1.4 การตรวจเก็็บตััวอย่่างสารพัันธุุกรรม (DNA)
เมื่่อ� วัันที่่� 23 กรกฎาคม 2564 เจ้้าหน้้าที่่�
ฝ่่ายความมั่่น� คงประกอบด้้วยทหาร ตำรวจ และฝ่่ายปกครอง
ได้้ขอตรวจเก็็บ DNA และหลัักฐานอััตลัักษณ์์บุุคคล
จากเด็็กนัักเรีียนสถาบัันปอเนาะมะอููฮััดซููบููลุุซซาลาม
จ. ปััตตานีี โดยผู้้�ถููกตรวจเก็็บมีีอายุุระหว่่าง 14 - 23 ปีี
จำนวน 11 คน และผู้้�สููงอายุุ จำนวน 3 คน164 ซึ่่�ง กสม.
มีีมติิรัับกรณีีดัังกล่่าวเป็็นคำร้้องเพื่่�อให้้มีีการตรวจสอบ
การละเมิิดสิิทธิิมนุุษยชน และอยู่่�ในกระบวนการตรวจสอบ
ข้้อเท็็จจริิง
ที่่�มา: ศููนย์์อำนวยการบริิหารจัังหวััดชายแดนภาคใต้้
คณะกรรมการสิิทธิิมนุุษยชนแห่่งชาติิ
National Human Rights Commission of Thailand
1.5 สถานการณ์์ ด้้ า นสุุ ข ภาพจิิ ต และ
ผลกระทบทางด้้านจิิตใจ
70
เมื่่อ� วัันที่่� 3 มิิถุนุ ายน 2564 มีีการเผยแพร่่
คลิิปชายคลุ้้�มคลั่่�ง โดยกล่่าวอ้้างว่่าเป็็นบุุคคลซึ่่�งได้้รัับ
การปล่่อยตััวหลัังจากการถููกควบคุุมตััวตาม พ.ร.ก.
การบริิหารราชการในสถานการณ์์ฉุกุ เฉิิน พ.ศ. 2548165
ซึ่่�งรััฐมนตรีีช่่วยว่่าการกระทรวงกลาโหมได้้ชี้้�แจงว่่า
ชายคนดัังกล่่าวถููกควบคุุมตััวเพื่่�อซัักถาม และพบว่่า
ไม่่ได้้มีีส่่วนเกี่่�ยวข้้องโดยตรง จึึงได้้รัับการปล่่อยตััว
โดยมีีการตรวจร่่างกายจากแพทย์์และโรงพยาบาลรืือเสาะ
(ผลเป็็นปกติิ) และลงบัันทึึกประจำวัันไว้้ที่่� สภ.รืือเสาะ
รวมถึึงได้้ชี้้แ� จงการปฏิิบัติั ใิ ห้้กับั ญาติิทราบ อย่่างไรก็็ตาม
ได้้ตั้้�งคณะกรรมการเพื่่�อสอบสวนข้้อเท็็จจริิงด้้วยแล้้ว
จากเหตุุ ก ารณ์์ ดัั ง กล่่ า วภาคประชาสัั ง คมในพื้้� นที่่� ไ ด้้
เรีียกร้้องในประเด็็นการป้้องกัันและแก้้ไขปััญหาผลกระทบ
ทางด้้านจิิตใจของผู้้�ที่่�ถููกควบคุุมตััวเข้้าสู่่�กระบวนการ
ซัักถาม รวมถึึงผลกระทบทางด้้านจิิตใจและการใช้้ชีีวิิต
ประจำวัันของบุุคคลในครอบครััวของผู้้�ที่่�ถููกควบคุุมตััว
ทั้้�งนี้้� ข้้อมููลการประเมิินสุขุ ภาพจิิตคนไทย (ตุุลาคม 2563 ธัันว าคม 2564) จากศููนย์์สุุข ภาพจิิตที่่� 12 พบว่่ า
ประชาชนในพื้้�นที่่�จัังหวััดชายแดนภาคใต้้จากผู้้�ตอบ
แบบสอบถาม จำนวน 30,906 คน มีีความเครีียดสููง
