สำหรัั บ สถิิ ติิ เรื่่� อ งร้้ อ งเรีี ย นต่่ อ กสม.
ปีี 2564 มีีเรื่่�องร้้องเรีียนกรณีีกล่่าวอ้้างว่่าถููกทำร้้าย
ร่่างกายหรืือกระทำทรมานโดยเจ้้าหน้้าที่่�รััฐ จำนวน
13 คำร้้อง เช่่น กรณีีกล่่าวอ้้างว่่าเจ้้าหน้้าที่่�ความมั่่�นคง
ในพื้้�นที่่จั� งั หวััดชายแดนภาคใต้้ทำร้้ายร่่างกายในระหว่่าง
การควบคุุมตััว กรณีีผู้้�ต้อ้ งขัังเข้้าใหม่่มีร่ี อ่ งรอยถููกทำร้้าย
ร่่างกาย และกรณีีกล่่าวอ้้างว่่าถููกทำร้้ายร่่างกายระหว่่าง
เข้้ารัับการฝึึกเป็็นพลทหารกองประจำการ เป็็นต้้น
โดยคำร้้องทั้้�งหมดอยู่่�ในระหว่่างกระบวนการตรวจสอบ
ข้้อเท็็จจริิง ทั้้�งนี้้� จำนวนเรื่่�องร้้องเรีียนมีีจำนวนลดลง
เมื่่�อเทีียบกัับปีี 2563 ที่่�มีีจำนวน 15 คำร้้อง
1.2 การบัังคัับให้้สููญหาย
มีี ร ายงานความคืืบหน้้ า ทางคดีี ก รณีี
การหายตััวไปของนายพอละจีี รัักจงเจริิญ หรืือ บิิลลี่่�
หลัังถููกจัับกุุมโดยเจ้้าหน้้าที่่�อุทุ ยานแห่่งชาติิแก่่งกระจาน
เมื่่�อปีี 2557 โดยหลัังจากที่่�กรมสอบสวนคดีีพิิเศษ
(DSI) ส่่งความเห็็นแย้้งไปยัังอััยการสููงสุุดเพื่่อ� พิิจารณา131
อัั ย การสูู ง สุุ ด ได้้ มีี ค ำสั่่� ง ให้้ ก รมสอบสวนคดีี พิิ เ ศษ
ดำเนิิ น การสอบสวนเพิ่่� ม เติิ ม ใน 4 ประเด็็ น ได้้ แ ก่่
การตรวจสอบพยานเทคนิิคที่่�รวบรวมพยานหลัักฐาน
วััตถุุพยานเพิ่่�มเติิม เครืือญาติิของนายพอละจีี และ
เจ้้ า หน้้ า ที่่� นิิ ติิ วิิ ท ยาศาสตร์์ เ กี่่� ย วกัั บ การตรวจพิิ สูู จน์์
หลัักฐาน132
จาก สรุุปคดีีสะเทืือนวงการสีีกากีี “ผู้้ก� ำกัับโจ้้” จากวัันหลบหนีี ถึึงวัันถููกควบคุุมตัวั , โดย ไทยรััฐออนไลน์์, 27 สิิงหาคม
2564. สืืบค้้นจาก https://www.thairath.co.th/news/local/2178286
128
จาก กสม. ชี้้�เหตุุตำรวจซ้้อมทรมานผู้้�ต้้องขัังถึึงแก่่ความตายละเมิิดหลัักสิิทธิิมนุุษยชนอย่่างชััดแจ้้ง แนะรััฐบาล
เร่่งผลัักดัันร่่างกฎหมายซ้้อมทรมานฯ - ปฏิิรููปองค์์กรตำรวจตามเจตนารมณ์์รััฐธรรมนููญ [ข่่าวประชาสััมพัันธ์์]. โดย สำนัักงาน
กสม., 25 สิิงหาคม 2564. สืืบค้้นจาก https://www.nhrc.or.th/NHRCT-Work/Statements-Press-Releases-OpenLetters/Press-Releases/กสม-ชี้้�เหตุุตำรวจซ้้อมทรมานผู้้�ต้้องขัังถึึงแก่่ความตายละ.aspx
129
จาก อััยการสั่่�งฟ้้องแล้้ว อดีีตผู้้�กำกัับโจ้้และพวก 4 ข้้อหาหนััก โทษประหารสถานเดีียว, โดย ประชาชาติิธุุรกิิจ,
15 พฤศจิิกายน 2564. สืืบค้้นจาก https://www.prachachat.net/general/news-802826
130
จาก ศาลทหารประทัับรัับฟ้้อง “ร้้อยโทกัับพวก” คดีีซ้้อมทรมานพลทหารวิิเชีียร เผืือกสม เสีียชีีวิิต, โดย มติิชน
ออนไลน์์, 4 ตุุลาคม 2564. สืืบค้้นจาก https://www.matichon.co.th/politics/news_2973342
131
จาก หนัังสืือกรมสอบสวนคดีีพิิเศษ ที่่� ยธ 0834/292 ลงวัันที่่� 13 พฤศจิิกายน 2563 เรื่่�อง แจ้้งข้้อมููลความคืืบหน้้า
ของคดีีการหายตััวไปของบิิลลี่่�.
