ตารางที่ 3-1: กลไกการคุม้ ครองผู้ถือหุ้นที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์
การละเมิดสิทธิผู้ถือหุ้น
ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย
สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์
กระจายข่าวลือ
แสวงหาข้อเท็จจริงเมื่อได้รับข่าวลือ
เกี่ยวกับธุรกิจทีจ่ ดทะเบียนในตลาด
หลักทรัพย์
แสวงหาข้อเท็จจริงเมื่อได้รับข่าวลือเกี่ยวกับ
ตลาดการเงิน โดยอาศัยความร่วมมือในการ
ตรวจสอบข้อเท็จจริงกับ กระทรวงการคลัง
และธนาคารแห่งประเทศไทย
การปั่นหุ้น/การใช้ข้อมูล
ภายในเพื่อแสวงหา
ผลประโยชน์
ตรวจสอบเบื้องต้นจากข้อมูลการซือ้ ขาย
หุน้ รายตัว
รับเรื่องร้องเรียนจาก ตลท. อ้างอิงจากข่าว
ข้อร้องเรียนจากภายนอก ระบบตรวจสอบ
ภายใน เพือ่ ทำการตรวจสอบเชิงลึก และทำ
การบังคับใช้กฎหมาย
การปกปิด/บิดเบือนข้อมูล
ฐานะทางการเงินของธุรกิจ
ตรวจสอบเบื้องต้นจากการส่งงบการเงิน รับข้อร้องเรียน ตรวจสอบเชิงลึก และ
และการตรวจสอบคุณสมบัติการเป็นธุรกิจ ดำเนินการบังคับใช้กฎหมายหากพบว่าธุรกิจมี
ทีม่ ีฐานะการเงินมั่นคง
การปกปิด/บิดเบือนข้อมูลฐานะทางการเงิน
ของธุรกิจ
ที่มา: ประมวลผลโดยคณะผู้วิจัย
สำหรับธุรกิจที่ไม่ได้จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ ธุรกิจจะมีหน้าที่ที่จะต้องส่งงบการเงินให้กับกรม
พัฒนาธุรกิจการค้า เพื่อแสดงฐานะทางการเงินและผลการดำเนินงานกิจการตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและ
พาณิ ช ย์ เท่ านั้ น โดยกรมพั ฒ นาธุ ร กิจ การค้ าจะอาศั ยเกณฑ์ ในการขี ดออกจากทะเบีย นการเป็ นธุรกิจ 3
ประเด็นคือ 1. การไม่ส่งงบการเงินเป็นเวลา 3 ปีติดต่อกัน 2. การไม่มีสำนักงานใหญ่ตั้งขึ้นตามที่จดทะเบียนไว้
และ 3. การจดทะเบียนเลิกแล้วแต่ไม่ยื่นจดทะเบียนเสร็จการชำระบัญชีให้เสร็จสิ้นภายใน 3 ปี (กรมพัฒนา
ธุรกิจการค้า, 2561)
นักลงทุนที่สนใจจะลงทุนในธุรกิจนอกตลาดหลักทรัพย์จะสามารถที่จะค้นหารายชื่อบริษัทว่า ได้อยู่ใน
รายชื่อนิติบุคคลของกรมพัฒ นาธุรกิจการค้าหรือไม่ รวมทั้งสามารถที่จะยื่นของบการเงินของบริษัทที่ได้ยื่น
ข้อมูลประจำปีมาเพือ่ นำมาใช้ในการประกอบการเลือกลงทุนได้
การลงทุนในธุรกิจในลักษณะของแชร์ลูกโซ่ เป็นการลงทุนประเภทหนึ่งที่สำคัญ และเกิดปัญหาการ
ละเมิดสิทธิมนุษยชนค่อนข้างมาก เนื่องจากการดำเนินธุรกิจจะไม่ได้มีกิจกรรมทางเศรษฐกิจที่แท้ จริง หรือมี
กิจกรรมทางเศรษฐกิจแต่เจตนารมณ์ในการดำเนินการจะมุ่งเน้นที่การใช้เงินของผู้สมัครรายใหม่มาแจกจ่าย
ให้กับผู้สมัครรายเดิม ซึ่งเป็นธุรกิจที่ไม่ยั่งยืนเนื่องจากจำนวนผู้สมัค รที่ต้องการจะมีเพิ่มมากขึ้นเรื่อย ๆ และ
ท้ายที่สุดเมือ่ เงินจากผู้สมัครรายใหม่มีไม่เพียงพอที่จะจ่ายให้กับผู้สมัครรายเดิม ธุรกิจในลักษณ���ของแชร์ลูกโซ่
ก็จะล้มละลาย ก่อให้เกิดความเสียหายจำนวนมาก
การฉ้ อ โกงในลั ก ษณะของแชร์ ลู ก โซ่ อยู่ ภ ายใต้ พระราชกำหนดการกู้ ยื ม เงิน ที่ เป็ น การฉ้ อ โกง
ประชาชน พ.ศ. 2527 และที่แก้ไขเพิ่มเติม โดยมีคณะกรรมการคุ้มครองผู้บ ริโภคเป็นหน่วยงานหลักที่ทำ
หน้าทีใ่ นการจัดการกับปัญหานี้
34