ร้้อยละ 8.46 มีีความเสี่่�ยงซึึมเศร้้า ร้้อยละ 10.2 และ
มีีความเสี่่�ยงในการฆ่่าตััวตาย ร้้อยละ 4.68 และจาก
การติิ ดต ามประเมิิ นส ภาพจิิ ต ใจผู้้�ได้้ รัั บ ผลกระทบ
ในกลุ่่�มของผู้้�ที่่�ถููกควบคุุมตััวและบุุคคลในครอบครััว
จำนวน 16 ครอบครัั ว และทำการประเมิิ น ด้้ ว ย
แบบเวชระเบีียนสำหรัับผู้้�ประสบภาวะวิิกฤต พบว่่า
ผู้้�ได้้รับั ผลกระทบมีีความเครีียดระดัับปานกลาง 14 คน
มีี ค วามเสี่่� ย งโรคซึึมเ���ร้้ า ระดัั บ ปานกลาง 3 คน
มีีความเสี่่�ยงสุุขภาพจิิตหลัังประสบสถานการณ์์วิิกฤต
14 คน โดยมีีความเสี่่ย� งจากแบบประเมิินผลกระทบทาง
จิิตใจหลัังเกิิดเหตุุการณ์์สะเทืือนขวััญ ระดัับปานกลาง
12 คน ระดัั บ สูู ง 2 คน สำหรัั บ การดูู แ ลผู้้�ได้้ รัั บ
ผลกระทบกลุ่่�มดัั ง กล่่ า วมีี ก ารติิ ดต ามเยี่่� ย มบ้้ า น
ให้้ ค ำแนะนำในการปฏิิ บัั ติิ ตัั ว รวมถึึงการจัั ด การ
กัั บ ความเครีี ย ด และส่่ ง ต่่ อ ให้้ ทีี ม งานสุุ ข ภาพจิิ ต
ในพื้้�นที่่�ในการติิดตามดููแลช่่วยเหลืือ รวมถึึงการส่่งต่่อ
เพื่่�อพบแพทย์์ในรายที่่�ต้้องใช้้ยาร่่วมด้้วย อย่่างไรก็็ดีี
ยัังพบปััญหาอุุปสรรคในการดำเนิินการด้้านการฟื้้�นฟูู
จิิ ต ใจผู้้�ที่่� มีี ปัั ญ หาสุุ ข ภาพจิิ ต ในพื้้� นที่่� ได้้ แ ก่่ ปัั ญ หา
สถานการณ์์การแพร่่ระบาดของโรคโควิิด 19 และ
ปััญหาผู้้�ได้้รับั ผลกระทบบางรายที่่�ไม่่ให้้ความร่่วมมืือใน
การเข้้าร่่วมโปรแกรมการส่่งเสริิมป้้องกัันสุุขภาพจิิต166
จาก ร้้องยุุติิตรวจ DNA ปอเนาะชะเมาสามต้้น สายบุุรีี - กอ.รมน.ชี้้�หา“ไอ้้โม่่ง”โยงเหตุุปะทะ, โดย สำนัักข่่าวอิิศรา,
23 กรกฎาคม 2564. สืืบค้้นจาก https://www.isranews.org/article/south-news/other-news/100804
165
จาก หนุ่่�มยืือลาแปวอนขอความเป็็นธรรม อ้้างหลอนหนัักหลัังถููกทหารควบคุุมตััวเข้้าศููนย์์ซัักถาม, โดย ผู้้�จััดการ
ออนไลน์์, 22 มิิถุุนายน 2564. สืืบค้้นจาก https://mgronline.com/south/detail/9640000060383
166
จาก หนัังสืือศููนย์์สุุขภาพจิิตที่่� 12 ที่่� สธ 0819/012 ลงวัันที่่� 13 มกราคม 2565 เรื่่�อง ขอส่่งข้้อมููลเพื่่�อประกอบ
การจััดทำรายงานผลการประเมิินสถานการณ์์ด้้านสิิทธิิมนุุษยชนของประเทศไทย ปีี 2564.
164