132
จาก ‘มึึนอ-สุุรััช’ ตามความคืืบหน้้าจาก DSI-อสส. คดีีการหายตััวไปของบิิลลี่่� กัับคดีีถููกตำรวจซ้้อมทรมาน,
โดย ประชาไท, 21 มกราคม 2565. สืืบค้้นจาก https://prachatai.com/journal/2022/01/96903
3
บทที่่�
การประเมิินสถานการณ์์ด้้านสิิทธิิพลเมืืองและสิิทธิิทางการเมืือง
ขาดอากาศหายใจและเสีี ย ชีี วิิ ต ในเวลาต่่ อ มา 127
จากเหตุุ ก ารณ์์ ที่่� เ กิิ ดขึ้้� น กสม. ได้้ เ รีี ย กร้้ อ งให้้
รัั ฐ บาลและหน่่ ว ยงานที่่� เ กี่่� ย วข้้ อ งเร่่ ง สอบสวนและ
ดำเนิิ น คดีี อ าญาต่่ อ เจ้้ า หน้้ า ที่่� ต ำรวจกลุ่่�มดัั ง กล่่ า ว
ด้้วยกระบวนการที่่�โปร่่งใสและตรวจสอบได้้ เร่่งผลัักดััน
ร่่าง พ.ร.บ. ป้้องกัันและปราบปรามการทรมานและ
การกระทำให้้บุุคคลสููญหาย พ.ศ. .... และเร่่งผลัักดััน
ให้้ มีี ก ารปฏิิ รูู ป องค์์ ก รตำรวจ ทั้้� ง ในเชิิ ง โครงสร้้ า ง
กระบวนการ และกฎระเบีี ย บ 128 ซึ่่� ง ต่่ อ มาได้้ มีี
การควบคุุมผู้้�ต้อ้ ��หาและอััยการได้้สั่่ง� ฟ้้องผู้้�ต้อ้ งหาทั้้�งหมด
ในข้้อหาตามประมวลกฎหมายอาญา และ พ.ร.ป. ว่่าด้้วย
การป้้องกัันและปราบปรามการทุุจริิต พ.ศ. 2561129
นอกจากนี้้� มีี ร ายงานความคืืบหน้้ า ทางคดีี ก รณีี
พลทหารวิิเชีียร เผืือกสม ซึ่่�งถููกเจ้้าหน้้าที่่�ทหารรุุมซ้้อม
ทรมานและเสีี ย ชีี วิิ ต เมื่่� อ ปีี 2554 โดยศาลมณฑล
ทหารบกที่่� 46 มีีคำสั่่ง� รัับฟ้้องเจ้้าหน้้าที่่�ทหาร จำนวน 9 คน
เมื่่�อวัันที่่� 30 กัันยายน 2564130
รายงานผลการประเมิินสถานการณ์์
ด้้านสิิทธิิมนุุษยชนของประเทศไทย ปีี 2564
127
59