บฟัั ง ข้้ อ มููลและ ความคิิดเห็็นเกี่่�ยวกัับสถานการณ์์นักั ปกป้้องสิิทธิิมนุษุ ยชน ในพื้้� นที่่� ภ าคใต้้ แ ละภาคตะวัั น ออกเฉีี ย งเหนืื อ โดยนัักปกป้้องสิิทธิิมนุุษยชนได้้สะท้้อนปััญหาว่่ายัังคง ถููกข่่มขู่่� คุุกคาม ฟ้้องร้้องดำำ�เนิินคดีีจากการเรีียกร้้อง เกี่่�ยวกัับการดำำ�เนิินโครงการต่่างๆ ทั้้�งของรััฐและเอกชน อาทิิ การก่่อสร้้างโรงไฟฟ้้า การขอประทานบััตรและ ดำำ�เนิินโครงการเหมืืองแร่่ การประกาศพื้้�นที่่�อุุทยาน แห่่ ง ชาติิ ทัั บซ้้ อ นกัั บที่่� ดิิ น ของประชาชนและปัั ญ หา ความขััดแย้้งในที่่�ดิินทำำ�กิิน โดยเห็็นว่่ารััฐบาลควรออก กฎหมายเพื่่�อให้้ความคุ้้�มครองนัักปกป้้องสิิทธิิมนุษุ ยชน สร้้างความรู้้�ความเข้้าใจเรื่่�องสิิทธิิมนุุษยชนและบทบาท หน้้ า ที่่� �� องนัั ก ปกป้้ อ งสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชนต่่ อ เจ้้ า หน้้ า ที่่� รัั ฐ ในทุุ ก ระดัั บ การเสริิ มสร้้ า งเครืือข่่ า ยนัั ก ปกป้้ อ ง สิิทธิิมนุุษยชนให้้มีีความเข้้มแข็็ง การช่่วยเหลืือในด้้าน การดำำ� เนิิ น คดีี แ ละค่่ า ใช้้ จ่่ า ยที่่� เ กิิ ดจ ากการต่่ อ สู้้�คดีี รวมถึึงจััดตั้้�งกองทุุนเพื่่�อช่่วยเหลืือเยีียวยานัักปกป้้อง สิิทธิิมนุุษยชน อนึ่่�ง จากโครงการศึึกษาวิิจัยั เพื่่�อพััฒนาข้้อเสนอแนะ ในการส่่งเสริิมและคุ้้�มครองนัักปกป้้องสิิทธิิมนุุษยชน ของ กสม. ในปีี 2566 เห็็นว่่ารััฐควรกำำ�หนดขอบเขต การทำำ� หน้้ า ที่่� ข องนัั ก ปกป้้ อ งสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชนให้้ มีี ความชัั ด เจนภายใต้้ ห ลัั ก การตามปฏิิ ญ ญาว่่ า ด้้ ว ย นัั ก ปกป้้ อ งสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชนที่่� กำ�ำ หนดว่่ า บุุ ค คลทุุ ก คน มีีสิิทธิิโดยลำำ�พัังหรืือร่่วมกัับผู้้�อื่่�นที่่�จะส่่งเสริิมและต่่อสู้้� เพื่่�อให้้เกิิดการคุ้้�มครองและตระหนัักถึึงสิิทธิิมนุุษยชน และเสรีีภาพขั้้�นพื้้�นฐาน ทั้้�งในระดัับประเทศและระหว่่าง ประเทศ สร้้างสภาพแวดล้้อมที่่�ปลอดภััยและเอื้้�ออำำ�นวย ต่่อการทำำ�งานด้้านสิิทธิิมนุุษยชน ป้้องกััน ขจััด และ ลงโทษการกระทำำ�ความผิิดต่่อนัักปกป้้องสิิทธิิมนุุษยชน ส่่ ง เสริิ มและยอมรัั บ ในทางสาธารณะต่่ อ บทบาทของ นัั ก ปกป้้ อ งสิิ ท ธิิ มนุุ ษ ยชน รวมถึึ ง เยีี ย วยาและให้้ การชดเชยอย่่างมีีประสิิทธิิผล 52จาก รายงานผลการตรวจสอบการละเมิิดสิท ิ ธิิมนุษุ ยชน ที่่� 137/2566 เรื่่อ� ง เสรีีภาพในการแสดงความคิิดเห็็น กรณีีกล่่าวอ้้างว่่า นัักปกป้้อง 48 สิิทธิิมนุุษยชนถููกฟ้้องร้้องดำำ�เนิินคดีีเพื่่�อปิิดกั้้�นการมีีส่่วนร่่วมสาธารณะ (slapp) เกี่่�ยวกัับสถาบัันการเงิินชุุมชน ตำำ�บลบััลลัังก์์ จัังหวััดนครราชสีีมา.