คำำ�นำำ�
คณะกรรมการสิิทธิิมนุุษยชนแห่่งชาติิ (กสม.) ในฐานะองค์์กรอิิสระตามรััฐธรรมนููญแห่่งราชอาณาจัักรไทย
พุุทธศัักราช 2560 มีีบทบาทหน้้าที่่�เป็็นสถาบัันสิิทธิิมนุุษยชนแห่่งชาติิตามหลัักการว่่าด้้วยสถานะของสถาบัันแห่่งชาติิ
เพื่่อ� ส่่งเสริิมและคุ้้�มครองสิิทธิิมนุุษยชน หรืือหลัักการปารีีสที่่ไ� ด้้รับั การรัับรองโดยมติิที่่ป� ระชุุมสมััชชาสหประชาชาติิ
เมื่่�อเดืือนธัันวาคม 2536 ซึ่่�งกำหนดหน้้าที่่�ในการเสนอความเห็็น คำแนะนำ ข้้อเสนอแนะ หรืือรายงานในเรื่่�องใด ๆ
ที่่�เกี่่�ยวกัับการส่่งเสริิมและคุ้้�มครองสิิทธิิมนุุษยชนต่่อรััฐบาล รััฐสภา หรืือองค์์กรที่่�มีีอำนาจหน้้าที่่�ในลัักษณะ
ของการให้้คำปรึึกษาทั้้�งเรื่่�องที่่�เกี่่�ยวกัับกฎหมาย กฎ ระเบีียบ การจััดทำรายงานสถานการณ์์สิิทธิิมนุุษยชน
นอกจากนี้้� หลัักการปารีีสได้้กำหนดมาตรฐานบทบาทของสถาบัันสิิทธิิมนุุษยชนแห่่งชาติิที่่จ� ำเป็็นต้อ้ งให้้ความสำคััญ
(Prioritize) ในการดำเนิินการเฝ้้าระวัังสถานการณ์์สิิทธิิมนุุษยชน (Monitoring Function) เพื่่�อบัันทึึกและรายงาน
ข้้อเท็็จจริิง รวมถึึงจััดทำข้้อเสนอ��นะแก่่หน่่วยงานที่่�เกี่่�ยวข้้องหรืือรััฐบาล เพื่่�อให้้เกิิดการส่่งเสริิมและคุ้้�มครอง
สิิทธิิมนุุษยชน โดยข้้อมููลของการเฝ้้าระวัังจะต้้องถููกนำไปวิิเคราะห์์เพื่่�อประเมิินและจััดทำรายงานประจำปีี
หรืือรายงานต่่าง ๆ ที่่�เกี่่�ยวข้้อง โดยอาจเผยแพร่่รายงานดัังกล่่าวเพื่่�อกระตุ้้�นให้้หน่่วยงานที่่�มีีอำนาจและเกี่่�ยวข้้อง
ดำเนิินการตามข้้อเสนอแนะ รวมทั้้�งยัังมีีกระบวนการติิดตามประเมิินผลตามข้้อเสนอแนะดัังกล่่าว เพื่่�อให้้มั่่�นใจ
ว่่าหน่่วยงานที่่�เกี่่ย� วข้้องได้้นำแนวทางต่่าง ๆ มาใช้้ปฏิิบัติั ไิ ด้้อย่่างเหมาะสม อัันจะสร้้างให้้เกิิดการปกป้้องและคุ้้�มครอง
สิิทธิิของประชาชน
การจััดทำรายงานสถานการณ์์สิิทธิิมนุุษยชนของประเทศจึึงเป็็นหน้้าที่่�สำคััญประการหนึ่่�งของสถาบััน
สิิทธิิมนุุษยชนแห่่งชาติิตามหลัักการปารีีส ที่่�มีีวััตถุุประสงค์์เพื่่�อนำเสนอข้้อมููลเกี่่�ยวกัับสถานการณ์์สิิทธิิมนุุษยชน
ในประเทศให้้รัฐั บาลและประชาชนได้้รับั ทราบ โดยเฉพาะอย่่างยิ่่ง� สถานการณ์์หรืือประเด็็นปัญ
ั หาเกี่่ย� วกัับการละเมิิด
สิิทธิิมนุุษยชนที่่�เกิิดขึ้้�น พร้้อมข้้อคิิดเห็็นต่่อการดำเนิินการของรััฐบาลในเรื่่�องนั้้�น และเสนอแนวทางในการแก้้ไข
ปััญหาดัังกล่่าว รวมทั้้�งยัังเป็็นไปตามหน้้าที่่�และอำนาจที่่�กำหนดในรััฐธรรมนููญแห่่งราชอาณาจัักรไทย พุุทธศัักราช
2560 มาตรา 247 (2) และพระราชบััญญััติิประกอบรััฐธรรมนููญว่่าด้้วยคณะกรรมการสิิทธิิมนุุษยชนแห่่งชาติิ
พ.ศ. 2560 มาตรา 26 (2) ประกอบมาตรา 33 มาตรา 40 และมาตรา 44 ที่่�บััญญััติิให้้ กสม. เฝ้้าระวัังและติิดตาม
เหตุุการณ์์หรืือสถานการณ์์ด้า้ นสิิทธิิมนุุษยชนของประเทศอย่่างต่่อเนื่่อ� ง และให้้จัดั ทำรายงานดัังกล่่าวเป็็นประจำทุุกปีี
ให้้แล้้วเสร็็จภายใน 90 วัันนัับแต่่วัันสิ้้�นปีีปฏิิทิินเพื่่�อเสนอต่่อรััฐสภาและคณะรััฐมนตรีี และเผยแพร่่ต่่อประชาชน
โดยต้้องคำนึึงถึึงความถููกต้้อง เป็็นธรรม และผลประโยชน์์ส่่วนรวมของชาติิเป็็นสำคััญ
รายงานผลการประเมิินสถานการณ์์ด้้านสิิทธิิมนุุษยชนของประเทศไทยฉบัับนี้้� จััดทำขึ้้�นจากกระบวนการ
เฝ้้าระวัังและติิดตามเหตุุการณ์์สิทิ ธิิมนุุษยชนที่่�เกิิดขึ้้น� ในประเทศในช่่วงระยะเวลาระหว่่างเดืือนมกราคม - ธัันวาคม
2564 โดยสำนัักงานคณะกรรมการสิิทธิิมนุุษยชนแห่่งชาติิในฐานะหน่่วยงานสนัับสนุุนการดำเนิินงานของ กสม.
ได้้รวบรวมข้้อมููลและข้้อเท็็จจริิงจากแหล่่งต่่าง ๆ ทั้้�งจากแหล่่งข้้อมููลเปิิดทั่่�วไป จากการปฏิิบััติิงานตามหน้้าที่่�
และอำนาจของ กสม. ทั้้�งในส่่วนข้้อร้้องเรีียน ข้้อเสนอแนะ แถลงการณ์์ของ กสม. ต่่อเหตุุการณ์์สำคััญที่่�เกิิดขึ้้�น