18
รายงานการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทย และรายงานผลการปฏิบัติงานประจำ�ปี ๒๕๕๖
ทำ � ให้ ก ารแก้ ไขปั ญ หาไม่ เ ป็ น ที่ ย อมรั บ ของประชาชน ซึ่ ง นำ � ไปสู่ ปั ญ หาความขั ด แย้ ง และการใช้ ค วาม
รุนแรงในรูปแบบต่างๆ ไม่ว่าจากเจ้าหน้าที่รัฐหรือผู้มีอิทธิพลในพื้นที่ ซึ่งปัญหาดังกล่าวมีแนวโน้มที่จะ
เกิดความรุนแรงมากขึ้น
สิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม
๑.
เสรีภาพในการประกอบอาชีพ
ปั ญ หาเกษตรกรไม่ ไ ด้ รั บ ความเป็ น ธรรมและมี ข้ อ เสี ย เปรี ย บ
ในเรื่ อ งเอกสารจากระบบเกษตรพั น ธสั ญ ญา ซึ่ ง มั ก เป็ น ฝ่ า ยแพ้ ค ดี
กรณี มี ก ารต่ อ สู้ กั น ในชั้ น ศาล ทำ � ให้ เ กษตรกรมี ห นี้ สิ น ล้ น พ้ น ตั ว จนไม่ ส ามารถประกอบอาชี พ ได้
เกษตรกรไม่ ส ามารถแข่ ง ขั น โดยเสรี อ ย่ า งเป็ น ธรรม จึ ง เป็ น การลดทอนศั ก ดิ์ ศ รี ค วามเป็ น มนุ ษ ย์
ตามรัฐธรรมนูญ ปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน กติการะหว่างประเทศว่าด้วยสิทธิทางเศรษฐกิจ
สั ง คม และวั ฒ นธรรม โดยปั ญ หาเหล่ า นี้ กำ � ลั ง กลายเป็ น ปั ญ หาใหญ่ แ ละลุ ก ลามไปทั่ ว ประเทศ
รั ฐ จึ ง ต้ อ งเข้ า มาแทรกแซงเพื่ อ ให้ เ กิ ด ��วามเป็ น ธรรม ด้ ว ยการแก้ ไขพระราชบั ญ ญั ติ ข้ อ สั ญ ญาที่ ไ ม่
เป็นธรรมให้ครอบคลุมข้อสัญญาในระบบเกษตรพันธสัญญา ปรับปรุงระบบยุติธรรมเชิงรุกที่เกษตรกร
สามารถเข้าถึงได้ง่ายและรวดเร็ว เช่น อัยการจังหวัดเป็นผู้ตรวจร่างสัญญาก่อนที่เกษตรกรจะลงนาม
ในสัญญา และยุติธรรมจังหวัดรับเรื่องราวร้องทุกข์เมื่อเกิดปัญหาไม่ได้รับความเป็นธรรม กระทรวงเกษตร
และสหกรณ์ควรให้คำ�แนะนำ�เรื่องมาตรฐานพันธุ์พืชหรือพันธุ์สัตว์ รวมทั้งมาตรฐานในความปลอดภัย
ในการดู แ ลรั ก ษา ตลอดจนรั ฐ ต้ อ งกำ � หนดมาตรการจู ง ใจในการส่ ง เสริ ม บทบาทของธุ ร กิ จ ต่ อ ความ
รั บ ผิ ด ชอบสั ง คม (CSR) เพื่ อ มิ ใ ห้ เ กิ ด การละเมิ ด สิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนตามหลั ก การของ UN Global
compact และ ISO 26000
๒.
การค้ามนุษย์
ประเทศไทยมีพันธะตามพันธกรณีระหว่างประเทศด้านสิทธิมนุษยชน และคำ�มั่นในการปฏิบัติ
ตามข้อเสนอแนะจากกระบวนการ UPR ที่จะต้องขจัดการค้ามนุษย์จากการบังคับใช้แรงงานและแสวงหา
ประโยชน์ โ ดยมิ ช อบ รวมถึ ง การคุ้ ม ครองเด็ ก และผู้ ห ญิ ง จากการถู ก แสวงหาประโยชน์ ท างเศรษฐกิ จ
และทางเพศ แม้ประเทศไทยได้ออกพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ พ.ศ. ๒๕๕๑
พระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการมีส่วนร่วมในองค์กรอาชญากรรมข้ามชาติ พ.ศ. ๒๕๕๖ และ
กฎหมายที่เกี่ยวข้องอื่น แต่พบว่ามีเหยื่อจากการค้ามนุษย์ การบังคับใช้แรงงาน และการบังคับค้าบริการ
ทางเพศ รั ฐ บาลจึ ง ควรให้ ค วามสำ � คั ญ เร่ ง ด่ ว นและมี ม าตรการเข้ ม งวดเพื่ อ แก้ ไขปั ญ หาการค้ า มนุ ษ ย์